Dat de tijden a-changing zijn, en nog geen klein beetje. Toen in 1970 het originele Self Portrait verscheen, kreeg Bob Dylan de wind van voren. De beruchte What is this shit-review in Rolling Stone was zowat toonzettend van hoe de wereld aan het begin van de seventies naar Dylans nieuw ingeslagen wegen keek.
Wie die plaat vandaag beluistert, kan niet anders dan vaststellen dat, hoewel geen klassieker, het album behoorlijk goed past in het rijtje John Wesley Harding, Nashville Skyline, New Morning en Pat Garrett & Billy the Kid, ondanks het feit dat op Self Portrait de covers het aantal eigen composities ruimschoots overtreft. Net zoals Mark Lanegan dat later zou doen met I’ll Take Care of You, en volgende maand opnieuw met Imitations, ging Dylan aan de slag met klassiekers, niet zelden traditionals die er al een hele levensweg op hebben zitten en op deze manier een nieuw hoofdstuk aan hun geschiedenis gebreid krijgen.
Dat daarop zo verbolgen gereageerd werd, is lichtjes verwonderlijk te noemen. Hoewel coverbands zonder al te veel discussie van creatieve gemakzucht beticht kunnen worden, is het interessant volleerde songsmeden annex performers met andermans materiaal aan de slag te zien gaan. Zoveel bewees ook The Boss nog recent toen hij zijn E-Street Band langsheen een fameus “Jailhouse Rock” joeg in Werchter.
Vandaag wordt Self Portrait met meer mildheid bekeken. Los van de tijdsgeest — Dylan die zich naar eigen zeggen wou loskoppelen van zijn imago als woordvoerder van een generatie en daarmee op onbegrip bij het publiek stootte — wordt het album nu in zijn naakte essentie gezien: een verzameling songs, waarvan sommigen de tand des tijds zeer goed doorstaan hebben.
Dat Dylan tijdens het maken van Self Portrait bovendien niet in de creatieve dip zat zoals min of meer algemeen wordt aangenomen, blijkt uit het nieuwste deel van The Bootleg Series, dat focust op de periode 1969-71, wanneer de song and dance man een family man wordt, een beroepsmuzikant die het gedoe beu is en gewoon liedjes wil spelen.
En liedjes zijn er. In overvloed zelfs. Another Self Portrait is tijdens zijn beste momenten een schatkamer die open gaat. “Thirsty Boots”, een ballade uit de Amerikaanse burgeroorlog, klinkt alsof het op met het oog op een vertolking door Dylan geschreven is. “Pretty Saro” kan zich dan weer moeiteloos meten met het beste van Nashville Skyline.
Deze release bevestigt wederom de neiging van Dylan om de beste nummers van opnamesessies simpelweg niet te gebruiken (met “Spanish is the Loving Tongue” had Self Portrait mogelijk heel andere recensies gekregen, zie ook “Born in Time” en Oh Mercy) of zijn vreemde keuze voor wat de beste take is. De demoversie van “Went to See the Gypsy”, waarmee deze release aanvangt, is om kippenvel van te krijgen en doet daarmee de versie op New Morning geen klein beetje verbleken.
Daarin zit ook de kracht van deze serie cd-uitgaven, die ondertussen ook alweer twee decennia loopt. Waar bij andere artiesten er vaak een gegronde reden is om opnames in een kluis te leggen, ligt er bij Dylan zo onnoemelijk veel interessants op de plank, dat The Bootleg Series nog wel een aantal volumes verder gezet kan worden voor je het gevoel krijgt dat het vat de bodem bereikt heeft.
Al is het uiteraard niet al goud dat blinkt. Basement Tapes-outtake “Mistrel Boy” klinkt net iets te doorzopen om te overtuigen en “House Carpenter” is ronduit saai. Los daarvan werpt Another Self Portrait een intrigerend licht op een periode dat Dylan creatief hoge toppen scheerde, maar daar niet noodzakelijk erkenning voor kreeg, iets waar de man minstens deels zelf voor verantwoordelijk was met zijn nukkig karakter. Met het uitbrengen van deze dubbelaar, lijken de puzzelstukjes ruim veertig jaar na datum alsnog op hun plaats te vallen.
Bob Dylan speelt op 10 november in Vorst Nationaal
