Dirk Serries :: Streams Of Consciousness 130806, 131006 & 131106

“They are always different; they are always the same” is vermoedelijk de meest kapotgebruikte quote van John Peel. Het ging toen over zijn favorieten The Fall, maar hij had het net zo goed over de albums van Dirk Serries kunnen hebben, want die fungeren allemaal als aanvulling bij of variatie op een totaalwerk met een kern die in essentie al jarenlang stabiel gebleven is. Ook nu hij tijdelijk terugkeert naar de periode van vidnaObmana, die zogezegd afgesloten werd in 2005.

Natuurlijk heeft Serries lang geleden al begrepen dat er niet zoiets bestaat als een onherroepelijk einde van een fase. Je sluit een hoofdstuk dat zo’n centraal onderdeel van je leven geweest is immers niet zomaar af. Dat draag je mee en het laat, hoe omzichtig ook, z’n sporen na in wat er vervolgens gebeurt. Fear Falls Burning (2005-2012) en Microphonics (2008-…) zouden ook niet kunnen bestaan zonder het voorbereidende pionierswerk van vidnaObmana. Een groot deel van die discografie valt, meer nog dan Serries’ recente triomf Microphonics XXI-XXV, in te delen onder het minimalisme en het is naar die “pure harmonic sonic dwellings” van zijn vroegere werk dat de artiest nu teruggrijpt.

Wie dacht dat het een reis met de teletijdmachine zou worden en leiden tot een plaat die recente evoluties negeerde, kan beter z’n verwachtingen bijstellen, want Serries is niet in de weer met elektronica, didgeridoo, tapes, percussie, blaasinstrumenten of field recordings, die in het verleden allemaal passeerden, zij het niet noodzakelijk tegelijk. Het zijn de wapens van zijn latere fase – een gitaar en effecten – die centraal staan, maar dus worden toegepast op een creatieve uiting die vooral harmonie en een terugkeer naar de essentie wil bereiken. Voor wie het vorige album al te veel naar minimalisme neigde, is dit dan ook oppassen geblazen. Dit is geen spul voor de ongeduldige zapgeneratie die op zoek is naar een instant suikerkick. Al zou je net zo goed kunnen beweren dat Serries’ meesterschap en integriteit hier nog duidelijker, nog prominenter op de voorgrond komt.

Net als in andere minimalistische kunsttakken, of het nu gaat om architectuur of schilderkunst, wordt immers gewerkt met bestanddelen in hun meest essentiële vorm. Hoewel de intenties en toegekende waarde kunnen verschillen, is dit helemaal niet zo ver verwijderd van de uitgepuurde beelden van Sol LeWitt, de overrompelende kleurexplosies van Rothko, de raga’s van Terry Riley of de rigide constructies van Richard Serra. Hoewel ambient vaak nog wordt geassocieerd met een gebrek aan ontwikkeling (voor een stuk te danken aan new age-varianten die al te gemakzuchtig onder het mom van verkocht werden), kan het in essentie een zeer uitdagende muziekvorm zijn. Net omdat het de uitvoerende artiest en de luisteraar dwingt om het maximale te halen uit een (schijnbaar) minimum.

Doorheen deze drie verwante releases, allemaal opgenomen in juni van dit jaar (de titels bevatten omgekeerde verwijzingen naar de opnamedata) en uitgebracht op het sublabel Tonefloat:Ikon, toont de gitarist zijn controle over speeltechnieken en grip op klankkleur en -variaties in zes stukken die allemaal boven de twintig minuten afklokken. Titels als “A Ghostly Apparition”, “The Illusion Of Sense” en “Harmony Is An Effect” spreken voor zich. De rijke, soms zelfs grandioze impact van Microphonics XXI-XXV wordt hier vervangen door bewegingen, het zijn haast weggeplukte mijmeringen, die iets vrijblijvender (i.e. minder geconstrueerd) aanvoelen en eerder horizontaal evolueren dan verticaal diepte creëren. Kortom: bewustzijnsstromen die de vrije loop krijgen. Het is niet geheel toevallig dat je op de betreffende webpagina de klassieke ambientboodschap “play at low volume” meekrijgt.

Toch is dit ook muziek die aandachtige beluisteringen en volledige concentratie verdient, en een fatsoenlijk volume zal in combinatie met een degelijke hoofdtelefoon (want dit kan je enkel op je eentje beluisteren, en liefst als het leven rondom je stilgevallen is, ergens na 23u) ook voor de nodige bedwelming zorgen. Je hoort immers hoe een meester van de instrumentale ascese zich hier volledig laat opslorpen door en in een wereld van waas en schaduwen waarin contouren en tinten vervagen zoals bij de befaamde blurred paintings van Richter, om grenzen tussen het een en ander te laten oplossen en gelijkwaardig belang toe te kennen aan de afzonderlijke bestanddelen. Of hoe er niet gesproken of gemusiceerd kan worden in absolute termen.

Het is een schimmendans van galmende texturen, zingende resonanties en geloopte gedachten waarin een duidelijke richtingaanwijzer afwezig blijft. Net zoals de klassieke Japanse houtsnedes, die soms een triviaal natuurdetail weergaven met een even breekbare als elegante puurheid, en net zoals het eindeloze graven van Proust en z’n talloze imitatoren, heeft dit iets van een poging om de tijd te doen stilstaan en de aandacht te schenken aan de materie die voorhanden is. In dit geval via een introspectie die vrij blijft van opdringerig drama en gewoon is wat ze is. Of een opgaan in een omgeving die de artiest laat oplossen in de door hem geschapen wereld. Een oefening die niet zo vanzelfsprekend is als ze klinkt.

Serries is intussen nog altijd in de weer met Microphonics (en binnenkort volgen weer een aantal concerten), spendeerde zopas nog tijd in de studio met drummer Teun Verbruggen en heeft een album klaar met het trio Yodok III (met drummer Tomas Järmyr en tubaspeler Kristoffer Lo!), maar tijdens die paar dagen in juni werd in serene contemplatiemodus teruggeblikt en een mooie brug geslagen tussen heden en verleden.

De drie volumes zijn enkel verkrijgbaar als download en in een vinyloplage van 99 stuks. In onvervalste Tonefloat-traditie klinken de albums uitmuntend en zijn ze verpakt in al even indrukwekkend artwork. Snel zijn is de boodschap. Bestellen kan hier.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

19 − zeventien =