Voorlopig komt er geen nieuw materiaal van Sonic Youth, maar het verleden van de band is rijk genoeg om de ergste noden van snakkende fans te bevredigen. Met Smart Bar Chicago 1985 verschijnt een liveplaat uit de periode dat het viertal nog geen referentie, maar een stel beeldenstormende jonge wolven was.
“Vroeger hebben stromingen grenzen verlegd, ze hielden de wereld een spiegel voor. Nu is popcultuur als de collectie van veel musea geworden: iets van vroeger.” Geen lichte woorden, maar ze komen dan ook niet van de eerste de beste oude sok, maar van Simon Reynolds, die vorig jaar het boek Retromania: Pop Culture’s Addiction to Its Own Past uitbracht. Behalve dubsteb ziet Reynolds vandaag weinig of niets in de pop dat volgens hem niet bestaat uit het recycleren van wat al gemaakt is.
Als we vinden dat de spannendste muziek die dit jaar verschijnt een liveplaat is die opgenomen werd in 1985, zijn we dan zelf een oude sok of heeft Reynolds simpelweg gelijk? Stof om over na te denken, bijvoorbeeld tijdens het beluisteren van Smart Bar Chicago 1985, de eerste officiële échte liveplaat van het nog steeds onovertroffen Sonic Youth.
Met Sonic Death en SYR 6, 7 en 8 verschenen ook al officiële liveplaten, zij het dat die eerste een rommelige tape is en de SYR-serie er om bekend staat de minst toegankelijke kant van Sonic Youth in de verf te zetten. Daarnaast waren er ook al platen als Hold That Tiger, Splitting The Atom en Hallucinogenic Preserve, bootlegs die zo wijdverspreid waren dat ze een semilegale status hadden én bovendien konden uitpakken met een degelijke opnamekwaliteit.
Nu Sonic Youth in het midden houdt of de band nog een toekomst heeft, is de tijd aangebroken om de archieven te ontsluiten. Lee Ranaldo kondigde in interviews reeds aan dat er heel wat op de plank ligt dat de komende jaren in de winkelrekken verwacht kan worden. De eerste worp is alvast een must have. Met Smart Bar neemt Sonic Youth je mee naar de tijd vóór Evol, Sister en Daydream Nation, door velen als de creatieve piek van de band beschouwd.
De aanloop naar die drie meesterwerken is echter ook uitermate fascinerend. Bad Moon Rising, de meest sinistere plaat uit het oeuvre van de band, lag net in de winkel en met Steve Shelley werd niet lang voor de opname van Smart Bar de definitieve drummer ingelijfd. Bovendien speelt de band op de bewuste augustusavond in 1985 op scherp. “Kill Yr Idols” wordt gebracht alsof het leven van de bandleden zelf er van afhangt. Of neem het begin van het concert, wanneer “Halloween” het publiek aanvankelijk met verwarring bedwelmt, om over te vloeien in een gewelddadige versie van “Death Valley 69”.
Het sinistere karakter van “Bad Moon Rising” speelt dan ook een cruciale rol in dit live-album. Hoewel Sonic Youth tot op het einde opwindende concerten is blijven spelen, klonk de band nooit meer zo moordzuchtig en creepy als in 1985. De manier waarop het op dat ogenblik nog onuitgebrachte “Secret Girl” overgaat in “Flower” is bijvoorbeeld bijna angstaanjagend. Door daar “The Burning Spear” achter te gooien, zorgt Sonic Youth voor een heftig hart in dit concert, een trio dat je verontrust, opjut en vervolgens plat slaat. En dan moet het op dat moment nagelnieuwe, maar al zo overweldigende “Expressway To Yr Skull” nog langskomen.
Wat hier te horen valt is, op het voordien onuitgegeven “Kat ‘n’ Hat” na, weliswaar bekend materiaal, maar gezien de niet evidente keuze om een liveplaat uit de eerste jaren van zijn bestaan te puren, weet Sonic Youth met een collectie vertrouwde songs toch een opwindend en zelfs nu en dan verrassend uur samen te stellen. Minder verwacht je na al die jaren eigenlijk niet van dit gezelschap.
