Brother Bear




Ik heb ergens gelezen dat een volwassenenfilm een film is
waarbij kinderen zich vervelen, en een kinderfilm een film waarbij
volwassenen zich vervelen. Een familiefilm weet beide groepen te
boeien. Doorgaans proberen zowel Disney als de andere studio’s die
zich regelmatig met animatie bezighouden, om dat laatste te
presteren, met als meest succesvolle voorbeelden ‘Shrek’ en ‘Finding Nemo’. Maar soms loopt het gewoon
mis, veronderstel ik – ‘Brother Bear’ is een nogal zweverig New
Age-sprookje dat kinderen waarschijnlijk matig zal boeien en hun
ouders enkel zal achterlaten met 80 minuten stiekem
horloge-kijken.

Kort na de ijstijd, ontmoeten we drie broers van de Inuit-stam,
ergens in Noord-Amerika. De wijze, oudste broer Sitka wordt gedood
na een treffen met een beer. Jongste broer Kenai zweert zich te
zullen wreken, spoort de beer in kwestie op en doodt hem, hoewel
middelste broer Denahi hem verzekert dat wraak zinloos is, en enkel
in zou gaan tegen de normale werking van het universum. Het
universum laat echter niet zomaar met zich sollen, en verandert
Kenai – o, ironie – in een beer. Pas wanneer Kenai de ware
betekenis van broederschap heeft geleerd, zal hij opnieuw een mens
worden. Samen met een (wat dacht u?) o zo schattig welpje dat hij
onderweg oppikt, moet hij zich een weg banen naar de berg waar de
geesten van overleden mensen en dieren harmonisch naast elkaar
bestaan. Ondertussen wordt hij evenwel achternagezeten door z’n
eigen overgebleven broer, Denahi, die ervan overtuigd is dat de
beer Kenai verantwoordelijk is voor de dood van zijn broer Kenai.
Enfin, het gaat hier over mensen die zullen weten waarover te
praten bij het volgende familiefeestje.

Disney heeft al aangekondigd dat ‘Brother Bear’ hun laatste
traditionele tekenfilm zal worden voor de voorzienbare toekomst.
3-D computeranimatie biedt momenteel meer visuele mogelijkheden en
is, op termijn, goedkoper dan celanimatie. Projecten als ‘Finding Nemo’ hebben bewezen dat die
techniek perfect in staat is tot relevante artistieke vooruitgangen
in het genre. ‘Nemo’ had een visuele
textuur die soms bijna voelbaar was, zag er prachtig uit. En tóch
blijft er een soort van charme uitgaan van ouderwetse,
handgetekende tekenfilms – ze zijn misschien niet zo afgeborsteld
als CGI-animatie, maar op z’n best kunnen ze een ambachtelijke
schoonheid uitstralen die moeilijk te bereiken is met een pc. Voor
de Disneyfilms maakt het misschien weinig uit, maar kunt u zich de
films van pakweg Hayao Miyazaki (‘Spirited Away’) voorstellen in
computeranimatie? Het hele sprookjesachtige effect zou verdwijnen,
juist omdat het er té reëel uit zou zien.

Hoe het ook zij, het is jammer dat een traditie die sinds 1937
bestaat bij Disney, zou moeten verdwijnen – niet in de laatste
plaats omdat ‘Brother Bear’ zo’n lullige zwanenzang zou zijn.
Visueel zit het goed, hoor, daar niet van – het Huis van de Muis
heeft meer dan zestig jaar ervaring met het tekenen van lieftallige
diertjes met grote ogen in een idyllische natuuromgeving, hen hoef
je niets meer te leren. Maar inhoudelijk valt er hier weinig meer
te vinden dan een naïef ecologisch boodschapje (mens en dier moeten
harmonieus samenleven!), in de dwangbuis geperst van een lamlendig
verhaaltje dat zelfs het kleinste kind van een kilometer afstand
ziet aankomen.

‘Brother Bear’ neemt z’n eigen obligate gepredik zo serieus, dat
het soms onbedoeld lachwekkend wordt, met dialogen zoals: “Leef
volgens je totem, en je handafdruk zal spoedig in onze grot staan”,
en: “Dit is het verhaal van een jongen die een man werd… Door een
beer te worden.” Dat soort van Davidsfonds-geneuzel kon misschien
nog in de jaren vijftig, maar in een tijd waarin het doelpubliek
van dit soort films compulsief aan de Playstation mensen afknalt en
gebouwen opblaast, moet je jezelf gaan afvragen wie hier eigenlijk
nog een boodschap aan heeft. Wil je kinderen respect voor de natuur
bijbrengen? Prima, maar verpak het dan in een verhaal dat nog een
minimum aan voeling heeft met hun leefwereld. ‘Brother Bear’ loopt
het risico om enkel gesmaakt te kunnen worden door de
allerkleinsten, die zich niet storen aan de hoogdravendheid van de
ecologische agenda of de schaamteloze sentimentaliteit die elke
minuut van de film domineert.

Schaamteloze sentimentaliteit, zei u? Ik heb twee woorden u:
Phil Collins. Inderdaad, hij is weer terug van weggeweest: de
meester van het lullige lied, de slijmerige song, het dégoutante
deuntje. Zelden iemand tegengekomen die anno 2004 nog steeds met
een uitgestreken gezicht teksten kan zingen als: “Welcome to our
family time / Welcome to our happy to be time / This is our
festival / You know and best of all / We’re here to share it
all.
Zelfs een overlevende van Big Brother die een
muziekcarrière voor zichzelf in elkaar probeert te knutselen zou
een dergelijke banaliteit niet kunnen verteren.

En dat geldt ook wel zo’n beetje voor de hele film: u hebt het
allemaal al honderd keer eerder en beter gezien, het is zo banaal
als het groot is, maar verdomd als de makers van deze draak het
niet allemaal presenteren alsof ze iets ongelooflijks
belangwekkends te melden hebben. ‘Brother Bear’ bevestigt alle
clichébeelden die mensen kunnen hebben van een Disney-tekenfilm:
kinderachtig en stroperig, met een paar nogal flauwe pogingen tot
humor ertussen gesmeten. Uitsluitend geschikt voor de kleinsten
onder uw gebroed. En dan nog.

http://disney.go.com/disneypictures/brotherbear/main.html

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

13 + 7 =