Aah, de nieuwe Almodovar is er. Al wie zich graag intellectueel
laat noemen gaat weer kijken, natuurlijk, al was het maar om die
sukkels die uitkijken naar ‘Attack of
the Clones’, een poepje te laten ruiken. Dat heb je nu eenmaal
wanneer je als filmmaker die dunne lijn tussen artistieke
geloofwaardigheid en commerciële aantrekkingskracht weet te
bewandelen zonder eraf te vallen.
Na zijn internationale triomftocht met ‘Todo Sobre Mi Madre’,
lijkt de excentrieke Spaanse cineast de vrouwenportretten even de
rug toe te willen keren. ‘Hable Con Ella’ is een naar zijn doen
verrassend ingetogen portret van twee mannen: Benigno (Javier
Cámara) en Marco (Dario Grandetti). Benigno is de privé-verpleger
van Alicia, een aantrekkelijke balletdanseres die na een
auto-ongeval in coma is geraakt. We zien hem met liefdevolle
nauwkeurigheid Alicia wassen, haar haar knippen, haar lakens
opvouwen, haar nachtkleed verversen. En ondertussen praat hij. Over
alles wat Alicia vroeger interesseerde: ballet en stomme films.
Marco is een pas gescheiden journalist die verliefd wordt op een
vrouwelijke torero, Lydia. Wanneer zij gegrepen wordt door een
stier en ook in coma belandt, ontmoeten de twee mannen elkaar.
De verschillen konden niet groter zijn: Marco kan zich er niet
eens toe brengen zijn comateuze vriendin aan te raken, laat staan
met haar te praten. De eerder romantisch aangelegde Benigno
daarentegen, kan niet ophouden met praten. Hij leeft zijn leven via
haar passies, en door de fantasieën van een bestaan met haar.
Dat klinkt allemaal heel ver verwijderd van de films waarmee
Almodovar bekend is geworden: de soms hysterische komedies met
karikaturale personages die in waanzinnige situaties terecht komen.
En dat is het ook. ‘Hable Con Ella’ is een zeer ingetogen film, met
naturalistische vertolkingen. De Almodovar van vroeger komt er af
en toe een heel klein beetje doorschemeren met een paar spitante
oneliners (de secretaresse van de psychiater – wacht erop!), en
vooral de scène met de talkshow-gastvrouw en het korte
zwart-witfilmpje in het midden tonen aan wat de Spaanse maffeling
vroeger zoal uitspookte.
Maar dat zijn korte momenten. Over het algemeen is deze film een
sobere ontdekkingsreis doorheen de psyche van de man. Voor
Almodovar lijkt dat nieuw terrein, gewend als hij is films te maken
met en over vrouwen. Het is dan ook niet echt verrassend dat de
mannen uit ‘Hable Con Ella’ voornamelijk over één ding denken:
vrouwen. Het zijn de oude freudiaanse vragen die ook nu weer
doorheen de film lopen: wat willen vrouwen? Hoe kunnen mannen ooit
een vrouw waardig zijn, hoe kunnen ze hen plezieren? Is het
mogelijk om een emotioneel bevredigende relatie aan te knopen met
een vrouw die zich daar niet eens van bewust is? Allicht wel,
aangezien Benigno hoofdzakelijk een relatie met zichzelf heeft, via
Alicia. Door die comateuze vrouw leert hij zichzelf kennen. De
regisseur benadert het onderwerp deze keer op een andere manier,
via de man, maar tenslotte gaat het nog steeds over de mannelijke
obsessie met de vrouw. Almodovar toont een enorme fascinatie voor
het vrouwelijke lichaam in de vele close-ups van een halfnaakte
Alicia, en ook de manier waarop een vrouw zich in een traditioneel
toreadorskostuum hijst verdient grote aandacht.
Het verhaal van ‘Hable Con Ella’ is in feite zeer simpel; twee
liefdesverhalen tussen een man en een vrouw die uitmonden in een
derde liefdesverhaal, tussen twee mannen. De emotionele band die
Benigno en Marco op het einde hebben, kan moeilijk anders genoemd
worden, als je het woord even in een iets bredere context wil zien.
Maar de manier waarop het wordt verfilmd, maakt de film structureel
toch nog interessant: Almodovar springt vrolijk heen en weer door
de tijd, met titels die ons moeten oriënteren tussen “acht maanden
later” en “vier jaar eerder”, bijvoorbeeld. Hij brengt prachtige
homages aan het Wuppertal Tanzteater en natuurlijk de stomme film,
en bepaalde muzikale segmenten voegen echt iets toe aan de
emotionele impact van de film. Dit moet de eerste keer zijn geweest
dat ik naar een uitvoering van ‘Cucurrucucu Paloma’ heb kunnen
luisteren zonder te beginnen schuimbekken van ergernis.
‘Hable Con Ella’ is een zeer mooi uitgebalanceerde film,
gevoelig maar niet melig, geestig maar niet kluchtig, gedurfd maar
niet pretentieus. Néé, het is niet de beste die Almodovar ooit
heeft gemaakt, en de onbezonnen hysterie van zijn vroeger werk
zorgde wel degelijk voor een soortement opwinding die in ieder
geval unieker was dan wat je hier zult aantreffen. Maar het blijft
een redelijk fantastische film. Spanje olé!
http://www.sonyclassics.com/talktoher/
