"Prince die in een sessie van de Plastic Ono Band is beland." Zo omschrijft de Amerikaanse multi-instrumentalist Richard Swift zijn nieuwe album, The Atlantic Ocean. Niet alleen omwille van de plejade aan schoon gastvolk een aanrader.
Swift kan onmogelijk luiheid aangewreven worden. In 2005 debuteerde hij meteen met een dubbelalbum, Walking Without Effort en The Novelist. Het in 2007 uitgebrachte Dressed Up For The Letdown leverde hem in Groot-Brittannië een chartnotatie en een plek in Later…with Jools Holland op. Daar liep hij Wilco-frontman Jeff Tweedy tegen het lijf, die hem prompt meenam op tournee door de VS.
Tweedy bood Swift zelfs opnametijd aan in zijn studio, The Wilco Loft. Dat resulteerde in 2008 in één dubbel-EP, Richard Swift as Onasis I & II en één EP, Ground Trouble Jam. In dit werk werd een stijlbreuk duidelijk: Swifts songs werden directer, meer uptempo, zonder echter zijn voorliefde voor piano — Swift is van origine keyboardspeler — te verloochenen.
Die aanpak diept Swift op The Atlantic Ocean verder uit. De titeltrack, tevens opener, toont meteen de weg: hitsige piano, frivole synths waarboven Swift, met veel zin voor melodie, doordachte tekstfrasen ("I’m part of the scene/Suit jacket and jeans/I got the right LP’s/I got the Lou Reed/And all the Blondie you’ll ever need") neuzelt. Swift grossiert in klassieke, bij vlagen bijna maniëristische, midtempo pianoballads mét pit. De geesten van Randy Newman of Rufus Wainwright zijn hierbij nooit ver weg.
The Atlantic Ocean schiet gezwind uit de startblokken. "The Original Thought" wordt voortgestuwd door bijzonder loopse keyboards, de barokke ballade "R.I.P" is meer ingetogen maar daarom niet minder aanstekelijk en "Ballad Of Old What’s His Name" heeft ene Mark Ronson als co-producer. Sean Lennon, Ryan Adams (backing vocals), Wilcobassist Pat Sansone en Steve Moore (trompet) stuwen "Ballad…" naar een hoogtepunt.
Toch is dit album vintage Swift. Hij schreef alle teksten plus arrangementen, speelde een vat vol instrumenten in (drums, piano, synths, gitaren, banjo, xylofoon, mellotron …) en kroop dan nog eens zelf op de producerstoel. Swift bekwaamt zich bovendien ook in de kunst van kortfilms. Speur in dat opzicht zeker eens naar ’s mans zelfgemaakte videoclips.
Die lovenswaardige ijver kan echter niet voorkomen dat The Atlantic Ocean, met uitzondering misschien van "A Song For Milton Feher" (een eerbetoon aan de legendarische dansinstructeur), in zijn tweede helft vrij spectaculair in elkaar stuikt. Weg is de speelse Sturm und Drang van de eerste nummers, de songs duren ook een stuk langer, en Swifts stem wordt met het nummer meer zeurderig.
Niettemin tovert Swift met "Lady Luck" finaal nog een flink wit konijn uit zijn hoed. Swift meet zichzelf een met tonnen reverb beladen falsetstem aan, omkleedt die met een soulvolle begeleiding en levert een van de mooiste nummers van 2009 af. U vindt zelf de weg richting iTunes?
