Broadway Danny Rose




Tegen de tijd dat Woody Allen ‘Broadway Danny Rose’ maakte, was
er onder de critici en het publiek steeds meer verdeeldheid gekomen
over zijn kwaliteiten als filmmaker. Terwijl hij aan het begin van
zijn carrière vrijwel uitsluitend komedies afleverde, was hij aan
het einde van de jaren zeventig steeds meer dramatische elementen
in zijn films beginnen stoppen, wat soms resulteerde in
regelrechte, Bergmaneske drama’s zoals ‘Interiors’, maar nog vaker
in wrange tragikomedies, zoals ‘Manhattan’ en het minder geslaagde
‘Stardust Memories’. Het publiek ontdekte dat Allen zich niet
alleen liet inspireren door Groucho Marx, maar ook door Bergman en
Fellini, met als logisch gevolg een zekere verwarring, die tot op
de dag van vandaag voortduurt. Sommige mensen kunnen Allen alleen
maar pruimen wanneer hij grappig is, anderen geven de voorkeur aan
zijn drama’s – met een kleiner segment dat gewoon zou willen dat de
man in het geheel met zijn kop van het scherm wegbleef. ‘Broadway
Danny Rose’ was één van Allens luchtiger films uit die periode – de
regisseur ontspande zich, om een kleinschalige, anekdotische prent
te maken, zonder al te veel pretentie.

Allen speelt Danny Rose, een impresario van het zevende
knoopsgat die acts vertegenwoordigt zoals een tapdanser met één
been en een stotterende buikspreker. De enige artiest in zijn
repertoire die ook maar iets voorstelt, is Lou Canova (Nick Apollo
Forte), een charmezanger die dankzij een nieuwe rage rond het
levenslied stilletjesaan weer populair aan het worden is. Dankzij
veel hard werk van Danny weet Lou een belangrijk optreden te
versieren waar heel wat hoge omes uit de variétéwereld op aanwezig
zullen zijn. Lou heeft maar één verzoek: zijn vriendin Tina (Mia
Farrow) moet komen kijken. Om te vermijden dat Lou’s echtgenote
doorheeft dat haar man regelmatig met Tina rommelt, moet Danny haar
meenemen als zijn date. Op zich geen probleem, ware het niet dat
Tina een mafiagrietje is met een heel jaloerse uitgebreide
familie.

Woody Allen maakte ‘Broadway Danny Rose’ als een nostalgische
hommage aan het New Yorkse milieu van variétéartiesten waar hij
zelf uit afkomstig was – Allen was begonnen als stand-upcomedian,
en is zijn hele leven lang gefascineerd gebleven door clubzangers,
goochelaars en ander volk dat zijn brood verdiende door – meestal
alleen – ergens op een podium te gaan staan en de mensen te
entertainen. Je ziet dat soort mensen ook telkens terugkomen in
zijn films, van Diane Keaton als Annie Hall die ‘Seems Like Old
Times’ zingt ergens in een New Yorkse kroeg, tot de hypnotiseur in
‘Cruse of the Jade Scorpion’ en de goochelaar in ‘Scoop’. ‘Broadway
Danny Rose’ is zijn liefdesbrief aan en kritiek op die wereld. Het
is dan ook niet meer dan passend dat de hele film geconstrueerd is
als een lange anekdote die wordt verteld tussen performers in een
snackbar, met een kop koffie en een sigaret erbij. Met deze film
wilt Allen immers een sterk verhaal toevoegen aan de urban
legends
die nu eenmaal ontstaan in elke branche – zeker een
branche als showbusiness.

‘Broadway Danny Rose’ was Allens vierde film in zwart-wit op
slechts enkele jaren tijd. In 1979 maakte hij ‘Manhattan’, in 1982
‘Stardust Memories’ en een jaar later ‘Zelig’ (waar weliswaar ook
kleurenscènes in voorkwamen). De keuze voor zwart-wit had telkens
een andere motivatie – in ‘Manhattan’ wilde Allen de romantiek van
New York visueel vatten, ‘Stardust Memories’ was een ode aan de
zwart-witfilms van Fellini, vooral ‘8 ½’, en ‘Zelig’ werd voor een
groot deel geconstrueerd aan de hand van gefingeerd
archiefmateriaal. In het geval van ‘Broadway Danny Rose’ probeert
de regisseur een soort van niemandsland te creëren tussen de jaren
vijftig en de jaren tachtig – de tijd waarin de variétéacts het
populairst waren en die waarin de film werd gemaakt. De zwart-wit
fotografie, de veelal klassieke wagens die er worden gebruikt en de
neutrale kleren in de film, zorgen ervoor dat ‘Broadway Danny Rose’
niet specifiek aan één tijdperk toebehoort. Wie niet weet wanneer
de prent gemaakt werd, zou het nog wel eens moeilijk kunnen hebben
om er een jaartal op te plakken – wat uiteraard ook de bedoeling
was.

Inhoudelijk mikt Allen hier in eerste instantie op de lach, met
de gebruikelijke scherpe oneliners (I could use a valium the
size of a hockey puck!),
en vaak hilarische situatiehumor
(denk maar aan Danny Rose en Tina die aan elkaar zijn vastgebonden
en zich vrij moeten wriemelen). ‘Broadway Danny Rose’ is één van
Allens meer ongecompliceerde komedies, waarin hij, zoals
gewoonlijk, veel van zijn scènes onafgebroken in mastershots laat
uitspelen: wijde camerahoeken, met personages die van de ene kant
van het scherm naar de andere lopen, zonder dat er naar close-ups
wordt gecut. Kijk maar naar een scène waarin Danny Tina gaat
afhalen om haar naar het optreden van Lou te brengen: zij stormt
naar buiten, om aan de overkant van de straat advies te vragen van
een oud besje over haar relatie met Lou. Terwijl ze de straat
oversteekt, blijft ze praten met Danny, en heel die oversteek, van
haar eigen deur tot aan die van de oude vrouw, wordt gefilmd in één
enkel wijd shot, zonder close-ups of inserts. We zien de personages
nooit van dichtbij, maar de scène heeft wel een volstrekt
natuurlijk ritme, met acteurs die bijna zoals in een toneelstuk in
één ruk hun scène kunnen uitspelen.

Los van de humor, heeft ‘Broadway Danny Rose’ echter ook een
verrassend warmhartig moreel boodschapje mee te geven – wat
zeldzaam is voor Allen, die over het algemeen een vrij sombere
visie op het leven heeft. Danny Rose is immers één van de laatste
volstrekt loyale figuren in de showbusiness, die leeft volgens zijn
eigen morele codes en zijn hele leven in het teken van zijn klanten
zet. Met als gevolg dat hij keer op keer verraden wordt door zijn
artiesten, die naar een andere agent overstappen zo gauw ze een
beetje succes krijgen. Danny Rose is een zeldzame eerlijke ziel
tussen de haaien, maar uiteindelijk krijg je als kijker wel de
indruk dat hij gelukkiger is dan al de schurken die hem omringen.
Allen heeft heel wat films gemaakt over de showbusiness, sommigen
erg scherp en bitter (‘Stardust Memories’, ‘Celebrity’), anderen
veel milder (‘Radio Days’, ‘The Purple Rose of Cairo’). ‘Broadway
Danny Rose’ hoort absoluut thuis bij de milde variant, omdat hij
uiteindelijk gaat over de mogelijkheid van integriteit in een
smerige business.

‘Broadway Danny Rose’ is niet één van Allens meesterwerken –
daarvoor mist de film uiteindelijk impact en blijft hij niet lang
genoeg bij. Maar het is wel een klein, prachtig doordacht komisch
pareltje, dat enigszins naar de tweede rang van zijn oeuvre is
verschoven, zonder dat te verdienen. Eentje om te herontdekken,
dus.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

drie × twee =