Nu millennials en Gen X’ers eindelijk aan het opgroeien zijn, brengen ze massaal hun cd’s naar de tweedehandswinkel. Wij geven die met veel liefde een tweede thuis en fietsen aan de hand van onze vondsten elke maand door de alternatieve muziek van 1990 tot 2010.
Soms exploderen of imploderen bands. Soms verdwijnen bands tussen de scheurtjes in het parket. Je weet vaak niet eens goed wat er gebeurd is met de muzikanten, maar nieuwe muziek komt er niet meer. Bands raken vergeten, cd’s ergens achterin een lade gelegd. Albums liggen te verstoffen, jaren of decennia lang. Bands die duidelijk verloren hebben, ook al is muziek geen wedstrijd. Bands die het niet tot Londen, New York of LA schopten. Die nooit een echt meesterwerk maakten, maar gewoon ontroerden waar en hoe het kon. Op studentenkamers, aan puberbureaus, tijdens nachtelijke fietstochten waarop je omhoog moet trappen, tegen de wind van alcohol en liefdesverdriet in. En later misschien af en toe tijdens melancholische avonden thuis, wanneer de storm al even gaan liggen is maar de herinnering aan een intenser leven wel nog ergens ronddwaalt. Een soundtrack bij de intieme scènes van een mensenleven.
Naar die bands luisteren, is als kijken in een bestofte spiegel, vanuit een beetje een scheve hoek en met weinig licht in de kamer. Je voelt je een voyeur die kijkt naar feesten van angst en pijn van jongere mensen – de bandleden, hun fans, wijzelf – die toch niet uitkwamen. Vooral herfst en winter hebben de juiste sfeer om vergeten helden nog eens boven te halen. De lente is voor de levenden. Of ligt dat gewoon aan onze nostalgische inborst? In ieder geval, wij krabbelden nog eens een handvol cd’s bij elkaar van bands die ooit de meer obscuurdere naam op een Duystercompilatie waren, niet meer dan dat. Jaren later tikte je er dan toch eens een album van op de kop, ergens in de tweedehandsbak of tijdens een uitverkoop. Dan valt trouwens op hoe ooit, in financieel betere tijden, bibliotheekmedewerkers met een eigenzinnige smaak hun rotte goesting konden doen in het aankoopbeleid. Soit, nergens anders circuleren deze bands anders nog. Ze krijgen geen heruitgaves, maar wij blijven vergeten namen als Aereogramme, Logh, Murder en Hood ondertussen wel koesteren. Opvallend vaak kwamen ze uit de noordelijke regionen van ons continent. Daar waar mensen niet per se met elkaar hoeven te praten en het nog net dat tikkeltje donkerder en natter is dan bij ons.
De Denen Murder bijvoorbeeld, iemand? Van Stockholm Syndrome kregen wij ooit een gebruikt exemplaar cadeau. Ze klonken als The National op hun eerste platen, maar dan zonder het potentieel (en de genialiteit) om ooit stadia te vullen. Minder warm dan Kings Of Convenience kan hun akoestische muziek toch dienen om zachtjes op wakker te worden. Maar evenzeer om ’s avonds bij een glas rode wijn bij te mijmeren naar betere tijden. “No Future” heet een nummer, maar hier klinkt vooral spijt en een snik in de stem, geen revolutie. Een cello mag hier en dan wat bijkleuren. Murder kreeg best wat voet aan de grond, in ons land en elders. Maar meer dan die paar stapjes hebben ze niet gezet. Na 2010 verdwijnt hun spoor, raakt het ondergesneeuwd door weer nieuwe, jongere en betere bands.
Logh kwam dan weer uit Zweden, een land dat midden jaren 2000 opvallend veel succesvolle muziek wist voort te brengen, van The Hives tot José González. Logh zat ergens tussen post- en indierock en maakte ook buiten hun landsgrenzen luisteraars, recensenten en radiomakers enthousiast. “The Passage” vanop debuut Every Time A Bell Rings An Angel Gets His Wings, dat godbetert in de elektronicasectie in de mezzanine van de platenwinkel verscholen zat, schopte het tot de tweede Duystercompilatie tussen goed volk als Aereogramme, Arab Strap en The Frames. Collega’s in melancholie en dat tikkeltje bombast. Zo stijgt “The Black Box” vanop North – een dikke rode sticker herinnert ons aan de afkomst “Hoofdstedelijke Openbare Bibliotheek” – prachtig op in het refrein en de outro. Is Aereogramme ooit op café in Zweden een demo kwijtgeraakt, vragen wij ons af? “I hope tomorrow/ Will be better/ I’m so tired/ This is gonna hurt/ This confusion/ Will have an end now”: de buren van het Nobelprijscomité ga je er niet mee overtuigen, maar wij kunnen puberharten over heel Scandinavië horen breken.
Althans, wij gokken maar dat dat in 2007 het geval was. North bleek ook de laatste plaat van Logh. Daarna verdwenen ze in de mist. Misschien is er wel ergens een afscheidsinterview in het Zweeds? Misschien was er de tour te veel? Kwamen er huizen en kinderen? Met postrock betaal je nu eenmaal geen rekeningen. Dat ondervonden ook zielsverwanten uit Glasgow, Aereogramme – altijd een voetje voor bij enola mogen we wel zeggen. Zij brachten in 2007 eveneens hun laatste plaat uit, het prachtige My Heart Has A Wish That You Would Not Go. Aereogramme was een bandje voor de dramaqueens onder de underground kids. “Motion”, een onvindbaar nummer buiten op YouTube en die notoire tweede Duystercompilatie, bliksemde ooit binnen zoals het alleen in een zestienjarig hart kan stormen. Heeft er iemand schoner met zichzelf overhoop gelegen in de jaren nul dan Craig B, de frontman van Aereogramme – behalve misschien Scott Hutchison van Frightened Rabbit? Is er iemand ooit mooier tegen de grond gekwakt in een song als “In Gratitude”? Het was op het randje van pathetisch en soms erover. Maar als je fan was, was je dat onvoorwaardelijk. Ze waren een cultband, coverden de Flaming Lips en namen een EP op met ISIS. Maar in 2007 was het op. Er volgde nog een minstens evenwaardige doorstart voor Craig B met het debuut van The Unwinding Hours, een fantastische plaat die niemand gehoord heeft. Zijn compagnon tot dan, Iain Cook, verkaste na twee albums naar CHVRCHES en brak door. Vraag ons niet waar Craig B uithangt sinds hij in 2019 ook A Mote Of Dust aan de haak hing, maar we zouden hem een knuffel willen geven en zeggen: “You have a home here/ You have a place to hide/ You’re always welcome/ And you’re more than I can say” Wij hopen dat Craig B tegenwoordig gelukkig is.
Dan maken wij even een zijsprongetje naar Guildford voor de totaal obscure postrockband Moly, waarvan de muziek twintig jaar geleden uitkwam op het totaal vergeten Tenor Vossa label. Hun website oogt als een schattig overblijfsel uit onschuldigere internettijden. Wij pikten hun titelloze plaat ooit tweedehands uit de postrocksectie van een gigantische platenwinkel in Amsterdam. Waarom, als je de keuze hebt uit zoveel andere, wel iconische bands? Geen idee. Omdat de hoes zo aansprak. Omdat het lettertype avontuurlijkere tijden in het genre uitademde. Waarom ze hier namedroppen terwijl ze tegenwoordig 30 luisteraars per maand op Spotify hebben? Omdat “Albert Eaddy” een motherfucker van een nummer is. Daarom.
Een beetje meer ten zuiden van Glasgow, maar ook weer niet te veel, ligt Leeds nat en koud te wezen in de winter. In dat stukje noordelijk Engeland stond Hood wat onderkoeld somber te doen ergens op een straathoek tussen postrock en indietronica. Liefhebbers van The Notwist, Styrofoam of zelfs Tortoise moeten deze Britten zeker eens een kans geven. Outside Closer, met “Any Hopeful Thoughts Arrive”, uit 2005 was helaas de zwanenzang van de samenwerking tussen de broers Richard en Chris Adams. De plaat kwam nochtans uit op Domino en schopte het zelfs tot een 8,6 op Pitchfork. Geen slaande deuren, geen Oasis-achtige vetes en uitbarstingen. Er volgde een pauze en die bleef simpelweg tot nu duren. “The moment had passed I guess”, haalde Richard er enkele jaren geleden zijn schouders over op in een interview. Iedereen ziet de draad al twintig jaar liggen, maar niemand heeft de behoefte hem terug op te pikken. Daar zit lethargie in, maar ook realisme en zelfs een beetje schoonheid. De dubby afsluiter “Closure” vat het dan maar zo samen:
“So walk with me/
it is nothing we don’t already know/
drifting out of time so slowly”
Verdwijnen met mate, meer bands zouden het moeten proberen.
