June Tabor :: ”Ik ben slechts the chick singer up front!”

Elvis Costello zei ooit: “If you don’t like listening to June Tabor, you should stop listening to music”, en of hij gelijk had, laten we graag in het midden, maar dat er achter de zangeres een wereld van kennis, meningen en humor schuilt, staat als een paal boven water.

In 1976 nam Maddy Prior van Steeleye Span, op vraag van haar platenmaatschappij, haar eerste solo-lp op. Ze had slechts één voorwaarde: de plaat moest en zou een samenwerking zijn met de 29-jarige June Tabor. Tabor had toen al een stevige live-reputatie opgebouwd en werd door folklegendes op handen gedragen. Bijna vier decennia later is Tabor zelf een folklegende geworden en wordt ze nog steeds op handen gedragen. Niet alleen door folkies allerhande, maar evenzeer door artiesten van allerlei pluimage. Afgelopen februari won ze vier onderscheidingen tijdens de BBC Radio 2 Folk Awards. Drie daarvan deelde ze met Oysterband voor hun samenwerking Ragged Kingdom, maar die voor “Folksinger Of The Year” was helemaal voor haarzelf. Vorige maand was ze in ons land voor twee concerten, en tussenin had ze in een Antwerps hotel tijd voor deze gezellige babbel.

enola: Laten we met de deur in huis vallen: ik heb je nog nooit zo beweeglijk en vrolijk gezien als tijdens het concert gisterenavond.

June Tabor “Echt? Hoe grappig, hoe vreemd ook.”

enola: Ja, ik zag je nog nooit zo vaak lachen en dansen op het podium.
Tabor: “Ik heb een slechte knie en als ik te lang stil sta, kan ik al helemaal niet meer bewegen. Ik heb, tijdens de samenwerking met Oysterband, ontdekt dat wanneer ik een beetje heen en weer shuffle, mijn knie beter blijft werken. En ik lach echt wel veel hoor (lacht, buigt voorover en fluistert), alleen privé natuurlijk. Het is afhankelijk van welke nummers ik breng, als ik me zeker voel en het repertoire onder controle heb, voel ik me ook vrijer en losser.”

enola: Ashore, je laatste plaat, is je vijfde concept-cd op rij…
Tabor: “Is dat zo?” (lacht)
enola: Wel, het begon met Rosa Mundi uit 2001…
Tabor: “Ja, dat was een concept-cd en An Echo Of Hooves ook. At The Wood’s Heart was algemeen en divers materiaal. En Apples was al zeker geen concept-cd, dat was enkel de combinatie van muzikanten. Ik denk dat je Ashore een concept-cd kan noemen, omdat de nummers allemaal gerelateerd zijn door inhoud, net zoals bij Rosa Mundi en net zoals An Echo Of Hooves een concept-cd werd, omdat er enkel ballades opstaan. Nee, je kan de wereld melden dat je het van de bron hebt gehoord: Ashore is niet de vijfde concept-cd op rij.”

enola: Hoe ben je er trouwens toe gekomen om een album over de zee te maken?
Tabor:
“De meest directe aanleiding was toen Topic Records hun 70ste verjaardag vierden door een aantal concerten in Londen te organiseren. Tony Engle, de toenmalige baas van Topic, vroeg me of ik een van de concerten wou verzorgen. Ik zei hem dat ik geen curator wou spelen, en dat ik iets wou doen met de muzikanten waarmee ik normaal werk en ik kreeg een go ahead. Ik probeerde toen iets te bedenken dat passend was voor de rol die Topic had gespeeld in het preserveren van traditionele muziek. En zo kwam het zee-idee terug bij me op, omdat voor gelijk wie die op de Britse eilanden woont de zee altijd dichtbij is. Zo begon ik te denken aan alle nummers die ik ken die op een of andere manier met de zee verbonden zijn. En het viel me op dat zoveel nummers uit de traditionele sfeer kwamen en ooit werden opgenomen door artiesten die bij Topic zaten. Ik ben toen alles beginnen noteren en het was ‘oh god, er is dit en dat, en zo en zo, en die persoon was belangrijk in het bewaren van traditionele muziek’ en ik eindigde met een lijst zo groot, en je kan dat niet zien op je dictafoon hé (Tabor spreidt haar armen en geeft de illusie van een zeer groot papier vast te hebben, kbe), zo groot dat het een naslagwerk op zich werd. Uiteindelijk slaagden we er in om het concert voor Topic te doen en er plezier aan te beleven. Maar toen het voorbij was, vond ik dat het te goed was om zomaar voorbij te laten gaan. Dus we gingen er nog even mee aan de slag en nieuwe ideeën kwamen langs en plots hadden we een album gemaakt van haast allemaal nog niet opgenomen nummers. Of in het geval van “Finisterre” en “The Grey Funnel Line” konden we de nummers brengen zoals we ze nu interpreteren. Beide songs zijn trouwens voor mij en mijn manier van werken zeer belangrijk.”

enola: Is dat de reden waarom je besliste deze twee nummers te herwerken?
Tabor: “Ja, ik denk het. Opnieuw, je brengt iets wat je al een hele tijd niet meer gebracht hebt en je brengt het in een andere sfeer. Wat “Finisterre” betreft wou ik het nummer hernemen voor een BBC Four programma. Toen ik het inzette, begon Andy (Cutting, kbe) op z’n accordeon te spelen en viel Huw (Warren, kbe) in op de piano, en alles viel op z’n plaats, terwijl we het nummer slechts repeteerden. We hadden het nog nooit samen gespeeld en toch kwamen zij op de proppen met wat het uiteindelijk geworden is. “
“Plots komen andere zaken in een nummer naar boven. En dat is een groot deel van het plezier om een nummer van elders te nemen en het te presenteren aan de muzikanten waarmee –en dit is echt heel belangrijk– waarmee ik al een hele tijd samenwerk. Concertpromotoren willen precies altijd iets nieuw of nieuwe samenwerkingen en goeie dingen kunnen daaruit groeien. Maar voor mij geldt de regel dat veel betere dingen groeien uit collaboraties met mensen die ik al lang ken. Mensen die mijn manier van werken en optreden kennen. Mensen die hun instrument kennen –en misschien het belangrijkste in mijn geval– mensen die de kunst van het begeleiden kennen. Want je kan je instrument perfect beheersen, maar niet weten hoe je iemand moet begeleiden. Huw is een absolute meester in het begeleiden, terwijl hij ook een heel begenadigd solomuzikant is. En het is een echte kunst om te begeleiden en hoe langer je iemand kent en er mee samenwerkt, hoe beter het wordt. Je weet wat je kan verwachten, langs beide kanten. Weten hoe iemand fraseert, is in vocaal werk zeer belangrijk. Ik denk dat klassieke muzikanten de waarde van muzikale langetermijnpartners zeker kunnen appreciëren. Ik heb vier verbazingwekkende muzikanten die alles kunnen doen waar ik nood aan heb.”

enola: In die context gezien, hoe plaats je de samenwerking met Oysterband?
Tabor: “Dat is anders. Er is steeds een hele hoop gekibbel (lacht). Alhoewel, ik zeg misschien wel gekibbel, maar eigenlijk is het meer een overleg. Als ik met Huw, Andy en Mark werk, lijkt het meer op een (lacht nu uitbundig) gewelddadige dictatuur. Ik zeg wat ik ga zingen en als ze iets echt niet leuk vinden, zullen ze dat wel zeggen. Terwijl bij de Oysters iedereen wel een idee heeft. Na heel veel heen en weer argumenteren en een groot deel compromissen sluiten, eindigen we met het materiaal zoals we het uiteindelijk brengen. En de manier waarop het gebracht wordt…, wel, daar heb ik al helemaal weinig in te zeggen. Zij zijn natuurlijk al een geoliede band en ik ben, zoals Richard Thompson het zou zeggen, slechts the chick singer up front.”

enola: Iets wat min of meer ontbreekt op Ragged Kingdom is humor. Hoe belangrijk is dat in je werk, want…
Tabor: (kijkt uit haar ooghoeken, kbe) “Hmm…” (lacht)
enola: Haast op elk van je albums staat minstens één grappig nummer, daarnaast werk je vaak samen met Les Barker (Ierse dichter die vooral bekend is omwille van zijn komische poëzie en parodieën, kbe). Is het echt belangrijk, of zou je het achterwege kunnen laten?
Tabor: “Ik denk wel dat het belangrijk is en ik zou het ook kunnen weglaten, maar net zoals de accordeon een ander geluid brengt dan de piano, zo brengt humor ook een contrasterend geluid. En ik denk dat het heel plezant is om iets onverwacht en, durf ik het te zeggen, wel, jij zei het, grappigs in de muziek te ontdekken. Een hele tijd terug was ik op het Sidmouth festival. Ik stond op het podium met Lesley Davies en we deden een van Lesley’s nummers, een parodie op “The Plains Of Waterloo”. Een vriendin die met me was meegekomen, stond in het publiek. De man die naast mijn vriendin stond, draaide zich om naar z’n vriendin en vroeg wie dat naast Lesley was. Zijn vriendin zei, ‘Dat is June Tabor’, waarop de man antwoordde, ‘Dat kan June Tabor niet zijn, ze is normaal ongelukkig’. Mensen bekijken je vaak zoals ze zelf willen en verwachten. Ik heb vaak het gevoel –en ik zei dit onlangs tegen een journalist van The Guardian en hij beschreef het volledig verkeerd, dus zet jij het nu maar recht– dat journalisten een negatieve kijk op de dingen hebben. Bijvoorbeeld in het geval van Arsenal, want ik ben een Arsenalsupporter, zeggen ze nogal vaak dat Arsenal al zeven jaar geen trofee gewonnen heeft. Ze zeggen niet dat ze fantastisch voetbal spelen en dat ze wat ongeluk gehad hebben. In het geval van June Tabor: ze is echt ongelukkig, ze is zo donker en duister. (geagiteerd, kbe) Ok, Arsenal heeft al zeven jaar geen trofee meer gewonnen, maar ze kwamen potverdorie behoorlijk dicht. En ze hadden dit jaar kampioen moeten spelen, maar hadden pech. Maar als ik nog lang over voetbal doorga, ben jij straks weg (lacht). Nu, de kerel van The Guardian schreef –en het werd uitvergroot als blikvanger — dat ik ‘Ik heb het gevoel dat ik en Arsenal heel veel gemeen hebben, omdat we beiden weten wat het is om te lijden’ had gezegd. En dat zou ik nu nooit zeggen. Maar goed, het werd gedrukt, ging nationaal en nu is er niets meer aan te doen.”

enola: Iets wat ik me al lang afvraag, is waarom haast elk album…
Tabor: (lacht) “Ik wist dat je dat zou vragen! De vraag wordt altijd voorafgegaan door “Iets wat ik me al lang afvraag…”: waarom begint bijna elke plaattitel met een ‘A’ (Tabor bracht 16 solo-cd’s uit waarvan 13 een titel hebben die begint met een ‘A’, kbe)? Het begon puur toevallig. De eerste plaat Airs And Graces kreeg zijn titel van mijn vriend, producer en manager Paul Brown. Ashes And Diamonds werd vernoemd naar de film van Andrzej Wajda, een film die ik heel graag zag, en daarbovenop hield ik wel van de juxtapositie van die titel. A Cut Above…, wel, als bibliothecaresse (Tabor werkte even als bibliothecaresse, kbe) zal je zeggen dat deze niet met een ‘A’ begint, want deze ‘A’ is hier niet de letter waarmee je gaat catalogiseren, maar het is natuurlijk de eerste letter op de hoes. En toen, na die drie albums, werd het wel opzettelijk. Ik had al abessijnen, dus Abyssinianswas snel gekozen, zeker toen ik het schilderij, dat op de hoes belandde, vond. En toen kwam Aqaba langs, vooral omdat ik een nummer over Lawrence of Arabia wou. Ik had er met Bill Caddick over gepraat en ik vertelde hem mijn idee. De film van David Leigh betekende voor mij veel en Bill bedacht het kader waarin het nummer zich afspeelt. En het begon met een ‘A’. Soms denk ik er mee op te houden en verder te gaan met de ‘B’, maar zoveel albums zal ik ook niet meer maken, dus houd ik het maar bij ‘A’.”

enola: Je schrijft zelf niets, hé?
Tabor: “Nee, ik heb nog nooit een nummer in mijn leven geschreven. Ik kan ideeën opperen, zoals bij “Aqaba” of “Paint Me Redouté”. Ik had Les gezegd dat ik graag een nummer over Josephine en Napoleon en de rozentuinen had gehad, en hij kwam met dat nummer af. Soms schrijf ik wel een melodie. Op An Echo Of Hooves schreef ik samen met Mark (Emerson, haar vaste violist en levenspartner, kbe) nieuwe melodieën voor bestaande nummers, omdat we vonden dat de traditionele melodieën niet passend of gedateerd waren, of omdat ze de woorden geen recht aandeden. De originele melodie van “Bonnie James Campbell” was echt humptiedumptie en dat paste totaal niet bij de tekst, dus schreven we een andere melodie. Soms bij ballades, die van nature lang zijn, is een verandering in melodie vaak een verademing, of het kan de nadruk leggen op bepaalde stukken tekst. En die nieuwe stukjes bedenk ik dan wel. Maar woorden zelf schrijven, nee…”

enola: Je won onlangs samen met Oysterband 4 awards op de BBC Radio 2 Folk Awards.
Tabor: “Ja, 4 awards, wel 3 en dan kreeg ik nog beste zangeres. 3 met de Oysters, maar de andere was de mijne, ik mag de award voor beste zangeres houden (lacht).”
enola: Wat betekent zo’n award voor je?
Tabor: “Wel, beste nummer, beste cd, dat soort awards is voor een specifiek item. Terwijl beste vocalist, ik denk dat ze het “een betekenisvol oeuvre doorheen het jaar” noemden, betekent, ook al wordt dat dan niet expliciet gezegd, dat ik hem ook krijg voor Ashore en het beetje live-werk dat ik dat jaar heb gedaan. Ik kreeg dezelfde onderscheiding al eens in 2004, dus er zijn nog meer deuren te openen.”

enola: Deuren openen, of deuren die al openstaan; je bent vaak hier in Vlaanderen terug te vinden. Wat is je relatie met Vlaanderen?”
Tabor: “Ik hou ontzettend van Vlaanderen. De eerste wereldoorlog was de reden waarom ik hier voor het eerst kwam. Die oorlog was iets dat me al sinds m’n jeugd fascineerde. En het boeide me ook om te horen hoe jullie Belgen je voelden bij die oorlog en hoe jullie willen dat het herinnerd wordt. Het was door bevriend te raken met Piet Chielens dat alles een beetje duidelijker werd. Wanneer ik door de Westhoek rijd, en al die kleine kerkhoven in de hoeken van velden zie, zou ik gewoon willen stoppen en denken en wenen. En ook door mijn gesprekken met Willem Vermandere heb ik veel bijgeleerd. En leren begrijpen. Je mag die hele geschiedenis niet vergeten. Maar mensen vergeten gemakkelijk. Dus kan je begraafplaatstoerisme met al die bussen die aan al die kleine kerkhoven stoppen niets kwalijk nemen. En het blijft een fascinerend landschap, zeker tegen de Franse grens, met die kleine boerderijen en kleine velden en lanen. Het is een prachtige plaats. “

enola: Wat zijn nu de volgende projecten?
Tabor: “Ik ga nog op een kleine tour met Oysterband, zolang mijn knie het toelaat. Enkele festivals in de zomer, en dan in het najaar een nieuwe tour in Engeland. En soms vorm ik een trio met Huw en de saxofonist Iain Bellamy onder de noemer Quercus. Onder die groepsnaam brengen we volgende lente een album uit. Dan zullen er enkele concerten volgen in Engeland en ik hoop ook op het vasteland. En er zijn nog allerlei projecten die ik met Mark, Huw en Andy wil doen. Ik heb nog wel wat ideeën. En ik moet dringend in de tuin beginnen werken! (lacht) “

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

15 − 3 =