Alle alarmsignalen gaan op rood als een artiest met een heruitgave van een oude plaat komt aandraven: meer dan eens moet het immers een writer’s block verdoezelen. Toch werd de nieuwe release van Max Richters Memoryhouse juichend onthaald; een speld in een hooiberg was tot nu immers gemakkelijker te vinden dan dit fijne debuut.
Richter heeft al samengewerkt met Vashti Bunyan en elektronica-pioniers Future Sound of London, en staat wellicht nog het meest bekend om zijn soundtrack voor de animatiefilm Waltz With Bashir. Dat hij ook al vier albums op zijn conto heeft, is misschien iets minder bekend.
Debuut Memoryhouse — nu opnieuw uitgegeven na een beperkte eerste oplage — bevat al de kiemen van zijn latere werk, het gelauwerde The Blue Notebooks en Songs From Before. Afgezien van een nieuwe albumhoes, is er verder geen noot aan veranderd. Gelukkig maar.
Net zoals 24 Postcards in Full Colour bestaat uit een verzameling uiteenlopende momentopnames, is Memoryhouse een vat vol ideeën die soms nog in een prenatale fase verkeren en dus om rijping vragen. Een weemoedige soloviool keert steeds terug in zowel minimale ambient soundscapes als in bombastische arrangementen. Daarvoor heeft de componist dankbaar gebruikgemaakt van het BBC Philharmonic Orchestra.
In “Europe, After the Rain” duikt de viool voor het eerst op, begeleid door piano en ingeleid door kletterende regen. Dat vat het sfeertje van Memoryhouse goed samen; druilerig, grijs en somber. Neen, van Richter word je niet vrolijk, maar hij weet wel melancholie tot schoonheid te verheffen.
In “Untitled” vormen ritselende elektronica en glockenspiel de bouwstenen voor een hervatting van het thema. “Garden / Interior” doet dit met klavecimbel en “Last Days” smeert het uit in de meest indrukwekkende en bombastische compositie die hij tot nu toe heeft gemaakt. Dreigend, gejaagd en dramatisch stuwt het epos zich naar een climax.
Richter is echter vooral sterk in emotionele eenvoud, zo weten stukjes als “The Twins” en “Andras” met niet meer dan piano een beklijvend gevoel van desolatie op te wekken. “Laika’s Journey” verbeeldt treffend het verhaal van de eerste hond in de ruimte, die in het kille heelal een eenzame dood is gestorven.
Terwijl de volgende twee albums zich voornamelijk toespitsen op strijkers, piano, elektronica en samples, bedient Richter zich op Memoryhouse van een uitgebreider arsenaal waaronder ook sopraan, die in “Sarajevo” de spookachtige aanzet geeft tot oprukkende strijkers en blazers. Samen met “Maria, the Poet” zijn deze twee songs de voorbodes van zijn latere werk, dat meer ruimte geeft aan nummers om zich te ontplooien. Toch zal zijn oeuvre doorspekt blijven van compacte composities.
Richter geniet als componist niet de naambekendheid van zijn post-klassieke broertjes Philip Glass of Jóhann Jóhannsson en dat is zonde. Met zijn gebruik van elektronica en klassieke instrumenten neemt Max Richter een unieke plaats in het post-classic genre in.Memoryhouse hoeft vanwege zijn dramatische en filmische impact niet onder te doen voor zijn jongere broertjes, en verraadt het potentieel dat Max Richter nadien nog zal waarmaken.
