In de strijd tegen ongelijkheid zijn er de afgelopen maanden bescheiden overwinningen behaald, maar we zijn nog er nog niet. Nog lang niet. Dus dropt SAULT met NINE voor de derde keer in een jaar tijd een mortiergranaat van een album om ons weer wakker te schudden, want de pijn is nog steeds écht.
Een beproefde guerillatechniek bestaat erin om onverwacht en onherkenbaar toe te slaan. Er bestaan verschillende theorieën en aanwijzingen over wie er nu juist achter SAULT zit, maar in feite is dat nog steeds de kwestie niet. De Londenaars slaan toe wanneer zij dat willen én op hun eigen voorwaarden. Meer hoeft dat niet te zijn. Na de twee albums van 2020 droppen ze nu weer onverwacht een album. De nieuwigheid is dit keer dat het album slechts 99 dagen beschikbaar zal zijn – zo ook voor gratis download – en daarna weer zal verdwijnen.
Wat NINE op het eerste gehoor kenmerkt is de aansluiting bij hun vertrouwde geluid. Rafelige drums clashen met overstuurde bassen op “London Gangs” tot een urgent geheel. In opener “Haha” neemt het kinderkoor, dat we kennen vanop de Untitled-albums, wederom de rol op van ons geweten. Vroegen ze ons vorig jaar nog om te stoppen met liegen, lachen ze deze keer om de door ons voorgestelde oplossing: de liefde – haha, stel je voor. Het is het lachen van mensen die gehard zijn door de tijden waarin ze leven, tijden waarin diezelfde liefde door politici aan banden wordt gelegd en waarin cynisch racisme neerregent op voetballers die zogezegd hun prioriteiten verkeerd hebben wanneer ze arme jongeren een betere toekomst willen bieden en een bal verkeerd raken – haha, stel je voor. Dat bedenkt toch iemand? Neen, SAULT blijft nodig, zoveel is de laatste dagen wel duidelijk geworden.
Tegelijk blijft de groep zijn muzikale palet uitbreiden. Op de Untitled-albums werd al geëxperimenteerd met dub, afrobeat en sambaritmes, zoals we die opnieuw horen op de eerste helft van “Trap Life”. Het venijn zit hem hier echter in de staart: halverwege nemen bassen die even hard wiebelen als billen tijdens het twerken op een trilplaat de overhand en doet het nummer aan een militante M.I.A. denken. “You From London” (met een gastbijdrage van Little Simz) wordt dan weer opgehangen aan een skelet van een afgelikte drumcomputer die het geluid van Marvin Gayes Midnight Love in herinnering brengt.
Het album resoneert wederom het jachtige leven in de grote stad. Nummers die klinken als grimmige overlevingsstrategieën krijgen rustpunten in ingetogen soulnummers, maar het is ook in die rustpunten dat de moedeloosheid toeslaat. “Alcohol” is lieflijk als de roes, maar bezingt de nederlaag die iedereen die zich inlaat met de drankduivel vroeg of laat tegenkomt. In “Bitter Streets” haalt Cleo Sol bitterzoete herinneringen op aan vriendschappen die te pletter liepen op het leven op straat. Waar andere straatdichters het straatleven verheerlijken en de mond vol hebben van keeping it real, spiegelt SAULT ons op “Fear” voor wat voor de meerderheid van de mensen ‘echt’ is; en dat is: pijn. Het maakt dat het volgende gesproken intermezzo “Mike’s Story” (over een man wiens vader wordt vermoord) extra diep in ons vlees snijdt.
NINE is met zijn korte looptijd minder overdonderend en verrassend dan zijn voorgangers, maar de cocktail van verschillende muziekstijlen, spoken word en zacht gezang is nog steeds even indringend. Dat maakt van dit album niet meer de verschroeiende splinterbom zoals de platen van vorig jaar, maar het blijft wel een verduiveld belangrijk album.
