Jaar na jaar schuifelt Fontaines D.C. naar de top. Wie niet kijkt, heeft niet gezien wat er gebeurd is, schrikt als hij weer de ogen opent. In de AFAS Dome speelde de Ierse band alsof het gewoon normáál was dat hij daar stond.
“Ah, Antwerp.” Het is de tweede keer dat Grian Chatten het mag zeggen, met hoogstens een vleugje Morrissey in de zucht, maar vanavond moeten we vooral denken aan die eerste keer op Belgische bodem, toen de band in Diksmuide het voorprogramma van King Khan mocht verzorgen. De 4AD van toen past waarschijnlijk twee keer in het podium van de AFAS Dome, en eigenlijk is dat alles wat u moet weten over de weg die Fontaines D.C. heeft afgelegd.
In zeven jaar tijd is dit Ierse vijftal van de goorste punkpodia uitgegroeid tot een arena act, en dat is in deze tijden van poptimism en artificieel maakwerk een unicum. Het laadt meteen een zware last op de magere schouders van de band, zij moeten bewijzen dat rock ook zonder kunstgrepen nog altijd kan werken in dit soort zalen. De inkleding is dan ook minimaal: doorschijnend plastiek rondom geeft het podium een koelcelesthetiek waar de Colruyt een puntje aan kan zuigen, de belichting doet de rest.
En verder is het aan de muziek. We wilden bijna schrijven hoe de band zonder franjes opkomt, als een opgestoken middelvinger naar deze schaal, tot je beseft dat Chatten nog niet mee is. En wanneer hij daar is, weet je’t wel. Dit haantje heeft zijn kippenren gevonden, en dartelt meteen de catwalk op. Je ziet zijn parmantig Damon Albarnkopje – dertig jaar geleden dan toch – en beseft dat hij dit omarmd heeft. Als hij dan toch een ster moet zijn, wel dan.
“Six Shot Morning” is het openingsshot dat meteen laat horen dat Fontaines tegenwoordig van de synths is. Hell, wanneer die instrumenten het hoge woord voeren, denk je zelfs even aan Editors, maar dat soort pathos wordt gelukkig niet aangeraakt. Toch hoor ik even later aan het gejuich voor “Boys In The Better Land” dat men er aan hecht dat ook dat soort ouder werk nog wordt gespeeld.
Het wordt spaarzaam over de set verdeeld. “Jackie Down The Line” is een zeldzaam moment waarop ongeveer iedereen op het podium nog eens een gitaar in handen heeft, “A Hero’s Death” werkt nog even goed als de eerste keer. Toch is dat niet waarom Fontaines vandaag hier staat. Dit is een groep die verder kijkt, en met het in gifgroene gaswolken gedrenkte “Marianne” een nummer lost dat lijzig is zoals enkel deze groep kan zijn en tegelijk ongegeneerd popsong is.
De crux? Fontaines D.C. heeft sinds zijn vorige plaat Romance geleerd om ballads te schrijven, en is daar verbazend sterk in. Dat was al duidelijk met “Modern World” van toen, dat ook nu tot een meezingrondje uitnodigt, maar eerder is er al “You Miss Me”. Ik wilde eigenlijk om bier gaan, maar achteraf gezien was dat voornemen onzin. Ik kon helemaal niet om bier, op het moment dat ik besefte dat Fontaines op Dopamine Chamber heeft geleerd om domweg mooi te zijn. Of hoe moet je het anders noemen, hoe Chatten “Happy For You” aanblies als was het een houtskooltje?
Het dankbare lachje van de frontman na de euforische New Ordermelodie die “Mimesis” is goud. Wat een triomf dat nummer, maar het is het nieuwe “Japan”, als opener van de bissen, die het echte geheime wapen van die nieuwe plaat is. Het is een nummer dat de groep ver, veel verder kan brengen. Denk: elke mogelijke radio voor zover dat er nog toe doet, elke doelgroep in elk geval. Schrijven mensen nog blogs? Daar ook. Teder gaat het “He says thanks for the no promises, I appreciate your style “, en het verhaal wordt er alleen maar beter op.
Natuurlijk was “Starburster” eerder daarvoor het orgelpunt waarmee de reguliere set zijn eind bereikt, maar voor één keer werken de “huh!”’s minder dan zou moeten. Het echte klapstuk zit deze keer immers echt in het gaatje, wanneer Chatten uit het publiek een Palestijnse vlag haalt om aan het drumstel te hangen, en in “Where Is Gone” glijdt. Rosália is er niet bij. Gitarist Carlos O’Connell vult wel in waar nodig, en mijn God, wat is dit slot prachtig. Ook zonder Spanjes strafste uithangbord sinds de Sagrada Familia blijft dit een monument van een nummer. Iemand naast me fluistert dat de volgende stap Fontaines-met-strijkers is, en ik ga mijn geld niet vergokken. Ik spreek haar niet tegen. Het is één nummer, maar hier, als eindpunt van deze twee uur zegt het één ding: fuck, deze band is nog niet klaar.
Morgen – vandaag kan ook – brengt U2 een nieuwe plaat uit. Je vraagt je af waarom ze nog moeite doen.
