De Duitse scenarist/regisseur Frédéric Hambalek studeerde filmwetenschappen en debuteerde zes jaar geleden met Modell Olimpia, dat de verstikkende relatie tussen een moeder en haar zoon in beeld bracht. Dat Hambalek een boontje heeft voor personages die allerlei moeilijkheden ondervinden of obstakels moeten overwinnen, blijkt ook uit zijn tweede langspeelfilm, al is de toon ervan opvallend luchtiger.
Was Marielle Weiss is een bovennatuurlijke tragikomedie waarin de hypocrisie van het burgerleven aan de kaak wordt gesteld. Spilfiguur uit de film is een schuchter meisje (Laeni Geiseler, die eerder te zien was in het wondermooie In die Sonne schauen) dat net in de puberteit komt en telepathische vermogens ontwikkelt nadat een klasgenote haar in een opwelling een oorveeg uitdeelde. De klap stelt Marielle voortaan in staat om te horen en zien wat haar vader en moeder doen en denken, wat haar perceptie van de realiteit grondig verandert. Aanvankelijk lijkt dit nogal een simpel uitgangspunt om een volledige film aan op te hangen en dreigt dit gegeven louter als gimmick te zullen dienen. Gaandeweg wordt er evenwel vrij creatief omgesprongen met het idee, waardoor Was Marielle Weiss toch verrassend uit de hoek weet te komen.
De regisseur is vooral geïnteresseerd in het contrast tussen wat de ouders van de jonge protagoniste in het dagelijks leven zeggen te doen en hoe ze zich daadwerkelijk gedragen. Zo durft Marielles pa, een uitgever, tijdens een redactievergadering niet op te komen voor zichzelf. Zijn echtgenote blijkt dan weer te zijn uitgekeken op hun huwelijk en begint te flirten met een collega om haar saaie kantoorjob wat op te fleuren. Marielles ouders reageren initieel met ontkenning op haar ‘gave’, maar wanneer het meisje hun web van schijnbaar onschuldige leugens doorziet, slaat hun ongeloof algauw om in paniek en onzekerheid.
Recensent Francesco Puma schrijft dat er inderdaad iets verontrustends en bevrijdend schuilt in het idee dat een klein meisje alles over haar ouders kan weten. Niet omdat ze het intuïtief aanvoelt of meer begrijpt dan volwassenen, maar vermits ze hen zonder filter observeert. In Was Marielle Weiss worden deze onthullingen een bedreiging voor het idyllische gezinsleven doordat de diepste geheimen aan het licht komen. Ze verstoren het harmonieuze evenwicht van het ogenschijnlijk perfecte koppel – waarna het stel angstvallig probeert om de netelige situatie weer recht te trekken.
Frédéric Hambalek gebruikt de premisse als narratief instrument om de kwetsbaarheid van ouderlijk gezag te onderzoeken. De film buigt zich tevens over de vraag hoe open we willen zijn over ons privéleven en gaat in se over verantwoordelijkheidszin, de niet te onderschatten rol van communicatie en het verlies van privacy. Hambalek werd getriggerd door de gedachte dat ouders hun kinderen van jongs af aan kunnen monitoren en iemand hem vervolgens een babyfoon met ingebouwde camera liet zien. Dit leidde tot een gedurfd concept dat de rollen omkeert en een mechaniek in gang duwt die de machtsverhoudingen compleet op z’n kop zet.
De mise-en-scène van de film, die volledig op echte locaties werd opgenomen, oogt dan ook passend kil. Was Marielle Weiss speelt in een stedelijk landschap van kantoorgebouwen en parkeerterreinen, met ingetogen camerawerk en overwegend blauw-grijstinten. Hambalek wou duidelijk de nadruk leggen op het intieme door veel close-ups in te lassen. Net zoals Marielle – die het emotionele middelpunt vormt van de film – moeilijk te doorgronden valt, wil de filmmaker dit ook duidelijk visueel weergeven door het meisje vanuit verschillende hoeken in beeld te brengen. Daarvoor werd gebruik gemaakt van lange telelenzen die vanop afstand registreren en dus acteurs meer het gevoel geven van midden in het moment te kunnen blijven.
Zonder dat die nu meteen echt hoge toppen scheert, valt er zeker iets te zeggen voor de frisse aanpak in Was Marielle Weiss. De absurd geplotte prent weet immers een mooie balans te vinden tussen pijnlijk grappige situaties en de dynamiek van de vrije val waarin de gebeurtenissen terechtkomen. Nu en dan herinnert de toon van Was Marielle Weiss ietwat aan Turist, de doorbraakfilm van tweevoudig Gouden Palm-winnaar Ruben Östlund – zeker ook in de manier waarop er fijnzinnige humor in het verhaal sluipt en het morele geweten wordt aangetast. Hambaleks stijl valt volgens zijn eigen zeggen echter nog meer te vergelijken met die van Luis Buñuel (hij werd naar verluidt ook geïnspireerd door het werk van Todd Solondz en Neil LaButes Your Friends & Neighbours), al wil de cineast zich niet te veel spiegelen aan deze illustere voorgangers.



