Lilia (Elya Bouteraa) is een vrouw van Tunesische afkomst die in Parijs woont en, na het overlijden van een oom, familie in haar thuisland bezoekt die eigenlijk totaal geen voeling meer heeft met haar nieuwe leven en al helemaal niet met de relatie die ze heeft met een vrouw (die in de openingsscène netjes en onzichtbaar wordt afgezet in een duur hotel voor westerlingen). Het verblijf in Tunesië zal allerlei onderhuidse spanningen blootleggen wanneer blijkt dat de oom in toch vreemde omstandigheden om het leven gekomen is, en uiteindelijk zal blijken dat Lilia misschien wel zaken achterhoudt voor haar familie, maar dat evengoed ook omgekeerd het geval is in een land dat traditioneel vrij seculier was, maar steeds meer in de greep komt van conservatief ideeëngoed.
Die zelfbespiegelende verhaallijn, opgedeeld in dagelijkse hoofdstukken, vormt de kernaanzet tot À Voix Basse, waarmee cineaste Leyla Bouzid (Le Pont, Vent du Nord) mocht meedingen naar de Gouden Beer op het filmfestival van Berlijn. Bouzid verkent daarmee ook voor een groot stuk haar eigen achtergrond als Tunesische die in Parijs studeerde, en het huis dat centraal staat in de film is zelfs rechtstreeks gebaseerd op dat van Bouzids grootmoeder. Dat laatste is iets waar de cineaste in interviews ook uitgebreid over sprak: volgens de filmmaakster was haar centrale idee om een prent te draaien over de vraag hoe jongeren zichzelf kunnen bevrijden en eigen keuzes maken, zonder de banden en tradities die hen binden daarom volledig te verbreken.
De Engelse titel voor À Voix Basse is In a Whisper, en die geeft misschien wel beter weer hoe onuitgesproken zaken steeds luider gaan weerklinken wanneer ze nooit in woorden worden omgezet. Als dat toch gebeurt, dan is dat vaak op misprijzende manier, zoals de mater familias – oma van Lilia – die haar kleindochter aanmaant een gezin te stichten en vooral niet te hoog op te lopen met haar carrière: “technische zaken zijn immers niet voor vrouwen”, die uiteindelijk nog altijd de taak hebben te zorgen voor hun echtgenoot en de kinderen.
De ouderlijke woning die symbolisch centraal staat in À Voix Basse is dan ook echt wel op alle vlakken een ankerpunt: narratief maar zeker – en vooral – ook visueel. Wanneer de protagoniste voor het eerst aankomt, glijdt een vloeiend Steadicam-shot doorheen de
vertrekken en gangen en valt ons ook de warme belichting op die afwisselend speelt met contrasten in licht en schaduw – fel zonlicht doorheen de ramen, relatieve duisternis binnen. Die tegenstelling – warm, intiem licht en de kilheid van de gesprekken – is een mooie vormelijke uiting van de thema’s die aan bod komen. Bouzid is ook sterk in kleine beeldende details zoals lege opeengestapelde stoelen in het uitdovende daglicht of het discreet sluiten van de luiken ’s avonds, elementen die aan haar film zeker een sterke sfeeropbouw schenken. Het is ontegensprekelijk precies die doordachte aanpak die van À Voix Basse meer maakt dan enkel een autobiografisch drama met een duidelijke boodschap.
