Tsar B heeft de liefde gevonden op haar nieuwe album The Writer. Dat klinkt als goed nieuws na haar vorige plaat to the stars, maar in het barokke universum van Justine Bourgeus is niets zomaar happy-go-lucky. Drama loert om elke hoek, en dat is dan weer goed nieuws voor ons.
Het zijn duistere tijden voor wie verliefd wil of mag zijn. De wereld gaat naar de kloten en hoe kan de broosheid van dat gevoel rijmen met tijden die onbehouwenheid belonen? Het antwoord: door rauw te zijn in je tederheid. Tsar B neemt geen blad meer voor de mond, ze is een “Fanatical Radical”. Ze contrasteert angelieke gezangen met weinig aan de verbeelding overlatende teksten: “I wanna love you. wanna love you so bad, I wanna fuck you, for the rest of my life”. Waarom omzwachtelde woorden gebruiken? De kern moet gezocht en aangeraakt worden. Tsar B serveert haar emoties lillend in een conceptalbum waarin haar personage haar liefde verklaart voor de woorden van ‘een schrijver’. Zij krijgt zijn woorden, hij krijgt haar muziek.
We krijgen zoals vanouds hoekige elektronica, gesmeerd met Bourgeus’ karakteristieke vioolstrepen. Het is allemaal nog steeds erg DIY, maar er is meer. Bourgeus krijgt hulp van het in Wenen gevestigde klassieke vocale ensemble Dionysos Now! die – volgt u even mee? – hun zang baseerden op een zestiende-eeuws manuscript van de Vlaamse componist Adriaen Willaert, waarna Bourgeus die mannenvocals verknipte in haar elektropop als contrapunt voor haar liefde die brandt op een temperatuur die zo heet is dat je er ijzer in kan smelten. Titels als “Into you”, “Forever” of “Fanatical radical” liegen er niet om en tonen de verliefdheid in al haar gedaanten. Het eerste betovert op de piano, het tweede krijgt een sensueel slepende triphopbeat mee en laatstgenoemde stijgt naar de hemel. De liefde is echter niet gratuit bij Tsar B – ook in “Song by the sea” (over vrijen op het strand) is het gevaar nooit ver weg: “I picture you by the sea, all turned to stone, like a Medusa devotee.”
Bourgeus opereert op The Writer elf nummers lang binnen het compleet op zichzelf staande Tsar B-universum, waarin mysterie en intensiteit zich hullen in de gedaante van verknipte synthpopsongs. Die tegenstellingen samen doen klinken, zijn voor haar de “Symphony”. Het is wat Bourgeus staande houdt, ook in haar donkerste momenten.
Haar songs klinken onder invloed van haar werk aan soundtracks steeds filmisch, maar dat zijn dan surreële werkstukken van David Lynch of Alejandro Jodorowsky. Het vraagt om het métier van een doorgewinterde wereldbouwer om die cover van Bryan Adams’ “Heaven” niet misplaatst te doen aanvoelen. En daar hoeft het niet te stoppen: “These Boots” combineert een heerlijk meeslepend refrein van lieflijk koortje met de van Nancy Sinatra geleende tekst dat ze over je heen gaan walsen. Het nummer klaagt onrecht aan, tot hier en niet verder. Tsar B doet geen toegevingen, niet in het leven en niet in de muziek. In de clip van eerste single “Amor” berijdt ze onvervaard een gigantische vogel, afijn om maar te zeggen dat we niet meer in Kansas zijn, Toto.
De thematiek van de liefde van een/dé vrouw en de katholieke saus die erover heen ligt, doet bij momenten denken aan Rosalía, maar laat dat geen afbreuk doen aan de verdienste van Tsar B: zij timmert al langer aan deze weg en is meer toegankelijk. The Writer barst van de ideeën, maar nergens kreunt het onder zijn eigen gewicht. Daarvoor is het te compact, te solide, zij het nét iets minder indringend dan zijn voorganger. Dat haalde soms nog verschroeiend uit met beats, The Writer blijft soms steken in smachten en mist soms een groove als tegengewicht. Enkel op afsluiter “Mrs. Impatience” wordt de dansbare furie van de ketting gelaten en tegen dat het zover is, doet het deugd. Amen.
