Ulver :: Messe I.X – VI.X

De eclectische Noren van Ulver maken er al jaren een sport van met elk nieuw album een nieuwe richting in te slaan. Ook op Messe bevestigt dit veelzijdige ensemble zijn status als een van de origineelste en minst voorspelbare artiesten op deze aardbol.

De black metal met folkelementen van debuutplaat Bergtatt – Et Eeventyr I 5 Capitler is al lang vervlogen en ook de triphop die Perdition City sierde, is al geruime tijd nergens meer te bespeuren. Op Messe I.X –VI.X kiest Ulver volop de kaart van sferische klassieke muziek en duistere ambient, à la Deaf Center of Thomas Köner. Voor de opnames werkte Ulver (de huidige samenstelling bestaat uit vier man, elk met moeilijke namen die u bespaard blijven) samen met het Tromsø kamerorkest. De composities werden geschreven door Ulver en opgenomen in een livesetting op 21 september 2012. Ulver trok zich daarop een half jaar terug met de opnames en vormde ze om tot een volwaardig studioalbum. Aan torenhoge ambitie heeft deze band nooit een gebrek gehad.

Qua geluid ligt Messe duidelijk in het verlengde van het fantastische Shadows of the Sun uit 2007. Ulver richt zich ook hier voluit op ambient en complexe geluidstapijten. Messe ligt ook kilometers verwijderd van Ulvers oorspronkelijke metalwortels. Momenteel bevindt Ulver zich duidelijk veel meer in klassieke sferen, geen wonder dat twee Gustavs (Mahler en Holst) worden genoemd als belangrijke invloeden.

De strijkers van het Tromsø kamerorkest worden verweven met Ulvers atmosferische elektronische geluiden en drones. Wat op het eerste gezicht misschien een vreemde combinatie kan lijken, lijkt Ulver echter probleemloos te vereenzelvigen. De opener — getiteld “As Syrians Pour in, Lebanon Grapples with Ghosts of a Bloody Past”, hoezo ambitieus? — illustreert dit meteen. Minutenlang zweven strijkers rusteloos in het rond, terwijl ondergrondse drones de sfeer nog wat beklemmender maken. Pas na 8 minuten zorgt een eenzame piano voor een rustpunt, waarna de strijkers opnieuw beginnen aan een bloedmooie opbouw. Het geheel doet denken aan de muziek van Godspeed You! Black Emperor. Even ambitieus, even filmisch en desolaat, even aangrijpend.

Op andere nummers spelen elektronische geluiden een prominentere rol. “Shri Schneider” en “Glamour Box (ostinati)” klinken op het eerste gehoor leeg en minimalistisch, maar zijn in werkelijkheid een verzameling van talloze geluidslagen die minutieus en geduldig over elkaar worden gevleid. Op “Noche Oscurna del Alma” (hét pronkstuk van de plaat) worden bevreemdende contrabassen vergezeld van krijsende elektronica. Het geheel roept dezelfde claustrofobische sfeer op waar de culthelden van Sunn 0))) van houden, met strijkers in plaats van gitaarversterkers.

Ook aanwezig op Messe zijn de vocalen van ‘frontman’ Christopher Rygg (“Garm”). Zijn stemgeluid blijft ietwat ongemakkelijk in combinatie met de duistere sfeer van Ulver, want het moet gezegd, Ryggs kraakheldere stemtimbre zou niet misstaan op een single van Pitbull of in een duet met Céline Dion. Op vorige albums slaagde hij er al af en toe in spontaan tenen in een knoop te dwingen. Op Messe verschijnt Ryggs zang maar kort — oef — op twee van de zes nummers. Ook dan is het nog even wennen aan het plastieken en theatrale karakter van zijn stem en dreigt ze de duistere sfeer van de muziek aan diggelen te slaan. Vooral “Son of Man” lijdt onder de vocale uithalen van Rygg. Gelukkig worden deze momenten van doorbijten wel beloond met fenomenale instrumentale stukken, zoals op afsluiter “Mother of Mercy”, waar ijzingwekkende strijkers tijdens de instrumentale outtro opnieuw op de voorgrond treden.

Zoals bij alle experimentele muziek is de grens tussen ambitie en pretentie soms flinterdun. Ulver hoort echter thuis aan de gezond ambitieuze kant van de scheidingslijn. Al blijft ook Messe niet gespaard van enkele mindere momenten, toch is het opnieuw een uiterst geslaagd en origineel werk van een collectief dat enkel en volledig zijn eigen zin doet. En dat op zich verdient al bakken respect. Waarschijnlijk klinkt het volgende werk van Ulver dan ook weer volledig anders, wie weet wordt het wel een samenwerking met Céline Dion.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

zestien + 14 =