Heysel 85

Teodora Ana Mihai is een Belgisch-Roemeense die eind de jaren negentientachtig met haar familie vluchtte voor het regime van dictator Nicolae Ceaușescu. Die hybride (film)culturele achtergrond zorgt er ook voor dat de cineaste verschillende tradities mengt. Hier werkt ze bijvoorbeeld met Marius Panduru, de sterke Roemeense fotografieleider van Radu Jude. En verdorie, dat zíe je. Wat een verademing een Belgische film te aanschouwen waarin de camera de personages niet voortdurend vlak op de huid zit en waarin er andere keuzes blijken te bestaan dan enkel het gebruik van ondiepe focus. Het is absoluut niet mijn bedoeling om te suggereren dat België op dat vlak niet beschikt over zeer getalenteerde mensen, maar het steeds maar weer grijpen naar eenzelfde stijl, begint toch voor een zekere bloedarmoede te zorgen in de vaderlandse cinema, zoals recent nog maar eens bewezen werd met Lucas Dhondts Coward.

Hoe anders zijn de dingen voor Heysel 85, een film waarin Panduru duidelijk geleerd heeft uit de multimediale puzzels die Radu Jude maakt: verschillende formaten en dragers lopen hier door elkaar heen, zonder dat de visuele partituur daarom ontaardt in chaos. Zelfs wanneer de hel losbarst, blijft dit een in de hand gehouden film: geen frenetieke montage, wel lang aangehouden bewegingen zonder onderbreking die ons meesleuren doorheen de gangen, loges en kleedkamers waarin het noodlot zich voltrekt. Het is precies dankzij die strakke afgemeten stijl, dat Heysel 85 werkt Als je chaotische paniek wil portretteren, dan doe je dat niet door de film zelf ook stuurloos te laten worden. Alles is hier zo goed in de hand gehouden, dat uit de doordachte en gebalde (91 minuten slechts!) beeldtaal een enorme kracht groeit die ons veel meer inzicht geeft in het gebeuren dan een andere vorm ooit zou gekund hebben.

Voor de plot van dit alles namen de makers hun toevlucht tot fictie. Bij de start wordt heel duidelijk gemaakt dat de ramp de inspiratie vormde voor de film, maar er geen exacte weergave van is. In die zin is nog heel even op een rijtje zetten wat er precies gebeurde misschien wel welkom. Op 29 mei 1985 was het Heizelstadion, dat op dat moment in erbarmelijke staat verkeerde, het decor voor de Europese finale tussen de topvoetbalploegen Juventus en Liverpool. Fouten in het veiligheidsbeleid, verkoop van illegale tickets, de bouwvallige staat van het stadion en falende protocollen, leidden na vechtpartijen en paniek tot 39 doden en honderden gewonden, waarna om veiligheidsredenen besloten werd de match toch te spelen en uit te zenden.

Het verhaal dat hierrond geweven wordt is dus fictief, wat niet wil zeggen dat er niet allerlei elementen inzitten die aansluiten op wat er gaande was: de wrevel tussen politie en rijkswacht over bevoegdheden, het onderschatten van het hooliganisme, politieke en economische belangen … al die zaken worden op vrij treffende manier in de plot verweven. Door een slimme keuze inzake personages, slaagt de film er ook in ons alle geledingen van het drama te laten zien. Er is de burgemeester (vaagweg geïnspireerd op toenmalig burgervader Hervé Brouhon) gespeeld door een sterke Josse De Pauw, een man die de bezorgdheden over veiligheid wegwuift en zodra de ware omvang van de calamiteit duidelijk wordt, wegvlucht in alcohol en het afschuiven van verantwoordelijkheden. Zijn dochter (Violet Braeckman, die eveneens een mooie prestatie neerzet) is de persattaché die de meubels probeert te redden en omwille van haar talenkennis de gesprekken voert met spelers, notabelen, pers en ordediensten. Matteo Simoni is een uit Limburg afkomstige Italiaans-Belgische reporter die familie heeft in het beruchte Vak Z waar alles gebeurde, maar ondertussen ook zijn rol als verslaggever moet spelen.

Via deze verschillende perspectieven krijgen we de ramp te zien vanuit wisselende hoeken, met uiteraard ook toegang tot de geprivilegieerde beslissingsnemers die allemaal hun eigen redenen hebben om de uitkomst te proberen bijsturen.

Uit die mix groeit een boeiende filmische kroniek van een aangekondigde (?) ramp.

7.5
Met:
Violet Braeckman, Josse De Pauw, Matteo Simoni
Regie:
Teodora Ana Mihai
Duur:
91'
2026
België, Nederland, Duitsland

verwant

Zondag de negenste

Met Zondag de negenste maakt Kat Steppe haar langspeeldebuut....

Traffic (Reostat)

Als er één rode draad doorheen het nog vrij...

Wil

Als een van de weinige Vlaamse oorlogsfilms, maakt Wil een...

Zillion

Vergeet Project X, The Last Days of Disco of...

La Civil

De Vlaams-Roemeense Teodora Ana Mihai debuteert met La Civil...

aanraders

Minotaur

In de bijna tien jaar die verliepen sinds zijn...

Franz

Eerlijk gezegd, toen de naam Agnieszka Holland opdook op...

Primetime

Lance Oppenheim is in wezen een documentairemaker die met...

La Gradiva

Bij de start van La Gradiva (zij die voortschrijdt...

Shaun the Sheep: The Beast of Mossy Bottom

Shaun het Schaap maakte voor het eerst zijn opwachting...

recent

J.Bernardt :: Wild Swim

Go big, or go home, gaat het adagium. Bij...

Camembert

Zet een bont allegaartje van personages tegenover elkaar in...

Soudain

Soudain, de nieuwe film van Ryûsuke Hamaguchi, klinkt als...

Foo Fighters, Iggy Pop en The Hives op Werchter Parklife

Het is niet al droefenis in het nieuws op...

Bendt Eyckermans | The Passenger :: S.M.A.K. – Stedelijk Museum voor Actuele Kunst – Gent

Met zijn eerste grote institutionele solotentoonstelling, The Passenger in...

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in