Na jarenlang proefdraaien in de marge brak Jamie Lidell met zijn vorige album Jim door bij een breder publiek. Meer zelfs, met zijn soulvolle funkvariant slaagde de zanger erin om pers en publiek uit zijn handen te doen eten. Nog zo een plaat of twee en de weg naar een goed gevuld Sportpaleis lag helemaal open.
Met Jim kwam de erkenning die Jamie Lidell al vele jaren verdiende. Het album liet horen wat voor een voortreffelijke zanger hij is. Want waar hij aan het begin van zijn carrière zijn schitterende soulstem vervormde en digitaal bewerkte, bracht Jim tien excellente soulnummers die zich onderscheidden door Lidells buitengewone stem. De Brit verdoezelde zijn grootste talent niet langer en in recensies werd hij ongegeneerd naast Prince, Otis Redding en Sam Cooke geplaatst. Kortom, zijn broodje was gebakken. Al was dat buiten de waard gerekend, want het bloed kruipt blijkbaar waar het niet gaan kan; op Compass viert het experiment opnieuw hoogtij en wordt er weer duchtig buiten de conventionele soullijntjes gekleurd.
Tijdens de gezamenlijke opnames met Beck voor diens Record Club Project deed Lidell inspiratie op voor deze nieuwe plaat. Naast Beck nodigde hij onder meer Feist, Chris Taylor van Grizzly Bear en Nikka Costa uit in de studio, wat een creatieve boost met zich meebracht. Ondanks al die samenwerkingen is Compass toch Lidells meest persoonlijke plaat geworden. Het album brengt je naar een unieke, wonderlijke wereld waar plaats is voor vermetelheid, absurditeit en vooral veel genialiteit.
Het is geleden van Super Collider — het duo waar de zanger samen met technodier Jamie Vogel deel van uitmaakte —, dat Lidell met zo een open vizier tewerk gaat. Het maakt van Compass een erg gevarieerde plaat die vanalles uitprobeert, maar waarop het experiment op geen enkel moment een doel op zich vormt. Zo zitten uitblinkers "The Ring" en "I Wanna Be Your Telephone" vol subtiele klanken en ge(s)laagde drumloops, en zijn het bovenal rijke en vernuftige popsongs.
Niets is wat het lijkt. Getuige de vooruitgeschoven single "Compass", waar de akoestische intro je helemaal op het verkeerde been zet. Lidell zet een lieflijk liefdeslied in ("And now I know the only compass that I need/ Is the one that leads back to you"), maar al snel wordt intieme sfeer verbroken door een opeenhoping van ontregelde ritmepatronen. "You Are Waking" geeft Gnarls Barkley lik op stuk en linkt epileptische gospel aan snerpende gitaren. Minstens even aanstekelijk is "Coma Chameleon", geschreven door Beck, waarop gitaren, blazers en hiphopbeats een aparte dans aangaan. "Enough Is Enough" verloochent het geluid van Jim niet en is een vette knipoog naar Michael Jackson.
Zo is Compass zeker geen bewust afzweren van het succes dat Jim met zich meebracht, noch een definitieve terugkeer naar de balsturige begindagen. Spreken van een synthese zou de plaat evenzeer oneer aandoen omdat Lidell hier alweer een nieuwe richting inslaat. Eén waaruit blijkt dat hij naast een uitmuntende zanger ook een groot artiest is. De nieuwe benadering heeft ook invloed ook op Jamies liveaanpak, zo zal hij met meerdere drummers op pad trekken. Als hij dus ooit het Sportpaleis haalt — wat we hem, voor alle duidelijkheid, ten zeerste toewensen —, zal dat met een volstrekt uniek geluid zijn, en niet om een louter nostalgische publiek vol vergrijsde Otis Reddingfans op te eisen.
Compass knipt, plakt, pikt, hapt, wikt en trapt. Het is een bijzonder vindingrijke plaat van een bij momenten — en we hebben dit woord jarenlang zorgvuldig opgespaard — magistraal niveau. Jamie Lidell werpt zich op als een muzikale omnivoor die zoveel uiteenlopende stijlen en invloeden naar zijn hand zet, zoals enkel Beck (hij weer!) hem dat in zijn hoogdagen voordeed. Zoveel talent. Het doet haast pijn, Monseigneur.
Jamie Lidell stelt Compass op maandag 17 mei voor in de Botanique, in het kader van Les Nuits.
