In 1985 – een decennium voordat hij de legende zou instappen met Ghost In The Shell, een van de meest invloedrijke titels uit de geschiedenis van de Japanse animatiefilm – draaide Mamoru Oshii Angel’s Egg, een film die door Hayao Miyazaki ietwat verbijsterend omschreven werd als “saai”, en die nu door GKIDS na veertig jaar in een gerestaureerde versie opnieuw in de zalen wordt gebracht (in België verdeeld door Paradiso). Dat gebeurt in de hoop een graantje mee te pikken van het recente succes dat manga en anime genieten aan de Amerikaanse kassa, maar – laat ons hopen – ook om deze totaal vergeten film toch een beetje eerherstel te schenken. Miyazaki mag dan immers wel de grootste nog levende animatiegrootmeester zijn op deze planeet, hij sloeg de bal vier decennia geleden toch mis met zijn afkeuring van Angel’s Egg.
De plot is die van een SF-verhaal, maar verwacht hier van Oshii geen uitgebreide expositie of verhaallijn – Angel’s Egg is uiterst summier wanneer het aankomt op het geven van informatie en laat vervolgens de kijker zelf aan de slag gaan met alle elementen. Het basisgegeven is dat van een kale, desolate wereld – in een verre toekomst of net een ver verleden? – die buiten de tijd lijkt te bestaan en waarin een jong meisje ronddwaalt dat een ei beschermt. Ze woont in een soort ark – overlevenden van een Bijbelse zondvloed? – en komt op een dag een jongeman tegen die op zijn rug een wapen draagt dat veel weg heeft van een kruis (alweer een religieus symbool). Al die elementen worden gevat in zo goed als woordeloze beeldenreeksen die ons voortdurend doen interpreteren en inschatten. Hier geen netjes uiteengezette mythologie, wel een verzameling aan ideeën en concepten waar een min of meer coherente lezing van te geven is die zowel ecologische, intellectuele als filosofische bouwstenen omvat (er zijn duidelijke echo’s van Plato’s grot-allegorie). In wezen zou je de film als een metafoor kunnen zien voor de botsende krachten van geloof en ratio, maar er is genoeg stof om ook die eenduidige visie in vraag te stellen.
Inzake stijl is Oshii hier zeker nog niet zo inventief als in zijn later baanbrekend werk, maar zijn aan de toenmalige anime-reeksen en de klassieker Belladonna Of Sadness schatplichtige tekeningen zijn niettemin indrukwekkend en slagen er voortreffelijk in (met de hulp van een ijle soundtrack) een sfeer van isolatie en volslagen eenzaamheid op te
wekken die echt onder de huid kruipt. Meer dan een avontuur of een verhaal is Angel’s Egg dan ook bijna een geïllustreerde meditatie waarin kleine hypnotiserende details onze aandacht vasthouden – een groenachtig lampje in een grijze donkere nacht, de vorm van een schaduw, concentrische rimpelingen op het water die weerspiegeld worden in een gezicht, treffende architectuur, lichtspel in een glasraam …
