Onder robuuste gewelven in karamelkleurige teint en sober in lood gekaderde glasramen die nietsontziende lichtbundels naar binnen trekken, neemt Susana Santos Silva het album All The Rivers op. Met trompet, fluit en belletjes betreedt ze moedig de overweldigende arena.
Zoals David Goliath op de knieën krijgt, zo temt de Portugese trompettiste Susana Santos Silva het imposante Pantheon in Lissabon. Tussen zware muren van marmer en cenotafen van Vasco da Gama en Afonso de Albuquerque vuurt de frêle vrouw uitgesponnen noten die ze laat deinen tot diep in alle krochten van de kruisvormige plattegrond, minuscuul tot in de verste spleten en verdoken spelonken. Het bouwwerk uit de renaissance verlengt en versterkt haar uitgemeten klankenspel. Santos Silva dringt een onvermijdbare conversatie op met het Pantheon door de stilte te verdringen. Ellenlange echo’s krijgt ze teruggeworpen en daarbovenop breidt ze laagjes van klanken die bij het eerste rendez-vous flarden van de BBC-reeks “Planet Earth, Blue Planet” oprakelen. “Verdwaalde noordkaper op zoek naar soortgenoten”, zoiets.
Santos Silva vertoeft in de wereld van vrije improvisatie. Ze werkte samen met het European Movement Jazz Orchestra, maar vaker zien we haar opdoemen in kleine bezettingen: in duo met de Zweedse bassist Torbjörn Zetterberg en de Sloveense pianiste Kaja Draksler. Ook met onze vrije geesten zoals De Beren Gieren werkte ze samen, voor de plaat “The Detour Fish”. Met All The Rivers waagt ze zich aan haar eerste soloalbum, opgenomen in het Panteão Nacional in Lissabon, de kerk van Santa Engrácia. De natuurlijke akoestiek in die gigantische ruimte is een uitstekende speelbal om klanken op af te stuiten. Voordat de elektrische versterking schering en inslag werd in de muzikale wereld, was de muzikant erg afhankelijk van de ruimte waarin hij speelde. Gregoriaanse gezangen, bijvoorbeeld, gedijen erg goed in gotische kathedralen en een strijkerskwartet zal beter klinken in een achttiende-eeuwse feestzaal dan in een kale hangaar. Deze uitdaging om te musiceren en improviseren in een ruimte die graag het laatste woord heeft, is een interessante bron voor nieuwe ideeën. De onbetwiste aanwezigheid van uitgesmeerde echo’s dwingt Santos Silva om de dialoog op gelijke voet aan te gaan. Met geduld en respect voor de ruimte. Dat mondt uit in lange trage zinnen, intiem gebrabbel en korte steekvinnige uithalen. Het album telt een veertig minuten durende titeltrack. Dat de live-ervaring extatische proporties moet aangenomen hebben, vertelt het onverwachte applaus na de performance. Het onzichtbare publiek was muisstil.
Santos Silva komt er zonder blaren of vingerkloven doorheen. De plaat is een intens experiment waarin de muzikante en de ruimte evenwaardige partners zijn met aandacht voor tijd en experiment. All The Rivers is een soloplaat met de allures van een duet.
