Clemens van der Feen 4tet :: 14PM

Clemens van der Feen (°1980) is misschien niet de meest dominante bassist van zijn generatie, maar hij is wel een van de meest solide; een toegewijde en veelzijdige muzikant die al te horen was op releases met Robin Verheyen (het prima kwartet Narcissus) en Michael Moore, en het podium mocht delen met Toots Thielemans én Tony Malaby. Op z’n recentste album trekt hij in het gezelschap van een sympathiek drietal opnieuw de kaart van de lyriek, met knappe resultaten.

Dat van der Feen uit een muzikale familie komt, is vermoedelijk wel van invloed geweest op de naturel en het groepsgevoel waarmee hij musiceert. Dit is geen album waarop hij als bassist duidelijk het voortouw neemt, en het is al helemaal geen plaat die zijn partijen naar de voorgrond duwt, maar 14PM laat wel horen dat de lichtvoetigheid en soms zorgeloze flair van deze nummers voor een groot stuk voortvloeien uit zijn spel. Een aantal composities werden geïnspireerd door zijn omgeving en familie, en dat is ook een indruk die je overhoudt aan 14PM: de ongedwongen intimiteit van een zonnige zondagnamiddag.

Opener “Transworld Depravity” is wat donkerder dan de meeste andere composities, maar geeft een goeie indicatie van wat volgen zal. Pianist Harmen Fraanje is meteen de ideale kompaan voor van der Feen, broer Paul, die Clemens onlangs ook optrommelde voor zijn album Odyssee, bespeelt de altsax met een lijzige elegantie, en drummer Onno Govaert, misschien meer bekend van de razende freejazzband Cactus Truck, laat horen dat hij ook in deze context z’n stempel kan drukken. Van de vier is hij degene die het meest ‘vrij’ speelt, maar dan niet met de brute kracht of heftige expressie, maar een ingetogen, poëtische variant daarvan. Zijn speelse, steeds in beweging blijvende ondergrond is ook bepalend voor de elegantie van het kwartet, die nergens te voorspelbaar wordt. Ook niet in de compacte groepsimprovisatie “Ziel 2”.

Het gaat er in het geval van een paar andere ballades al even stijlvol aan toe. “Mappa”, opgedragen aan zijn pasgeboren zoontje, is een mooie oefening in dosering (heel wat andere muzikanten zouden geen genoegen nemen met dit soort kaalheid), terwijl ook “Final Hour” het grote gebaar mijdt. Het is niet spannend, maar wel secuur uitgevoerd en voorzien van een innemende fragiliteit. Die staat gelukkig ook niet altijd centraal, want “Westerpark”, geïnspireerd door de Amsterdamse wijk waar van der Feen woont, laat een aanstekelijker verhaal horen, drijvend op een eenvoudig, aangehouden pianomotief. Het geeft de indruk van een buurt vol ritme, kleur en beweging. Dezelfde levenslust keert terug in “Afiripoeki”, dat met een been in Ethiopië staat en de muzikanten op hun best laat horen: subtiel, empathisch, zachtjes dansend.

Meest opvallend is vermoedelijk de versie van The Beatles’ “Sun King”, een stukje uit de medley op kant 2 van Abbey Road, en ook hier gegoten in een zoet arrangement met strijkers waarvoor van der Feen zijn klassieke opleiding kon aanspreken. De voluptueuze vocale harmonieën van het origineel worden vervangen door speelse melodieën en een romige sopraansaxsolo van Paul. Rest er nog “14PM” (“One for Paul Motian”), waarvoor van der Feen inspiratie haalde bij de legendarische, in 2011 overleden drummer. Het heeft vaag het soort raadselachtigheid die je ook regelmatig in diens composities kon horen, al blijft de delicate elegantie die ’s mans handelswerk was niet beperkt tot deze compositie.

Bij een halfslachtige beluistering zou het wel eens kunnen dat 14PM weinig opmerkelijk lijkt, maar het is dan ook een album waarvoor je even moet gaan zitten en dat je dan ongetwijfeld duidelijk maakt dat je ook in 2013 nog lyrische, ingetogen jazz kan spelen die weet te boeien. De verbeelding, bagage en warme interactie van de vier muzikanten bewaken de kwaliteit. En mogen we trouwens nog eens blij zijn met een artiest die de lengte van zijn album beperkt tot 38 minuten? Je luisteraar doen uitkijken naar meer, of een extra luisterbeurt, is altijd beter dan een eindeloze uitputtingsslag van je plaat maken.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

vijftien − dertien =