Samson and Delilah





Warwick
Thornton

100 min. / AUS / 2009

Voor de duidelijkheid: ‘Samson and Delilah’, de in Cannes
bekroonde debuutfilm van de Australische regisseur Warwick
Thornton, is gelukkig geen zoveelste adaptatie van het bekende
Bijbelverhaal. In plaats van een bovennatuurlijk sterke held en een
femme fatale avant-la-lettre, gaat het hier om twee
doodgewone mensen, kinderen zelfs, die vastzitten in de periferie
van de maatschappij. Ze kunnen zich niet vinden in de
folkloristische tradities van de besloten Aboriginalgemeenschap
waarin ze zijn opgegroeid, maar evenzeer worden ze nagekeken en
uitgespuwd door de wereld daarbuiten. Het enige wat ze dus hebben,
is elkaar. Kan je leven van liefde alleen?

We leren de jongen, Samson (Rowan McNamara), kennen als een
benzinesnuiver, een nietsnut, die zijn dagen slijt met muziek
beluisteren – hij loopt bijna de gehele film gekleed in een T-shirt
van The Birthday Party – en rondrijden in een rolstoel. Op een dag
laat hij zijn oog vallen op Delilah (Marissa Gibson), blijkbaar het
enige jonge meisje in de omgeving. Telkens ze in zijn buurt komt,
tracht hij haar aandacht te trekken, ofwel door steentjes naar haar
te smijten, ofwel door liefdesboodschappen op de muren te kladden.
Onder impuls van haar hulpbehoevende grootmoeder Nana (Mitjili
Gibson), neigt Delilah steeds meer naar Samson toe. Dat ze
uiteindelijk op elkaar verliefd zullen worden, ligt voor de hand.

Toch is de liefde tussen de twee tieners zeker niet belangrijker
dan de omstandigheden waarin hun liefde plaatsvindt. Wanneer Nana
komt te overlijden en Delilah verantwoordelijk wordt gesteld,
besluiten ze hun geluk elders te gaan beproeven. Ze stelen de
dorpswagen en rijden naar de dichtstbijzijnde stad, Alice Springs.
Vanaf dat ogenblik komt de klemtoon hoofdzakelijk te liggen op de
sociale dimensie van het verhaal. Hoe kunnen twee outcasts
zich redden in een stad waar niemand om hen geeft? Terwijl Delilah
tevergeefs een publiek tracht te vinden voor haar zelfgemaakte
native art, pleegt Samson enkele kruimeldiefstallen in de
plaatselijke supermarkt. ‘s Nachts slapen ze onder een brug, in het
gezelschap van de goedlachse zwerver Gonzo (Scott Thornton).

Het is vooral tijdens het verblijf in Alice Spings dat ‘Samson
and Delilah’ enkele memorabele momenten kent, omdat Thornton er
niet voor terugschrikt om de beenharde realiteit in beeld te
brengen. Zo zijn we getuige van Samsons escalerende
benzineverslaving, van Delilahs wanhopige pogingen om haar kunst te
verkopen en van de verafschuwde blikken die de twee overal naar
zich krijgen toegeworpen. Op een bepaald ogenblik gaat de gehavende
Delilah zelfs zo ver dat ze de eerste de beste taverne binnenstapt
en haar schilderwerkjes onder de neus van het verontwaardigde
clientèle duwt. Natuurlijk wordt ze onmiddellijk aangemaand zo snel
mogelijk op te hoepelen, hoe kan het ook anders? Hoe zou u
tenslotte zelf reageren als er vanuit het niets een bloedend meisje
komt afgestormd? Het verschil is dat we dit meisje kennen: we
kennen haar naam en haar verhaal, en we voelen dus even veel mee
met háár als met de mensen die ze bruuskeert.

Naast een sociaal-realistisch portret van twee gemarginaliseerde
tieners, is ‘Samson and Delilah’ eigenlijk ook gewoon een mooie,
warme film – een ‘film met een hart’, zoals dat heet. Thornton, die
net als het regie- ook het camerawerk voor zich heeft genomen, gaat
namelijk heel subtiel te werk om de ontluikende liefde tussen de
twee hoofdpersonages af te beelden. De communicatie tussen Samson
en Delilah gebeurt uitsluitend via blikken, gebaren en handelingen,
waaraan je zelf voortdurend betekenis moet toedichten. Het is het
soort strategie dat de Zuid-Koreaanse regisseur Kim-Ki Duk (‘Bin-Jip’, ‘The Isle’,
‘Spring, Summer,
Autumn, Winter… And Spring’
) zo vaak met succes toepast, zij
het dan in een compleet andere context.

De twee jonge hoofdrolspelers, Rowan McNamara en Marissa Gibson,
hadden nog geen enkele acteerervaring toen ze werden gevraagd om
Samson en Delilah te vertolken. Net daardoor weten ze echter de
nodige authenticiteit in hun spel te leggen – alsof Thornton ze
eigenhandig uit de Australische woestijn heeft geplukt. Beiden
zetten ze perfect geloofwaardige rollen neer, in die mate dat je
jezelf zou durven afvragen of het scenario niet gedeeltelijk op hun
levensverhaal is gebaseerd. Op die manier heeft ‘Samson en Delilah’
soms iets weg van de betere National Geographic-documentaire; enkel
de voice-over ontbreekt.

Nochtans zou de film volgens mij wel degelijk baat hebben gehad
bij een sporadische voice-over, zeker in het eerste
halfuur, waarin we kennismaken met het repetitieve leven van de
Aboriginals. Waarschijnlijk is het een doelbewuste keuze geweest om
de verveling van de personages voelbaar te maken voor de kijker,
maar dat neemt niet weg dat ik geregeld de neiging had om enkele
scènes even door te spoelen – ik denk niet dat ik veel zou hebben
gemist. Toch blijft het steeds uitkijken met dit soort realistische
cinema, want de gebeurtenissen die er daadwerkelijk toe doen,
spelen zich meestal af in een mum van een seconde. Zo ook in
‘Samson and Delilah’.

Op visueel vlak laat Thornton het zwoele kleurenpalet van het
Australische landschap een hoofdrol opeisen. Af en toe maakt hij
enkele parallellen met het Bijbelverhaal over Samson en Delilah –
onder meer met enkele close-ups van afgesneden haarlokken
– maar dat kan me niet van de indruk ontdoen dat de filmtitel in de
eerste plaats een ironische verwijzing is, om het contrast tussen
de Bijbelpersonages en de nietige outsiders van deze film
aan te stippen. Vooral het Aboriginalmeisje Delilah lijkt werkelijk
in niets op haar mythische naamgenote: ze zal haar vriend niet
verraden, net zomin ze hem van zijn kracht zal beroven. Ze is niet
zijn ondergang, ze is zijn redding. Misschien dus toch een
heldin?

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

15 + 15 =