The Flock




‘The Flock’, het Amerikaanse debuut van Andrew Lau (de regisseur
van de Hong Kongse ‘Infernal
Affairs’
-trilogie), opent met de tekst: ‘Iemand schreef ooit
dat als je tegen monsters vecht, je moet oppassen dat je zelf geen
monster wordt. En als je lang in een afgrond kijkt, kijkt de
afgrond ook in jou.’ Die “iemand” was overigens Nietzsche, maar de
makers van ‘The Flock’ hadden blijkbaar geen zin om dat op te
zoeken. Hoe dan ook, die paar zinnetjes vormen waarschijnlijk de
meest afgezaagde quote uit de filmgeschiedenis – ze worden
te pas en te onpas gebruikt wanneer een filmmaker een air van
diepzinnigheid aan z’n scenario wilt geven. In dit geval zijn ze
meteen een goede aanduiding voor het niveau van de rest van de
prent. ‘The Flock’ is een wansmakelijke exploitation
thriller
die een ernstig thema gebruikt als schaamlapje voor
z’n afstotelijke sensatiezucht.

Richard Gere speelt Erroll Babbage, een agent van het
Departement voor Openbare Veiligheid, wiens job het is om
vrijgestelde daders van zedendelicten op te volgen. Normaal gezien
houdt zijn werk in dat hij eens in de maand langsgaat bij
verkrachters, pedofielen, exhibitionisten en anderen die hun straf
er op hebben zitten, om te controleren of ze wel een job hebben,
hun medicijnen nemen, naar hun psychiater gaan enzovoort, maar
Babbage breidt graag uit op zijn jobomschrijving. Hij zit zijn
kudde aan sex offenders 24 uur op 24 op de hielen, valt
hen lastig en neemt desnoods het recht in eigen handen. Na achttien
jaar zijn er zoveel klachten over hem binnengekomen dat hij door
zijn bazen verplicht op vervroegd pensioen wordt gesteld. De jonge
Allison Lowry (Claire Danes) volgt hem op. Tijdens Babbage z’n
laatste dagen lopen hij en Lowry alvast dubbel, en – u raadt het
nooit – net op dat moment wordt er een zeventienjarig meisje
ontvoerd. Babbage is er zeker van dat één van zijn klantjes daar
achter zit, en hij gaat op een verbeten zoektocht. Lowry beschouwt
hem aanvankelijk als een paranoïde nutcase, maar wordt
gaandeweg in de gebeurtenissen meegesleurd.

Andrew Lau is de recentste niet-Amerikaanse regisseur die na een
groot internationaal succes naar Hollywood werd gehaald, om er
vervolgens flink genaaid te worden door het studiosysteem.
Hetzelfde overkwam Oliver Hirschbiegel, die na ‘Der Untergang’ in de VS
‘The Invasion’
ging maken. De film werd hem door de studio uit handen genomen, er
kwamen uitgebreide reshoots en het resultaat was een
misbaksel. Net zo bij Lau. Zijn ‘Infernal Affairs’ werd
door Scorsese herverfilmd als ‘The Departed’ en als
gevolg daarvan, kreeg ook hij een vliegticket richting Tinseltown.
Hij maakte en monteerde een volledige versie van ‘The Flock’, maar
de studio haalde er Niels Mueller (de regisseur van ‘The Assassination of Richard
Nixon’
) bij om een aanzienlijk deel van de film opnieuw te
draaien. Dat maakt het moeilijk om te bepalen wie er nu schuld
heeft aan het falen van ‘The Flock’ – ligt het aan Lau, aan Mueller
of aan de studiobonzen? Aan wie het ook ligt, het resultaat is niet
om aan te zien.

Letterlijk zelfs. Los van de inhoudelijke problemen van ‘The
Flock’ (en er zijn er veel), ziét er hele ding er ook gewoon niet
uit. De makers hanteren een visuele stijl die lichtjes in de
richting van de Tony Scott neigt (néé, zo erg is het nog niet, maar
toch). Overbelichte flashes, jump cuts overal waar je maar
kijkt, groezelige kleuren en onnodig zenuwachtige camerabewegingen
worden er van begin tot eind onophoudelijk tegenaan gesmeten in een
poging wat spanning in het verhaal te introduceren. Ze hadden zich
de moeite kunnen besparen – het enige dat ze ermee bereiken, is dat
ze hun publiek behoorlijk op de zenuwen gaan werken. ‘The Flock’ is
een grensverleggend staaltje van wat ze wel eens
overdirecting noemen: de regisseur (wie hij dan ook is) is
zodanig drammerig in zijn ensceneringen dat je nauwelijks nog kijkt
naar wàt er eigenlijk gebeurt. Je kijkt naar de spuuglelijke manier
waarop het gebeurt.

Hoewel die stijl op een bepaalde manier nog wel passend is voor
de inhoud. Lau, Mueller of de suits die boven hen staan,
hebben immers duidelijk besloten om het allemaal toch maar zo
sensationeel mogelijk te maken. Het thema van ‘The Flock’ had in
opzet nog een ernstig drama of een beklijvende thriller kunnen
opleveren, hadden de makers ook maar een klein beetje goede smaak
getoond in hun benadering daarvan. Maar dat mogen we dus vergeten.
Citaten van Nietzsche of niet, als het er op aankomt willen ze
gewoon makkelijk scoren met een clichématig, ongeloofwaardig
verhaaltje dat gelardeerd is met zelfbewust pseudo-choquerende
scènes. Eerst maar even de clichés overlopen? Wel, we hebben
natuurlijk de oude rot en het jonge, naïeve meisje. De oude rot
lijkt een klootzak pur sang, maar eigenlijk is hij enkel
wereldmoe omdat hij al zoveel miserie heeft gezien. Dan is er de
gestoorde crimineel die (u gelooft het nooit) zowaar boodschappen
voor onze held achterlaat en (ik verzin niets) in het midden van de
nacht zelfs een wolfshond op hem afstuurt (van inefficiënte
moordmethodes gesproken). Terwijl dat alles gebeurt, is de politie
overigens in geen velden of wegen te bespeuren. Zij zijn louter
functionarissen, die in één scène heel eventjes opduiken om het
huis van een slachtoffer af te sluiten en het Richard Gere moeilijk
te maken.

De pseudo-choquerende momenten zijn nóg erger: we krijgen een
scène die zich afspeelt in de één of andere SM-kelder, waar porno
voor fetisjisten wordt geproduceerd. Een naakte vrouw is
vastgebonden aan een X-vormig houten kruis, anderen amuseren zich
met zweepjes en zaagjes. Het ontvoerde meisje zelf wordt door haar
gibberende en maniakaal krijsende belagers overigens gesneden,
gebeten en gelikt dat het een aard heeft. Nee, van alle
prioriteiten die de makers zich hier stelden, was subtiliteit
duidelijk niet de eerste in rang.

En dat is in de eerste plaats jammer omdat het geen goede fictie
is – het is karikaturaal en ongeloofwaardig. Maar in de tweede
plaats is het ook een groffe, populistische oververeenvoudiging van
wat het betekent een seksuele afwijking te hebben. In de visie van
‘The Flock’ zijn mensen die ooit voor dergelijke misdrijven in de
gevangenis hebben gezeten, per definitie verloren voor de mensheid.
Ze zullen nooit veranderen of deel kunnen uitmaken van de
samenleving, dus… Tja, dus wàt eigenlijk? De simplistische manier
waarop sex offenders hier afgeschilderd worden als
baarlijke duivels, die nauwelijks nog iets menselijks hebben, is
ongeveer van hetzelfde niveau als de doorsnee blog van een
huisvrouw die vindt dat alle pedofielen gecastreerd zouden moeten
worden. De boodschap van ‘The Flock’ laat zich samenvatten als:
“wees maar bang, want er zitten overal verkrachters en pedofielen
te loeren, en de overheid kan en wil er niks aan doen”. Allemaal
viezerikken zijn het, sluit ze op en gooi de sleutel weg! Da’s
stemmingmakerij die nog in het kraam zou passen van het soort
politieke partijen dat de woorden zero tolerance wel eens
in de mond durft te nemen. ‘The Flock’ buit een ernstig thema
schaamteloos uit om goedkope thrills te bieden.

Richard Gere – nochtans een sympathieke pee, hij is vriendjes
met de Dalai Lama en zo – slaapwandelt door de hele prent (zou hij
geweten hebben hoe erg het gesteld was?), terwijl Claire Danes op
geen enkele manier de présence heeft om een rol als harde
flik goed te verkopen. Van hen komt er dus weinig soelaas, hoewel
het niet fair zou zijn om hen de schuld te geven van dit débâcle.
Per slot van rekening: als je lang in een sucky scenario
kijkt, kijkt dat sucky scenario ook in jou.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

11 + elf =