Echt verrassen zal een plaat uit het Sonic Youth-kamp niet snel meer doen. Na meer dan dertig jaar en, alles bij elkaar, tientallen albums, zijn de bakens ondertussen al een tijdje uitgezet. Maar die bieden zoveel speelruimte dat wanneer de leden nieuw werk uitbrengen, dat nagenoeg altijd aan de kwaliteitsvereisten voldoet. Vandaag is het Lee Ranaldo die een volgend hoofdstuk aan het verhaal schrijft.
Amper anderhalf jaar nadat hij met Between the Times and the Tides zijn eerste songgerichte soloalbum uitbracht, komt de voormalige Sonic Youth-gitarist alweer met nieuw werk aanzetten. Daarmee lijkt Ranaldo, die bij zijn vroegere band doorgaans slechts een tweetal nummers per plaat aanbracht, zijn muzikale productiviteit enkele versnellingen hoger geschakeld te hebben. Of het moet zijn dat hij door de jaren heen een gigantische voorraad songs opgebouwd heeft natuurlijk.
Al geeft Last Night on Earth niet de indruk een samenraapsel te zijn. Het album, dat eigenlijk officieel de debuutplaat is van Lee Ranaldo and the Dust, vormt een coherent vervolg op zijn voorganger, zij het dat de sfeer grimmiger en de toon somberder geworden zijn.
Klinkt opener “Lecce, Leaving” nog als een van de gedreven songs op Times and the Tides, dan slaat de sfeer al snel om naar “a little darkness mixed in the light”, zoals Ranaldo het zelf verwoordt in “Key-Hole” Die regel vat deze hele plaat treffend samen: Ranaldo is geen jonge, wilde punkerfgenaam van de beatpoets meer, maar een bijna-zestiger, nog net geen relict uit de vorige eeuw die moedig standhoudt in steeds sneller veranderende tijden.
Zo is de door Ranaldo ondersteunde Occupy-beweging verschrompeld, maar blijft de muzikant hopen op verandering in “Home Chds”. Het titelnummer dan weer heeft een berustende toon, de ondergang komt er mogelijk aan, maar is nog niet noodzakelijk voor morgen.
“Ambulancer” schuwt dramatiek niet, maar staat muzikaal als een huis, door schijnbaar toegankelijke ritmes en structuren subtiel te infiltreren met ingenieuze tempoveranderingen en, het moet niet altijd explosief zijn, plotse ingetogen momenten. “Late Descent No. 2” zoekt het helemaal elders. Het nummer sluit aan bij psychedelische singer-songwriters uit de sixties, waarmee Ranaldo terugkeert naar zijn vroegste muzikale liefde.
De afsluitende mokerslag “Blackt Out” is een motherfucker van een song zoals we ze graag uit het Sonic Youth-kamp zien komen: twaalf minuten intensiteit die heen-en-weerslingeren tussen experimenteel liefdesgedicht en terrorisme met gitaren. ‘Now we’re gonna blow shit up’ is niet voor niets de conclusie van de plaat.
Lee Ranaldo staat op 9 november in De Singel, waar hij met Bang On A Can Allstars zijn stuk “How Deep Are Rivers” brengt.
