Fleet Foxes :: ”Meer dan de som van de afzonderlijke delen”

De “it”-band van dit jaar durft ouderwets te zijn, en net daarin schuilt zijn succes. Met het voor de hand liggende instrument van hun stem maken de vijf bebaarde mannen uit Seattle van Fleet Foxes muziek plotsklaps weer tot iets magisch en majestueus. Een gesprek met een band op de drempel van de doorbraak.

enola: “Fleet Foxes klinkt tegelijk als alles en niets wat je ooit hoorde,” las ik ergens op het internet. Vinden jullie dat ook een treffende beschrijving?
Joshua Tillman (drums): “Vocale harmonieën hebben iets zeer menselijks. De menselijke stem raakt iedereen en heeft een eigen persoonlijkheid.”
Casey Wescott (piano): “Wat Josh probeert uit te leggen, is dat iedereen op een bepaalde manier wel kan zingen, zodat iedereen zich kan terugvinden in vocale harmonieën. Misschien is het dat wat je bedoelt met “alles wat je al gehoord hebt”.”

enola: Ik denk dat het meer te maken heeft met de plaats van jullie muziek op de tijdlijn, de nostalgie van het vinyl die ze uitstraalt. Jullie stijl is zo eenvoudig ouderwets dat het gedurfd wordt.
Wescott: “Dat is een goed antwoord. Ik denk dat je net je vorige vraag hebt beantwoord!”
Tillman: “Om bepaalde redenen wordt muziek met de stem op een centrale plaats, geïdentificeerd met de jaren ’60 en ’70. Daarom worden we ook constant vergeleken met Crosby, Stills, Nash & Young, maar onze muziek komt niet alleen daarvandaan. De invloeden zijn ouder. Onze wortels bevinden zich in Engelse folk, Japanse pentatonische muziek… Er zijn zelfs rockinvloeden, vooral dan op het album. We maken geen throwback music. We imiteren geen bepaalde periode.”

enola: Dat zouden we zeker niet beweren. Het is vooral opvallend hoe de formule drum-gitaar-zang wordt doorbroken.
Tillman: “Dat is net de uitdaging. Eigenlijk hebben we best een traditionele bezetting, vooral live blijft het heel minimaal, maar er ontstaat een bevrijding in de arrangementen. Het gaat er niet om de grootste geluidscluster te creëren, wel om het maximum uit het kleinste te halen. Je hebt geen drie gitaren nodig als je er eentje hebt met een mooie melodie. Die gitaar staat op zichzelf, heeft geen bombast nodig. Elk lid van de band speelt dan weer wel een vitale rol in de kleuropvulling. We werken met mandolines voor de melodielijn en met Rhodes voor de harmonieën. We gaan breder dan algemene gitaarmuziek, die vaak de neiging heeft wat ter plaatse te blijven trappelen.”

enola: Jullie muziek lijkt opgebouwd zoals een klassieke partituur. Lijkt mij precisiewerk.
Tillman: “Casey, Christian (Wargo, bas) en Robin (Pecknold, zang) zijn dan ook nauwgezette mannen op muzikaal gebied. We beleven net veel plezier in het vinden van dat exacte geluid, veeleer dan in het vinden van een geluid dat werkt.”

enola: Doen jullie dat allemaal samen?
Wescott: “Het creatieproces start bij Robin die een melodie of een idee in stukjes en beetjes overbrengt. Onze taak bestaat erin die nauwgezet te bewerken. “Precies” en “nauwgezet” lijken mij de correcte woorden om onze muziek te beschrijven. Het is een kwestie van keuze: we zouden gigantische rockakkoorden kunnen spelen — wat niet slecht is — maar voor ons is het belangrijker een manier te vinden hoe we dat majestueus gevoel van zo’n rockakkoord kunnen overbrengen zonder afhankelijk te zijn van bombast.”
Tillman: “Wanneer we spelen staat niemand op automatische piloot. We willen in dienst staan van het nummer. We proberen uit te dokteren wat een nummer precies nodig heeft en we halen daar veel plezier uit. Het is zoals een puzzel: minutieus uitvissen welk stukje precies ontbreekt.”

enola: Toch is er nog plaats voor humor: tijdens een Daytrotter-sessie vertelden jullie dat de a capella-intro’s eigenlijk als grap bedoeld waren.
Wescott: ““White Winter Hymnal” was bedoeld om een beetje tongue-in-cheek te zijn en om mensen te doen lachen, maar uiteindelijk raakten mensen gehecht aan die melodie.”
Tillman: “Ook “Sun It Rises” was oorspronkelijk een grap. Robin wilde met zijn familie en vrienden zingen. Iedereen was daar: vader, moeder, vrienden. Familie, nog steeds een moeilijk en kwetsbaar gegeven blijkbaar, is erg belangrijk voor deze groep. We zijn oprecht toegewijd aan onze familie, vrienden en mensen die we graag hebben. Dat is iets wat vaak doorschemert in onze nummers. Eigenlijk schrijven we gewoon over wat we kennen in plaats van personages te verzinnen.”
Wescott: “Ik denk dat Robin in de liner notes van het album iets schreef in de stijl van: “Familie is voor eeuwig, laat ze je niet ontglippen.”

enola: Jullie gebruiken metaforen om dat uit te drukken?
Tillman: “Inderdaad. Veel journalisten stellen ons vragen over onze relatie met de natuur, omdat we vaak over natuurelementen of landschappen zingen. Maar eigenlijk gaat het daar niet direct over. We zingen zelden letterlijk over de dingen. Wanneer we het hebben over the swirling ball of gas in the sky, neem je dat best niet al te serieus. Opnieuw gaat het hier over elementen waarmee iedereen wel op de één of andere manier een verbondenheid voelt. Mensen zingen al jaren over de natuur.”

enola: Ter inleiding van jullie album drukten jullie een stuk tekst af van Thomas Jefferson, gedateerd in 2008. Ook dit lijkt op geknoei met de tijdlijn.
Wescott: “Robin schreef dat. Hij gaf er een humoristische draai aan en ondertekende met Jefferson.”
Tillman: “Hij heeft een tijdlang als copywriter gewerkt. Ik denk dat hij van die ervaring gebruik maakte.”
Wescott: (giert) Jefferson was een deïst. Ik weet niet of Robin dat zo bedoelde, maar als deïst geloofde Jefferson dat natuur de enige openbaring is van de identiteit van God. We zijn eigenlijk vrij atheïstisch, maar het is een interessant idee dat de natuur het enige is wat we hebben om eventueel de identiteit van God te ontdekken.”

enola: Hij schrijft daarin dat muziek het enige is dat niet vergankelijk is.
Tillman: “Dat lijkt me evident. Er zijn meer stukken muziek die ik nooit zal horen dan omgekeerd. Muziek is misschien de beste manier om transcendentie te benaderen. Als vijf mannen samenkomen om muziek te maken, wordt het meer dan de som van onze afzonderlijke delen. Je creëert iets dat leven heeft buiten jezelf. Uiteindelijk worden je persoonlijkheid en je identiteit bijkomstig ten opzichte van de muziek die een onafhankelijk deel wordt van jezelf.”

enola: Hoe zijn jullie eigenlijk samengekomen?
Wescott: “Robin en ik zaten samen op de middelbare school. We waren vrienden sinds de eerste dag dat we elkaar ontmoetten, of toch bijna. We speelden samen muziek en we hadden de onuitgesproken wens ooit samen in een groep te zitten, hoewel we dat nooit serieus namen tot mensen interesse toonden. Op de één of andere manier is het geworden zoals het nu is, door via-via muzikanten aan te spreken die we kenden.”
Tillman: “Seattle is een kleine stad. Als ik op het podium sta met deze gasten, sta ik er telkens weer van versteld dat we elkaar gevonden hebben. Ik bekijk de andere mannen van de band als de beste muzikanten die ik ooit gekend heb, met Robin als meest inspirerende frontman. Ik zit pas in de band (Tillman is een singer-songwriter die pas sinds april 2008 lid is van Fleet Foxes), dus ik ben in de eerste plaats fan. Ik had een beetje dezelfde reactie ten opzichte van de groep als jij nu. Als fan kon ik simpelweg zeggen dat dit een geweldige groep is om één of andere metafysische reden die ik niet verder hoefde uit te leggen. Het is interessant om nu in de tegenovergestelde positie te zitten. De Amerikaanse filosoof William James zei ooit over metafysische ervaringen: “hoe meer je er over spreekt, hoe minder waarde het voor je krijgt”. Ik denk dat we graag een deel van het mysterie behouden, dat we eerder onze schouders ophalen en antwoorden dat het werkt, maar dat we niet zeker weten waarom.”

enola: Ervaren jullie een verandering in de manier waarop er naar muziek geluisterd wordt? Er worden steeds meer hypes gevormd via het internet en jullie zijn daar één van.
Wescott: “Wat het internet voor ons doet, is ongelooflijk. Toen ons album lekte, was dat alleen maar een goede zaak voor ons: al wat het deed, was meer mensen bereiken. Dat is tenslotte ons doel: muziek spelen waar mensen naar luisteren.”
Tillman: “Mensen moeten vrije en onmiddellijke toegang hebben tot muziek zonder langs deuren te moeten gaan waarvan de bewakers zich behoeden voor een bepaald gedachtegoed of voor een zekere manier van muziek maken. Ik denk dat deze gedachte sterk parallel loopt met onze idealen.”

enola: Is er een verschil tussen de ep en het album?
Wescott: “Het echte verschil is dat het album eerst klaar was, maar dat ons platenlabel het tot vandaag niet kon uitbrengen tot. We zijn echter al een tijdje op tournee en wilden de mensen in afwachting toch iets aanbieden.”

enola: Zijn de nummers van de ep en het album inwisselbaar voor jullie?
Tillman: “Ik denk het wel, hoewel de ep ontegensprekelijk een evolutie is. Het is vreemd, omdat een voorafgaande ep meestal het album inleidt en hier was het in het creatieproces net andersom.”
Wescott: “De ep was vooral een probeersel. We hebben het album op een bepaalde manier gemaakt en geraakten gaandeweg geïnteresseerd in andere zaken. Er is vooral een evolutie in het samen schrijven van nummers.”
Tillman: “De ep test hoe ver je je van popstructuren kan verwijderen, terwijl je toch een nummer behoudt dat vertrouwd, catchy en mooi is. Het is grensaftastend materiaal.”

enola: Fantastisch toch dat dat overdag en frequent op de radio kan?
Tillman: “Absoluut! Een a capella-song in 2008! In het beste geval opent dit grenzen, waardoor mensen zich vrij gaan voelen om ook andere dingen uit te proberen. Daar gaat deze groep over: we spelen wat we willen en hopen dat mensen het graag zullen horen, en indien niet hebben we toch nog steeds de bevrediging van onze muziek.”

enola: De hoezen van beide platen zijn een soort Breugheliaanse schilderijen. Heeft dat een betekenis?
Tillman: “De hoes van het album ís een Breughel. Het origineel hangt in Berlijn. Wanneer je er eerst naar kijkt, lijkt het een pastorale sfeer uit te dragen, maar als je dichter kijkt, zie je gruwelijke taferelen. Die vaststelling kan je doortrekken naar onze muziek. Als je ze voor het eerst hoort, lijkt ze catchy en toegankelijk, maar als je ze aandachtiger bestudeert, komen er andere dingen naar boven. Heel wat melodieën leiden je waar je geoefend Westers oor niet gewoon is te gaan, terwijl het toch steeds een vertrouwde richting uitgaat. Dat is uiteindelijk wat mensen echt willen horen: iets dat hen meeneemt naar een onverwachte bestemming.”

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

12 + 17 =