Dat het Belgische weer altijd al een wispelturige minnares is geweest, daarover kunnen generaties horecaleden meespreken en klagen. Zomers zijn niet meer wat ze geweest zijn — zijn ze dat dan ooit geweest? — en het lijkt wel alsof we drie vierde van het jaar in een toestand van herfstweer leven.
Op muziekvlak is het vaak net zo, zonnige nummers en zomerplaten lijken wel op één hand te tellen terwijl herfstplaten een jaar lang hun plaats opeisen. Nog geen maand geleden waagde Library Tapes het om hartje zomer Höstluft uit te brengen, een plaat die klinkt als het equivalent van vallende bladeren. Dat Susanna (Wallumrød), deze keer zonder Magical Orchestra, haar debuut eigenlijk een seizoen te vroeg uitbrengt, kan in die omstandigheden moeilijk hard gemaakt worden.
Sonata Mix Dwarf Cosmos is nochtans een herfstplaat, want net zoals haar albums met The Magical Orchestra passen bij donkere winteravonden en dwarrelende sneeuw, hoort deze plaat bij wandelingen doorheen bossen en wouden vol kale bomen en knappende bladeren. Het minimale geluid is op dit soloalbum nog verder uitgekleed waardoor Susanna’s stem het instrument en de klank wordt waarrond alles draait.
“Intruder” maakt het de luisteraar onmiddellijk al ongemakkelijk. De piano krijgt de aura mee van een verlaten en rokerige club waarin Susanna de rol van nachtvlinder vertolkt. Maar haar pijn is van een andere categorie dan die van de vele gebroken vrouwen die deze rol eerder opnamen. Waar de anderen hoer en Madonna in één vertolken, blijft zij een ongenaakbare engel wiens smart niet van deze wereld is.
Neofieten doen er dan ook goed aan te starten met “People Living”, waarin stem en instrument in perfecte symbiose leven en samen de hele melodielijn uittekenen. Ook “Demon Dance” weet dankzij een knappe baslijn te charmeren, net zoals het pittoreske “Better Days” dat verrassend hoopvol klinkt. Het speelse “Born In The Desert” roept via een zorgvuldig gekozen baslijn dan weer een gevoel van volheid op dat atypisch is voor het album.
De parallellen met The Magic Orchestra zijn in deze nummers gemakkelijker te trekken dan in songs als “For You” en “Lily”, die uitblinken in zorgvuldig gekozen stiltes die aan de stem alle ruimte geven. Die stem speelt ook een belangrijke rol in “Hangout”, dat aantoont dat de harp niet alleen een meerwaarde vormt in de handen van Joanna Newsom. Ook in het gezelschap van ijlere stemmen kan dit instrument ontroeren.
Het weemoedige “Stay” ruilt de harp in voor een gitaar, en een enkele strijker, maar bereikt eenzelfde effect. Ook “Traveling” gaat rechtstreeks naar het hart en laat horen hoezeer Susanna’s aparte frasering en vreemde zangstijl voor een verstilde melancholie kunnen zorgen. Toch flirt ze op een enkel nummer te veel met het minimale, waardoor “We Offer” gevaarlijk balanceert op de lijn tussen breekbaarheid en irritatie. Die dunne lijn overschrijdt ze ook op het op een voorzichtige countryleest geschoeide “Home Recording”, dat te zeurderig klinkt voor wie niet in de stemming is.
Sonata Mix Dwarf Cosmos is geen eenvoudig album. Oppervlakkige beluisteringen zijn uit den boze en wie niet in de juiste gemoedstoestand is, zal de plaat zelfs snel en geïrriteerd het zwijgen opleggen. In de juiste omstandigheden is dit echter een klein en verstild pareltje dat aantoont dat Susanna ook weet te ontroeren zonder terug te moeten vallen op covers of haar magische orkest. De zomers mogen dan wel niet meer zijn wat ze ooit geweest zijn, zolang er platen als Sonata Mix Dwarf Cosmoszijn, hoeft niemand daar om te malen.
