Met Un Anno di Scuola sluit Laura Samani zich aan bij een lange traditie van coming-of-age-films. Nadat ze in 2021 debuteerde met haar eerste langspeelfilm op het festival van Cannes, koos ze ditmaal voor een prent die zich afspeelt in 2007 doorheen een schooljaar in Triëste, de plaats waar de cineaste zelf vroeger ook naar school ging.
Fred (Fredrika) verhuist samen met haar vader naar Triëste vanuit Zweden, waar ze belandt in een klas met enkel mannelijke leerlingen. Freds komst is een ware disruptieve kracht onder de puberende jongens. Ze wordt verwelkomd door niet-aflatende machokuren, de een al wat onschuldiger dan de andere. Na een ietwat traumatische start van het schooljaar, waarbij ze onder andere in enkel een handdoek van school naar huis moet wandelen, vindt ze toch haar plekje in een vriendengroep bestaande uit drie jongens; Antero, Mitis en Pasini.
Samani creëert genoeg ademruimte om de dynamieken tussen de personages rustig te laten ontstaan. Uit late café-avonden ontstaat een “broederlijke” band tussen Fred en de jongens. Ze mag zelfs mee naar hun onofficieel clubhuis, waar nooit eerder een meisje een voet over de drempel heeft gezet. Grappend drinken ze tot in de vroege uurtjes en in het clubhuis hangt een bijna huiselijke sfeer. In dit soort scènes schijnt de typische charme van de tienerfilm door, maar Samani laat zich nooit vangen door clichés. Ze zet haar personages neer met een opvallende empathie, waarbij hun meer problematische gedrag de kwetsbaarheid die daarachter schuilt niet overschaduwt. Het plot is eerder simpel, maar dankzij de diepgang van de personages blijft het de volledige speeltijd lang boeiend.
Het eerder klassieke verhaal, waarbij twee jongens vechten om een meisje, levert desalniettemin een paar memorabele scènes op. Zoals Antero en Fred die eindelijk toegeven aan hun ontluikende gevoelens voor elkaar bij een grenshokje aan de pas geopende grens tussen Slovenië en Italië. Fijngevoelig schetst Samani emoties die nagenoeg iedereen tegenkomt op de tocht naar volwassenheid; het voorzichtig aftasten van de grenzen van een vriendschap, het gestuntel van de prille liefde, de schaamte die jonge vrouwen ervaren bij de seksistische behandeling door hun mannelijke leeftijdsgenoten. Terloops worden prachtige beelden van Triëste getoond, wat een haast postkaartachtige schoonheid oplevert. Maar voornamelijk speelt de film zich af op eerder alledaagse locaties: op school, achter in de auto, in een met graffiti-beklad straatje. Op deze manier wordt de kijker meegezogen in de dagelijkse wereld van deze tieners, in plaats van enkel in de fotogenieke momenten.
De gelige tint op het beeld schept een nostalgische indruk, alsof je over Samani’s schouder meekijkt terwijl ze bladert door het fotoalbum van haar eigen schooltijd in Triëste. De Italiaanse soundtrack roept met vrolijke beats uit de jaren 2000 de bruisende jeugdjaren op en de hoop van de wereld die nog aan je voeten ligt.
