Start met waarom je iets doet, niet met wat of hoe: het is een marketingtheorie van Simon Sinek, maar het is precies wat Julien Baker ook doet. Muziek maken is geen doel, het is een middel voor haar, een geneesmiddel zelfs. “Sad songs make me feel better” staat op haar Instagramprofiel. En dat is precies waarom haar tweede album opnieuw een even eerlijke als mooie plaat is geworden als haar debuut.
Julien Baker komt thuis, slaat de deur achter zich toe, gooit de sleutels op de kast en zet zich achter de piano. Zo opent Turn Out The Lights. Muziek als instrument om de dag te verwerken. Strijkers beantwoorden de toetsen, zoals het waarschijnlijk in haar hoofd klonk als ze daar alleen zat te tokkelen. Het is een ouverture die naadloos overgaat in “Appointments”, de toetsen worden snaren en Baker begint haar dagboekpagina te vullen: “I’m staying in tonight / I won’t stop you from leaving / I know that you’re not what I wanted / Am I?” en even later: “Maybe it’s all gonna turn out alright / I know that it’s not but I have to believe that it is”.
Nee, twee jaar na Sprained Ankle heeft Baker het geweer niet van schouder veranderd, tristesse is nog altijd de saus waarmee haar nummers overgoten zijn, maar ze gedijen er opvallend goed in. Er is eigenlijk geen plaats voor ongemakkelijkheid, alleen maar troost. Net zoals op haar debuut is Baker opvallend open over zichzelf, dat werkt ontwapenend en herkenbaar. “De mogelijkheid om muziek te maken en om zo een emotionele uitlaatklep te hebben is heel belangrijk voor me”, vertrouwde ze ons ooit toe. Ze wendt haar talent aan om tegenslagen muzikaal te verwerken, dat is op dit tweede album niet anders.
Baker kleurt haar nummers sober in en begeleidt zichzelf op gitaar of piano. Nummers als “Even” of “Shadowboxing” bieden daardoor weinig verstopplaatsen of onnodige versieringen. Strijkers zijn vaak subtiel aanwezig op de achtergrond, maar af en toe ontploft de boel met een welgemikte uitbarsting: “Turn Out The Lights” is een bad vol echo’s van verdriet dat aan intensiteit toeneemt naarmate het nummer verder en verder overloopt. “When I turn out the lights / There’s no one left / Between myself and me”, een catharsis als bevrijding.
Waar op Sprained Ankle maar één pianonummer stond (“Go Home”), is het instrument op deze tweede plaat opvallend meer aanwezig, misschien door het narratieve vermogen ervan? Zo is er het trage “Televangelist”, het verstillende en krop opwekkende “Everything That Helps You Sleep”, het melodische “Hurt Less” over er niet alleen voor staan (“And as long as you’re not tired yet / Of talking, it helps to make it hurt less”), en het afsluitende “Claws In Your Back”, waarin Baker ons er nog een laatste keer aan herinnert wat voor een fantastische zangeres ze is.
Meer dan kwetsbaarheid toont Julien Baker veerkracht op Turn Out The Lights. Dit tweede album is geen vat vol verrassingen, maar één van vakmanschap. En ze is nog maar pas 22 jaar, zeg! “The harder I swim / The faster I sink” schreeuwt Baker aan het eind van “Sour Breath”. Het lijkt ons een van de meest bevoorrechte levenseindes: verdrinken in de muziek van Julien Baker.
