James Blake :: Overgrown

Vasthouden aan beproefde methoden en vooral niet aan de druk toegeven. Als er één boodschap was die we James Blake twee jaar geleden toewensten, was het wel deze. Mogelijk heeft de Britse micromusicus via ondergrondse kanalen ons signaal opgevangen, want Overgrown biedt alles waarvan we slechts heel stiekem durfden dromen.

Iets meer dan twee jaar geleden verscheen er James Blake, het eponymische debuut waarmee de toen nog piepjonge deejay de stap naar volwaardig songschrijven zette. Bijwijlen met dubstep geassocieerd, oversteeg Blake al snel het breed waaierende genre, om zo tot de nieuwste vaandeldrager van de hipsterbeweging uit te groeien. Achter de hype schuilde echter niet meer dan een minzame twintiger, die veelal de knepen van het vak leerde door lo-fi-sessies in zijn slaapkamer op te nemen. Elektronische muziek met een intiem karakter, een kenmerk dat ook op de debuutplaat terug te vinden was: elf songs, ontdaan van nodeloze verfraaiing, bestaande uit niet meer dan een handvol krasse beats en een indringende tenorstem. Voortaan wel met een superieure geluidsinstallatie vastgelegd, waarmee Blake zelfs het geringste detail kon registreren.

Niets wat er op het tweede album Overgrown te ontdekken valt, voelt dan ook aan als het resultaat van toeval. Een indruk van perfecte balans overheerst zodra stem, sample en beat bij titelsong “Overgrown” in elkaar overvloeien. Blake beschikt wederom over een arsenaal aan zinderende pulsen om melodieuze overgangen feilloos aan elkaar te breien. Iets wat geregeld op Overgrown te horen valt, zoals bij “Voyeur”. Een ritmische tweedeling tussen metronoomslag en zachtjes dreunende beats zorgt voor continuïteit en tegelijk levert het een mooi contrast op met Blakes verheven stem.

Overgrown kiest in vergelijking met zijn oudere broertje nadrukkelijker voor afwisseling. Op inhoudelijk vlak streeft Blake zelfs een wat kloeker geluid na. “Life Round Here” is klaarblijkelijk te jachtig om voor elektronische downtempo door te gaan, hoewel het als een prima variant op r&b mag gelden. Zelfs wanneer Brian Eno even langskomt (“Digital Lion”) is het niet om een minimalistische toets aan het geheel toe te voegen. Integendeel, met een divers geluidmengsel van treurige harmonieën, een verdwaald treinsignaal en gestroomlijnde beats zetten Blake en Eno hier de rekbaarheid van het begrip dubstep onder druk — voor zover dat al niet het geval was.

Niettemin vormt leegte nog steeds een geïnternaliseerd objectief in Blakes muziek. Dat komt iets sterker naar voor wanneer “Overgrown” zich in de traditie van soul en zelfs gospel laat onderdompelen. Alvorens bij “Retrograde” de hemel op aarde lijkt neer te ploffen, is de aanvang van het nummer opvallend intiem met een handvol pianoaanslagen en een geneuried deuntje. “DLM” drijft het nog iets verder, met uitgevlakte ritmische slagen die slechts de ondergrond doen trillen, terwijl Blake — gesterkt door een tweede stem — met schijnbare eenvoud zijn luisteraar helemaal omver doet blazen. Klein, kort en toch naar grootsheid strevend.

Overgrown is wederom een album dat weinig over Blake zelf lijkt prijs te geven, een losse referentie en voor de hand liggende passage buiten beschouwing gelaten. Thema’s als eenzaamheid en vervreemding duiken opnieuw op, en schetsen in hun geheel hoogstens een beeld van een weifelende twintiger die schoorvoetend zijn succes heeft leren omarmen. De teksten geven net als de muziek niet meer dan een cryptische inkijk in ’s mans snel rijzende carrière.

Blake heeft met Overgrown opnieuw de druk van zich af weten te houden en voluit zijn eigen visie kunnen ontwikkelen. De tweede plaat behelst meer dan de som van zijn delen en valt niet zomaar blindweg in een categorie onder te delen. De Brit is anno 2013 nog steeds gedurfd in zijn keuzes en zelfs wat genereuzer met zijn invloeden. Zowel op het vlak van inhoud als van techniek, benadert James Blake hier het summum van elektronische muziek. Overgrown is een goudmijn voor de geluidspurist. En met zijn behaaglijke stem zingt hij ons opnieuw een eind weg.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

twee × een =