Tour de France :: Koningin Fabiolazaal, Antwerpen

De Franse kunstwereld kende een turbulente periode tijdens de negentiende en de twintigste eeuw. Het KMSKA bezit een mooie collectie Franse kunst uit die tijd, en exposeert de zestig belangrijkste werken nog tot 30 augustus in de Koningin Fabiolazaal in Antwerpen.

De tentoonstelling Tour de France heeft haar naam niet gestolen. Zes thematische zalen leiden de bezoeker doorheen een gevarieerd landschap van Franse kunstenaars en kunststijlen. De uitgebreide verzameling kwam tot stand dankzij een doordacht aankoopbeleid en gulle schenkingen van binnen- en buitenlandse leden van het KMSKA.

Jean-Auguste-Dominique Ingres gaf in 1865 op 85-jarige leeftijd zijn zelfportret aan de Antwerpse academie. Hij baseerde zich op een foto uit 1855, maar liet de grijze haren weg en voegde ordetekens toe. Dat was het beeld dat hij wilde doorgeven aan toekomstige generaties. Hij toont zichzelf als een ernstig en dominant kunstenaar, zij het met een zachte, melancholische toets.

Verder zijn er in de eerste zaal vooral voorbeelden te vinden van academische kunst met klassieke idealen en historische of mythologische onderwerpen. Het hoogtepunt is het doek “De heilige vrouwen bij het graf” van Bouguereau. Het perspectief en de compositie geven de toeschouwer het gevoel een bevoorrecht getuige te zijn van dit religieuze tafereel. Hoewel deze werken blijk geven van onfeilbaar vakmanschap, blinken ze echter niet bepaald uit in originaliteit of durf.

Ook het tweede deel van de tentoonstelling, “Burgerlijke smaak”, bestaat uit schilderijen die voldoen aan de conservatieve verwachtingen van de negentiende-eeuwse Franse bourgeoisie. Toch zien we hier en daar al een verschuiving in de onderwerpkeuze. Een goed voorbeeld hiervan is het affichebeeld van de expositie, “Het water in!” van Virginie Demont-Breton. Het schilderij van de armoedig geklede vissersvrouw die haar kinderen het water in sleurt, neigt eerder naar het sociaal realisme dan naar de classicistische waarden.

De zes thema’s vertonen weinig narratieve of chronologische samenhang. De werken zijn afwisselend samengebracht per kunststijl, per onderwerp of per kunstvorm. Die variatie kan een verwarrend beeld creëren vanuit historisch perspectief, maar houdt de toeschouwer wel alert en zorgt voor boeiende onderlinge contrasten. Zo krijgen de sprankelende anemonen van Raoul Dufy een buitenaards karakter naast het zorgvuldig samengestelde boeket van Narcisse Diaz de la Peña in de ruimte “Dingen van alledag”. Bij het gedeelte “Rodin & co” toont het kubistische beeldhouwwerk “Torso van een vrouw” van Ossip Zadkine evenveel emotionele zeggingskracht in zijn eenvoud, als de dramatische meesterwerken van Rodin in hun gelaagdheid. Rodins beeld “Pierre de Wissant” staat gepast opgesteld in het midden van de ruimte, zodat de toeschouwer het vanuit verschillende hoeken kan bekijken. Ook de bustes van zijn hand tonen hoe de emoties en karaktertrekken van zijn onderwerpen bepaald worden door de wisselwerking van licht en schaduw en door gedetailleerde modellering.

Tour de France is een indrukwekkende collectie met een grote verscheidenheid aan namen en stijlen uit de voorbije twee eeuwen Franse kunstgeschiedenis. Naast het werk van bovenvermelde kunstenaars vind je er topstukken van onder meer Chagall, Modigliani, Courbet en de Vlaminck. Ook de minder bekende namen stellen zelden teleur en dragen bij aan het hoge niveau van de tentoonstelling.

Tour de France loopt nog tot 30 augustus 2015 in de Koningin Fabiolazaal, Antwerpen.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

zes + 1 =