Ido Bar-El :: Hoe een verkeersbord een dienst bewijst buiten het verkeer

Op het einde van de twintigste en aan het begin van de eenentwintigste eeuw nog voor
schilderkunst kiezen is geen evidente keuze. Ido Bar-El (º1959, Tel Aviv) kiest bewust voor
schilderkunst en vaart binnen dit medium een volstrekt eigenzinnige koers.

Ido Bar-El schildert op alles wat hij onder handen krijgt, gaande van kasten tot verkeersborden.
In zijn vroegere werken herken je nog een of andere figuur of een projectie van een figuur.
Gaandeweg werd hij echter spaarzamer met motieven en de laatste jaren werkt hij uitluitend abstract.
Het lijkt een logische evolutie in zijn oeuvre.

Enkel de titel van de expositie, Painting, verbindt het tentoongestelde amalgaam. Geen
enkel werk heeft een titel meegekregen en daar koos de kunstenaar bewust voor. De kijker moet zelf
iets ontdekken in zijn werk. Wanneer een kunstenaar een titel aan een werk geeft, geeft hij ook
meteen een denkrichting aan voor de toeschouwer. Zo ziet de toeschouwer met andere woorden wat de
kunstenaar wil dat hij erin ziet. Vandaar dat Bar-El bewust kiest om geen titels te gebruiken. Het is
ook een vorm van uitdaging: hij wil dat de toeschouwers die naar zijn werk kijken er een eigen
verhaal, een eigen betekenis aan vastknopen. Sommige toeschouwers herkennen niets in zijn werk. Voor
Ido Bar-El geeft dat niet, toeschouwers mogen ook gewoon genieten van zijn werk, als het ware
een esthetische ervaring hebben.

Bij het kijken naar het schilderwerk van Ido Bar-El, kun je focussen op twee dingen. Enerzijds op
zijn schilderkunst op zich, zoals hijzelf suggereert. Dan kun je als toeschouwer iets in zijn
abstracte werk proberen te herkennen. Maar dat is een moeilijke piste. Abstracte schilderkunst
blijft nu eenmaal abstract en daar is per definitie weinig tot niets herkenbaar in. Anderzijds —
en vooral dit is een aangename optie — kan je de materiaalkeuze in zijn werk ontdekken en zo de
inventiviteit van de kunstenaar ontdekken en je vooral verbazen over hetgeen je te zien krijgt. Neem
nu de verkeersborden die Ido Bar-El als ondergrond gebruikt. Hij schuurt de symbolen eraf. Zo rest er
enkel een ijzeren bord met een glimmende, fluorescerende laag verf erop. Bovendien neemt hij extra
partijen verf weg van de rest van het verkeersbord en draait hij het in een andere richting. Hierdoor
is het verder onmogelijk om überhaupt het schildersoppervlak nog als betekenisdrager van
verkeersregels te bestempelen. Naast verkeersborden tref je ook lades, kastdeuren, plexiglas,
foto’s en zelfs een rolmeter als ondergrond.

Als je de andere piste bewandelt, ontdek je bij Ido Bar-El ook aspecten van de moderne kunst. In
zijn oeuvre herken je onvermijdbaar referenties aan anderen. Zo herinnert de doorkliefde ondergrond
bijvoorbeeld aan het werk uit de jaren zestig van Piero Manzoni. Sommige van zijn abstracte werken
doen dan weer denken aan de drippings van Jackson Pollock en andere werken aan vertegenwoordigers van
het abstract expressionisme zoals onder andere Mark Rothko. En zo kunnen we nog even analogieën
blijven opsommen. Het is dan ook naïef van Bar-El om te zeggen dat hij er geen inspiratie haalde
of er niet naar wil verwijzen. Als hedendaags kunstenaar kun je niet buiten hetgeen je voorgangers
gedaan hebben of buiten het kunsthistorische discours dat tegenwoordig gebruikt wordt. Je wordt
willen nillens steeds vergeleken met werken uit vervlogen tijden. En bij Ido Bar-El zijn er
jammer genoeg veel te veel vergelijkingen te maken, zodat zijn originele truuk met de verkeersborden
haast in het niets verdwijnt…

Painting kun je nog bezoeken tot en met 18 november in het Museum voor Hedendaagse Kunst in
Antwerpen. Meer info op 03/216.24.86.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in

5 × vijf =