Regisseur Jen Debauche woont en werkt in Brussel. Ze is al meer dan twintig jaar actief in de Belgische artistieke scène, stond mee aan de wieg van het kunstenaarscollectief Labo BxL en doceert aan het KASK in Gent. Debauches zoektocht naar het organische loopt als een rode draad doorheen haar werk, dat naast films ook installaties, performances en radioproducties omvat.
Binnenkort is Debauche een aantal keer te gast in Cinema Nova, waar haar jongste prent L’Ancre (die al verschillende prijzen in de wacht sleepte) vijf keer op het programma staat, en daarnaast is er ook een eenmalige screening gepland in Gent.
L’Ancre daalt diep af in de menselijke geest door middel van een filmische odyssee. De experimentele documentaire is helemaal opgebouwd rond de getuigenissen van vier mensen die een psychose doormaakten. Dit leidt tot een soort van zintuiglijke reis, een even eerlijke als confronterende en poëtisch getinte film die omkaderd wordt door een bijzondere esthetiek – let op de spookachtige zwart-witfotografie – en het resultaat is van jarenlang intensief onderzoek. Naar aanleiding van deze reeks speciale vertoningen van L’Ancre konden wij de cineaste strikken voor een kort gesprek.
enola: Het heeft enkele jaren gekost om L’Ancre te maken. Kan je iets meer vertellen over het ontwikkelingsproces van de film?
Debauche: “De research voor de film heeft inderdaad verschillende jaren in beslag genomen. Daarnaast heb ik ook twee radiopodcasts rond dit onderwerp (het worstelen met mentale problemen, red.) gemaakt. L’Ancre was dus een logische volgende stap om me daar nog verder in te verdiepen. Ik moest er echter rekening mee houden dat deze mensen hun getuigenissen anoniem konden doen, wat ik samen met mijn co-scenariste Julie Labas absoluut wou respecteren. Het was dus niet de bedoeling dat we hen tijdens L’Ancre in beeld zouden brengen, maar dat er een manier werd gezocht om hun verhalen in de film te integreren.”
enola: Hoe ben je precies bij deze mensen terechtgekomen?
Debauche: “De productie van L’Ancre is van start gegaan in 2019. Toen ik met mijn research bezig was, ging het eigenlijk vrij vanzelf. In tegenstelling tot wat je zou verwachten, heb ik niet ver moeten zoeken om de getuigenissen te vinden. Er zijn altijd wel mensen die een familielid of kennis hebben die in aanraking is gekomen met psychische problemen. Het is niet zo dat die wereld ergens verborgen of verscholen zit. Vervolgens heb ik enkele meetings georganiseerd en merkte daardoor dat er vanuit die mensen een grote bereidheid was om hierover te praten en met hun persoonlijk verhaal naar buiten te komen.”
enola: L’Ancre is opgenomen met een 16mm camera en in een compact (vierkant 4:3) beeldformaat. Was dat een bewuste keuze om de film op die manier intiemer te maken?
Debauche: “Dat is een interessante vraag. Wel, eigenlijk denk ik al bijna automatisch in deze beeldverhouding. Ook de keuze om de film in zwart-wit te draaien was een welhaast natuurlijke reflex. Ik had daar immers al veel ervaring mee, want ook mijn voorgaande langspeelfilm en kortfilms zijn niet in kleur opgenomen. Het was vooral belangrijk voor mij dat L’Ancre er niet mocht uitzien als een ‘postkaart’. En de balans tussen donker en wit (clairobscur) paste bij de gedachten die verbonden zijn aan dit thema.”
enola: Voor L‘Ancre heb je een beroep kunnen doen op Charlotte Rampling. Hoe is deze grote internationale ster betrokken geraakt bij jouw film?
Debauche: “Al vroeg in het schrijfproces van L’Ancre had ik Charlotte Rampling voor ogen en was het voor mij zeer duidelijk dat zij de geknipte persoon was voor dit personage (Rampling geeft gestalte aan de vrouw die de getuigenissen via audiocassettes beluistert, red.). Ik heb wel wat geduld moeten uitoefenen. Uiteindelijk heeft ze pas een jaar later toegezegd, na een ontmoeting in Parijs, waar we uitvoerig van gedachten hebben kunnen wisselen over de film. Ik was dolgelukkig toen ze akkoord ging om mee in dit project te stappen. Het was een droom die uitkwam om met haar te mogen werken.”
L’Ancre in Cinema Nova, Brussel: op 12/9 en 21/9 om 19.30u, 27/9 om 22u, 5/10 om 18u en 11/10 om 20u.
Na de vertoning van 12/9 volgt een ontmoeting met Jen Debauche en Charlotte Rampling.
Na de vertoning van 21/9 en 5/10 volgt een ontmoeting met Jen Debauche.
Info: www.nova-cinema.org
L’Ancre in Museum Dr. Guislain, Gent: op 9/10 om 20u.
Info: Het Anker — Museum Dr. Guislain