Banner

Henry Rollins

''Je kan niet te veel platen hebben''

Joris Vanden Broeck - 31 oktober 2018

In barre tijden zoekt een mens steunpilaren. Wie beter om op dit dolgedraaide moment te helpen om grip te krijgen op de wereld dan Henry Rollins, de man die punk doorheen de Reagan-jaren bulldozerde en die later vakkundig het nostalgiecircuit wist te ontwijken door zichzelf te blijven heruitvinden. Hij is nog steeds een oerkracht die het leven met twee armen omvat en voor wie de enige weg vooruit is.

Schrijver, radiomaker, stand-upperformer, acteur en fotograaf, Rollins is het allemaal. Als fotograaf komt hij weldra nog eens naar ons land. Het is te zeggen: Rollins doet opnieuw enkele spoken-word-optredens, waarbij hij het publiek meeneemt op een reis rond de wereld aan de hand van de foto's die hij tijdens zijn omzwervingen maakte. Buckle up, want als Rollins op reis gaat, is het niet om zijn batterijen op te laden op een zuiders strand.
Noem een land en de kans is groot dat de man er geweest is, op zijn eentje, met vaak niet meer dan een tandenborstel en zijn camera. Of na al dat reizen een nieuwe bestemming eigenlijk nog indruk maakt, vraagt enola zich dan af.

Henry Rollins: “Ik kan me niet herinneren dat ik ooit overweldigd werd door eender welke locatie, maar sommige plaatsen hebben me wel gedwongen om mijn kijk op de dingen te verbreden. Mijn eerste reis naar India was daar een goed voorbeeld van. Ik kreeg er veel dode mensen en crematies te zien. Ik zag een manier van bestaan die heel erg anders was dan wat ik tot op dat moment gekend had."
"Zelfs als je veel landen hebt bezocht, is het niet moeilijk om nieuwsgierig te blijven naar nieuwe bestemmingen. Het is een keuze: sta je open en wil je iets leren? Ik ben op enkele plaatsen geweest die bekend staan als gevaarlijk en zelfs daar was ik niet overweldigd. Je bent natuurlijk wel alert, zo was in Bagdad bijvoorbeeld de hele nacht geweervuur te horen was. Dat doet je bloed stromen.”

enola: Wie uw Travel Slideshows bekijkt, kan de evolutie zien die u doorgemaakt heeft als fotograaf. Heeft u dat vak al doende geleerd of kwamen er lessen aan te pas?
Rollins: “Een aantal jaren geleden, toen ik een nieuw toestel aangeschaft had, heb ik de basis geleerd. Daarnaast heb ik ook enkele boeken over fotografie gelezen en die waren verrassend handig. Ik wist aanvankelijk wel wat ik op het oog had, maar het duurde enige tijd voor ik tot iets kwam waar ik tevreden over was."
"Ik heb eigenlijk vooral veel tijd gespendeerd aan het maken van foto's, om op die manier te achterhalen wat werkt en wat niet. Dat is de enige manier waarop ik iets nieuws kan leren. De foto's die je tijdens de show te zien krijgt, zijn het resultaat van heel lang leren uit mijn eigen fouten.”

enola: Begin dit jaar deed de Travel Slideshow ons land ook al aan. Wordt het nu een nieuwe voorstelling of gaat het om dezelfde foto's?
Rollins: “Ik heb mijn tournee in twee gedeeld. Het eerste luik werd gevormd door de avonden in januari en februari van dit jaar. Dit najaar, sinds september tot december, trek ik met grotendeels dezelfde foto's de baan op.”

enola: Is het, voor iemand die zo vaak van huis is, eigenlijk makkelijk om thuis te komen?
Rollins: “Na enkele weken of maanden op de baan voelt het best goed om in mijn eigen huis te zijn. Althans voor enkele dagen. Dan krijg ik het gevoel dat ik gevangen raak in een routine, alsof ik niet hard genoeg aan het proberen ben om iets te doen."
"Dat gevoel kan het gevolg zijn van conditionering: ik heb een groot deel van de voorbije 38 jaar al reizend doorgebracht. Ik heb het gevoel dat je pas leeft als je buiten bent. Als je thuis zit, is het avontuur voorbij. Maar zoiets is uiteraard persoonlijk. Ik ken mensen die het omgekeerde vinden, die graag thuis zijn en voor wie weg zijn, zelfs al is het maar voor enkele dagen, zeer oncomfortabel aanvoelt.”

enola: Thuis, dat is in uw geval Los Angeles. U schreef, thuis of niet, een wekelijkse column voor LA Weekly, die ook voor niet-bewoners van die stad interessant was. Die column verschijnt echter niet meer?
Rollins: “Dat is een heel spijtige zaak. Ik mis het schrijven van die column enorm. Het was een job waar ik echt van hield, maar eind vorig jaar vertelde mijn chef bij LA Weekly me dat de krant verkocht werd en dat hij niet wist wie de nieuwe eigenaars werden, noch wat hun intenties waren. Die nieuwe eigenaars, die in eerste instantie hun namen niet bekend wilden maken, gooiden bij hun aantreden de hele ploeg buiten. Ik werd aan boord gehouden, maar heb zelf de handdoek in de ring gegooid. Ik vond het niet kunnen dat ik een job had en veel hardwerkende krachten gevraagd werd om hun boeltje te pakken en het gebouw te verlaten."
"Later bleek dat de overnemers libertijnen en conservatieven van buiten Los Angeles waren. Ondertussen zijn ze elkaar aan het dagvaarden en willen ze de krant alweer verkopen. Het is frustrerend om te zien dat mensen van buiten de stad de krant konden kopen, verpesten en ze vervolgens proberen te dumpen.”

enola: In die columns, en ook elders, steekt u uw mening over Trump niet onder stoelen of banken. Wordt u het echter nooit beu dat mensen u aanspreken over die man, soms zelfs gewoon omdat u eveneens Amerikaan bent?
Rollins: Niet echt. Het hoort erbij, veronderstel ik. Maar het moet gezegd dat Trump heel veel van mijn tijd consumeert en ik moet opletten dat ik niet te veel tijd die ik nooit kan terugkrijgen verspil aan toekijken hoe hij voor het oog van de wereld faalt."
"Mijn kijk op Trump is dat veel van wat we de laatste jaren gezien hebben, het bewijs vormt dat die man problemen heeft. Behalve onvoorbereid zijn en niet half zo intelligent of rijk zijn als hij laat uitschijnen, heeft hij volgens mij ook mentale problemen. Waarom sommige mensen hem fantastisch vinden, is bovendien iets dat me blijvend intrigeert.”

enola: Niet om hem te minimaliseren, maar hoe erg is Trump? U heeft Reagans Amerika van de jaren 1980 meegemaakt. Kan daardoor een en ander in perspectief geplaatst worden?
Rollins: “Vanaf de dag dat Reagan het Witte Huis verlaten heeft, zaten volgens mij miljoenen Amerikanen te wachten op een nieuwe, gelijkaardige fake-populist en met Trump hebben ze eentje gekregen. Hij is echter niet zo gebruiksvriendelijk als Reagan. Trump is erin geslaagd om de zeer reële angst en onwetendheid van miljoenen Amerikanen om te zetten in een nieuw en brutaal patriottisme. Trumps Amerika is een gruwelijke, stupide en eenzame plaats die bovendien zeer oorlogszuchtig is en alleen uit is op eigen gewin, want het wil maar niet doordringen dat de hele wereld verbonden is. Trumps Amerika zorgt voor wereldwijde instabiliteit en voortdurende onrust."
"Zelfs als hij vandaag het Witte Huis zou verlaten, is de schade die op cultureel, ecologisch en financieel vlak aangericht is zo groot, om het dan nog even niet te hebben over de terugslag op het vlak van mensenrechten, dat de gevolgen nog lang gevoeld zullen worden.”

enola: (Slikt) Eén ding is gelukkig wel beter geworden sinds de jaren 80: geweld lijkt verdwenen van concerten. Met ogen van vandaag naar Black Flag-live-opnames kijken, is soms onthutsend. Van waar die omslag, denkt u?
Rollins: “Ik heb er het raden naar. Vermoedelijk heeft het te maken met hoe in die dagen naar punk gekeken werd door zowel concertzalen, security, autoriteiten en scholen als de samenleving in het algemeen. Waar ik opgroeide, volstond het om er punk uit te zien om in elkaar geslagen te worden. Het was een permanente dreiging en je raakte gewend aan vechtpartijen, het constant alert zijn en zelf agressief uit de hoek komen. Mensen kwamen gewoon naar concerten om die smerige punks een lesje te leren. Op die manier werden concerten potentiële slagvelden."
"Door de jaren heen is een en ander genormaliseerd. De shows werden bijvoorbeeld te groot om de betrokkenen nog als minderheid te beschouwen. Zij die kwamen om rel te schoppen, ontdekten dat ze zelf zwaar in de minderheid raakten en vonden iets anders om zich in het weekend mee bezig te houden. Ik ben in ieder geval blij dat concerten niet meer gewelddadig zijn, het maakte ze er niet bepaald memorabeler op.”

enola: U heeft eerder in interviews en elders vermeld dat u tot enkele platen per dag probeert te kopen. Wat is uw truc? Bij sommige albums duurt het toch best lang voor je ze helemaal vat?
Rollins: “Ik koop veel platen, ja en ik probeer er inderdaad vijf of meer per dag te beluisteren wanneer ik thuis ben. Van veel van die platen ben ik echter zeker dat ik ze slechts enkele keren zal beluisteren. Ik luister liever naar heel veel verschillende dingen, dan dat ik naar minder stuff luister om die dan beter te begrijpen. Al zijn er wel enkele platen die ik nagenoeg constant draai, dus op die manier wordt er misschien wel een evenwicht bewaard. Je kan alvast niet te veel platen hebben. De enige uitdaging is om ze effectief beluisterd te krijgen.”

enola: Over een van uw eigen platen: onlangs meldde u in de Henry & Heidi-podcast dat op het einde van “My War” een foutje van producer Spot te horen is. Na eindeloos zoeken: niet gevonden. Ligt het aan ons?
Rollins: “Het is er. Ik denk dat het Spot niet echt iets kon schelen, misschien heeft hij het in een latere mastering weggewerkt? Ik heb er geen idee van, al ben ik er wel enkele malen over aangesproken doorheen de jaren.”

enola: Tot slot. Nooit overwogen om, in plaats van muziek helemaal vaarwel te zeggen, een heel andere richting in te slaan? Zoals pakweg J Mascis met zijn akoestische platen?
Rollins: “Neen. Ik hield nooit van het maken van muziek. Het was iets dat in me zat en naar buiten moest. Alsof je de griep hebt. Het overvalt je, je bent er door overweldigd en dan is het voorbij. Dat is wat muziek was voor mij. Het laatste dat ik ooit opnieuw zou willen doen, is in een kamer zitten en samen met andere mensen aan muziek werken. Voor mij was dat iets tijds- en plaatsgebonden, geen artistiek statement. Ik ben geen artiest, ik ben een opportunist.”

Henry Rollins staat op 28 november in Tivoli Vredeburg in Utrecht, op 30 november in de Schouwburg van Kortrijk en op 1 december in de Antwerpse Arenberg.
De radioshow van Rollins kan beluisterd worden via www.kcrw.com

E-mailadres Afdrukken