Banner

Lean Left

The Ex Guitars Meet Nilssen-Love/Vandermark Duo, Volume 1

Guy Peters - 19 mei 2010

Koppel de twee gitaristen van Nederlands avontuurlijkste band aan twee kanonnen uit de hedendaagse improvisatie en het te verwachten resultaat is een kleine explosie van gierende uithalen en jengelkabaal. De lawaaierigheid van Lean Left valt al bij al nog mee, zeker als je vorige exploten van de betrokkenen in het achterhoofd houdt, maar dat het leidt tot een bijzondere mix, daar is slechts een halve beluistering voor nodig.

En dan wordt er eigenlijk nog vals gespeeld. Want de eerste tien minuten van deze concertregistratie uit 2008 laten enkel drummer Paal Nilssen-Love en blazer Ken Vandermark horen. Van meet af aan is het echter overduidelijk dat de twee perfect op elkaar ingespeeld zijn. Dat mag ook wel na vijf duoalbums (en bijhorende optredens) en talloze andere samenwerkingsverbanden. Zo treden de twee ook aan in Peter Brötzmanns Chicago Tentet, ging Vandermark The Thing (met o.m. Mats Gustafsson) tijdelijk ondersteunen en dook de drummer op in Vandermarks werk met zijn Territory Band. De twee kunnen intussen bogen op een decennium van intense verkenningen.

Het krachtige spel van de Amerikaan is dan ook de ideale danspartner voor het woelige spel van de Noor. Echt abstract gaat het er hier nergens aan toe, daarvoor zijn de melodieën en de structuur van Vandermark te mooi en te duidelijk, maar dat spel van z’n kompaan, dat nerveuze, rond het ritme slingerende gerammel van Nilssen-Love, het blijft verbazen. Het is een taaie opener van acht minuten, maar dankzij de energie en de indruk dat heel wat van Vandermarks motiefjes zo uit enkele van zijn strakke thema’s zouden kunnen komen, krijg je nergens het gevoel overgeleverd te zijn aan willekeur. Mooi hoe er wordt uitgepakt met enkele variaties van een handvol thema’s, waarbij de twee elkaar ruimte geven om te schitteren, maar vooral ook anticiperen en reageren.

De eerste drie nummers lopen dan wel in elkaar over, toch is er een immens verschil tussen opener "Left Lung" en het eruit voortvloeiende "Lean Over", dat voortgestuwd wordt door een ritmisch geblazen motiefje van Vandermark, terwijl de drummer de vrijheid krijgt om er rond te kleuren, met z’n ontzagwekkende arsenaal slagen en technieken. Steeds intenser gaat het er aan toe, steeds hectischer wordt het gehamer en net als je denkt dat het moeilijk nog zotter kan, vallen de gitaren van Andy Moor en Terrie Ex binnen. Die trekken niet het laken naar zich toe, eisen geen controle, pakken niet uit met solo’s, maar zorgen voor extra, noisy inkleuring, met ritmische accenten en pseudo-dissonant gegier. Prachtig om te horen hoe Nilssen-Love, de absolute ster, na een moment van stilte terug invalt met donderende roffels. De drums op deze live opname (in het Bimhuis van Amsterdam) klinken fantastisch, alsof Steve Albini een oogje in het zeil hield.

Van "Lean Over" gaat het naar het bijna een half uur durende "Right Lung", een stuk waar de vier geduldig meer van hun kunnen tonen. Het gaat hier echt in de breedte, van naar soundscapes neigende geluidsfragmenten en zotte skronkfestijnen, tot stompende rockritmes, forse power play en pure free jazz. Na een minuut of twintig en een tweede climax lijkt het er op te zitten, maar dan komt er nog een ingetogen stuk met Vandermark op klarinet, het instrument dat hij zich de voorbije jaren meer en meer eigen gemaakt heeft. Het zorgt voor het meest ’open’ stuk van de release en is de ideale wegbereider voor het gevatte herriefestijn van "Lean Leftover" dat de plaat afsluit. Het is dat stuk dat waarschijnlijk het meest tegemoet komt aan wat fans zich bij deze samenwerking voorstelden: furieuze en frenetische herrie die een mooi evenwicht vindt tussen de rechtlijnigheid en de energie van punkrock en de avontuurlijke spirit van avant-garde jazz.

Op The Ex Guitars Meet Nilssen-Love/Vandermark Duo wordt niet het warm water uitgevonden, maar het is wel een geslaagde, empathische ontmoeting die liefhebbers van avontuur (zowel uit de rock als de jazz) zeker kan aanspreken. Je kan enkel maar hopen dat dit kwartet ook eens onze contreien aandoet, een mogelijkheid die door die Volume 1 niet meteen van tafel geveegd moet worden. "I think there’s still a chunk of my lung stuck to the floor of the Bimhuis stage", wordt Vandermark geciteerd in het artwork. Die totale toewijding van Lean Left is ook wat het meest bijblijft na het beluisteren van dit prima visitekaartje van een internationale topband.

E-mailadres Afdrukken
 
Lean Left
Smalltown Superjazz / http://www.kenvandermark.com
www.kenvandermark.com
www.paalnilssen-love.com; http://www.theex.nl

Recensies:
Ken Vandermark & Fred Lonberg-Holm/Nate Wooley :: Resistance + East By Northwest
Platform 1 :: Takes Off
The Resonance Ensemble :: What Country Is This?
Ken Vandermark :: The Conversation + Mark In The Water
Side A :: A New Margin
Reed Trio :: Last Train To The First Station
The Resonance Ensemble :: Kafka In Flight
Ken Vandermark :: Strade d’Acqua/Roads Of Water
Powerhouse Sound :: Overlap
The Vandermark 5 Special Edition :: The Horse Jumps And The Ship Is Gone
Paal Nilssen-Love & Ken Vandermark :: Milwaukee Volume + Chicago Volume
iTi :: Artifact :: iTi Live in St. Johann
Vandermark 5 :: Annular Gift

Live:
Fred Lonberg-Holm & Ken Vandermark :: 17 mei 2015, Parazzar (Brugge)
Ken Vandermark & Paal Nilssen-Love :: 9 maart 2014, Parazzar (Brugge)
Bert Dockx & Mauro Pawlowski + Paal Nilssen-Love & Ken Vandermark :: 20 oktober 2013, Zuiderpershuis
Ken Vandermark :: 10 mei 2013, La Médiathèque du Manège (Bergen)
Brandlmayr, Kurzmann & Vandermark :: 17 februari 2013, Parazzar (Brugge)
Manuel Hermia Trio + Platform 1 :: 25 oktober 2012, Vooruit
Ken Vandermark :: 18 maart 2012, Parazzar
The Resonance Ensemble :: 17 maart 2012, KC BELGIE
Free Fall :: 3 maart 2012, De Singer
The Ex feat. Getatchew Mekuria + Guests :: 9 december 2011, De Kreun
Follow The Sound :: 12 november 2011, De Singel
Side A :: 15 oktober 2011, coStA (Antwerpen)
[sic] electric + Lean Left :: 10 september 2011, Les Ateliers Claus
Jazz Middelheim :: 15 augustus 2011, Park den Brandt
Jason Stein’s Locksmith Isidore + Cinc :: 19 februari 2011, KC BELGIE
The Vandermark 5 + Atomic :: 12 september 2010, Flux/S Festival, Eindhoven

Artikels:
Paal Nilssen-Love & Ken Vandermark :: Q: Slapen? A: Geen tijd voor.
Chicago Jazz Connection (25 april - 1 juni) :: Als dwergen op de schouders van reuzen
Jazz Middelheim 2011 :: Werken in de breedte

DVD:
Brötzmann DVD
Soldier Of The Road :: A Portrait Of Peter Brötzmann

Advertentie

TEST