Banner

U2

Songs Of Experience

6.0
Philippe Nuyts - 12 december 2017

U2 The Joshua Tree live zien spelen eerder dit jaar in Brussel, was als die eerste vonk met dat eens zo prille lief. Toen de band tijdens de bisnummers overschakelde op de platte, compleet inhoudsloze stadionrock van deze eeuw, werd weer duidelijk waarom we ons de laatste jaren in de armen van talloze maîtresses hebben gestort. Songs Of Experience bevestigt dat laatste op z’n slechtst en is een poging tot relatietherapie op z’n best. Dat laatste met dank aan Andy Barlow van Lamb, begot.

Met nummers als “Beautiful Day” en “Vertigo” wilde U2 de troon van “Grootste Band ter Wereld” terugeisen na de geniale mislukking (of was het nu mislukte genialiteit) van Pop. Die van “Beste Band ter Wereld”, die ze in de jaren tachtig en negentig hadden gekregen, werd op zolder geduwd. Toen ze echter weer probeerden, mondde dat uit in een flop: No Line On The Horizon klopte tot hun ontsteltenis geen deuk in een pak boter. Een spectaculaire tournee ten spijt, zag U2 zich op de pechstrook van het muzieklandschap belanden, terwijl ze de tijd in een rotvaart voorbij zagen razen.

Gevolg: totale verkramping en -- na Trump, Theo en het Eurostadion in Brussel – de pr-ramp van de eeuw, toen Songs Of Experience ongevraagd in een half miljard iTunes-bibliotheken werd gepleurd. Dat het een absolute non-plaat was, hielp ook niet. Onverschilligheid over U2 werd zowaar kwaadheid. De tijdsgeest in een verkeerde fles gestopt, terwijl de Coldplay's van deze wereld luid toeterend en vlaggen zwaaiend voorbijreden en er geen pechverhelping voor U2 meer leek te baten. Maar ook nu weer zorgde de daaropvolgende tour voor een rehabilitatie als “Beste Liveband” -- van hier tot in Panama.

Geen verrassing: dat is allemaal te horen op Songs Of Experience. De band blijft zich nadrukkelijk vastklampen aan de troon van “Beste Liveband”, de laatste die ze nog hebben. Gevolg: stadionstinkers als “You’re The Best Thing About Me” (geflopt als single trouwens), “Get Out Of Your Own Way” (een akelig gelijk klinkende demo van “Beautiful Day” – één versie was al genoeg) en “Love Is Bigger Than Anything In Its Way” (met een “oh oh oh” die Chris Martin vloekend met de vuist op tafel doet slaan). “The Showman” is mijlenver vooruit het meest irritante U2-nummer van de afgelopen twintig jaar – een krachttoer op zichzelf.

Maar. Songs Of Experience laat op een paar briljante momenten horen dat deze band beter kán. Openingsnummer “Love Is All We Have Left” doet zowaar glimlachend terugdenken aan Zooropa, toen de band de technologische vooruitgang perfect wist te vatten en in hun geluid wist te stoppen. De vocoder, die Bon Iver ondertussen terug wil, stoort niet; de intimistische elektronica en mijmerende Bono zijn een verademing. Waarom zou U2 inderdaad z’n Ghost Stories niet durven maken als zelfs een Coldplay dat wel durft? Een vraag die zich nog luider laat stellen bij het beste nummer van U2’s veertiende, dat helaas en ronduit onbegrijpelijk enkel op de deluxe-editie staat: “Book Of Your Heart”, dat diezelfde elektronica koppelt aan vintage Edge. Het wérkt. Als wat een logische sound na Pop was geweest. Producer van beide songs is Andy Barlow van Lamb. Volgende keer Andy maar eens bellen voor een vollédige plaat, jongens.

Want hij heeft ook een hand in de hoofdvogel van deze plaat, “The Little Things That Give You Away”. Een nummer waarop U2 nog eens ongedwongen (!) de heerlijk aanzwellende U2 van The Joshua Tree wil en dúrft zijn met inbreng van klanken anno nu, en mét een gestampvoete klaterende gitaar van The Edge. Wordt een favorietje tijdens die komende tour. En ook “Landlady” is door de inbreng van Barlow niet toevallig een van de intimistischere hoogtepuntjes. In het refrein schuift Bono uit in melodrama (welja), maar aan het klankentapijt ligt dat geenszins. Wat een verschil met de opgefokte sound en sfeer van Songs Of Innocence.

Ook nu is de grens met opgefoktheid echter flinterdun. Zo secuur de sfeer en sound anno nu wordt omarmd in de Barlow-songs, zo bezaaid met spijkers is ze in andere nummers. Al ligt dat vooral aan het songmateriaal. Op het al bij al fris klinkende “Lights Of Home” mogen de zusjes Haim mee van gospelkoor spelen op een hiphopritme, maar tijdens liveconcerten kunnen de biervaten op dat moment maar beter goed aangesloten zijn, met dat refrein van de koude grond. Dezelfde dubbelzinnigheid op “Summer Of Love”: Lost Frequencies zal een vreugdedansje van veel te veel eer maken door de imitatie van The Edge, maar een op papier desastreus gegeven mondt uit in een best fijne song. Dus ja.

Nog? Welja. “American Soul” mag Kendrick Lamar op gang rappen, en het klinkt aanvankelijk allemaal lekker vuil met vooral een Clayton en Mullen Jr. op dreef, maar het mottenballenrefrein (“You and I are rock-’n-roll” – serieus?) gooit eigen ruiten in. En daar heb je ‘t: toch benieuwd wat dit live geeft. Hetzelfde geldt trouwens voor “The Blackout”: de vergelijkingen met Achtung Baby worden best niet gemaakt, terwijl u een slok van eender welke drank neemt, maar er stroomt tenminste bloed door dit nummer. Nog de moeite: “Red Flag Day”, een spontaan klinkende popsong over de vluchtelingencrisis – het kan.

Wat veel allemaal? Klopt. En ook dat is een achilleshiel van deze plaat: die kan alleen maar komen van een band die geen keuzes meer durft te maken in de ijver om de leerlingen, die de leermeesters zijn voorbijgestoken, weer in te halen. Met in totaal negen producers om die sonore lafheid kracht bij te zetten. Het doet pijn en voelt fout te zeggen dat Coldplay er natuurlijker in slaagt moderne pop en hiphop in hun geluid te betrekken. Het levert uit hun bek stinkende draken van platen op, maar zorgt er toch maar mooi voor dat nieuwe generaties de weg naar hun stadions wél vinden in plaats van de talloze leden van de “In onze tijd was het beter”-fanclub waar U2 kilo’s t-shirts aan slijt in steeds grotere maten.

Elke porie van Songs Of Experience ademt die hang naar relevantie uit, met een Bono die na gezondheidsproblemen (wat is hij op vijf jaar tijd vele jaren ouder geworden) en na het overlijden van vriend Bowie stevig met z’n eigen sterfelijkheid en nalatenschap bezig is. Goede teksten levert het op z’n zachts gezegd niet meteen op, een verrassend persoonlijke plaat wel. Maar relevantie bereik je alleen maar door de vlucht vooruit te durven nemen. Dat het U2’s beste van deze eeuw is, zegt an sich dan ook bitter weinig. Dat het de kiemen bevat een volgende plaat die dat voluit wél kan zijn, zegt al meer. Als Bono dan toch bezig is met z’n legacy en Bowie eert als lichtend voorbeeld: handel ernaar, maak keuzes, durf te klooien. Eén adres daarvoor: Andy Barlow. Maar nu eerst aan tickets voor die volgende tour proberen te raken. Dat dan weer wel.

E-mailadres Afdrukken