Banner

The Resonance Ensemble

What Country Is This?

Guy Peters - 12 maart 2012

Dat Ken Vandermark er in geslaagd is om dit tienkoppige internationale gezelschap eens bij elkaar te krijgen voor een concert of studiosessie, is al straf. Dat hij er bovendien werk van gemaakt heeft om het gezelschap om de twee jaar opnieuw bij elkaar te roepen, is nog een stuk opmerkelijker, gezien de logistieke hel die dat met zich meebrengt. Gelukkig zijn de resultaten (opnieuw) bijzonder straf.

De eerste concertreeks, in Polen en Oekraïne in 2007, leidde al tot de Resonance Ensemble-LP en een tiendelige boxset voor de completisten. De opnames van 2009 in Polen leidden tot het uitstekende Kafka In Flight (2011). Tot dan was er nog maar één wijziging doorgevoerd: Yurij Yaremchuk was vervangen door rijzende ster Waclaw Zimpel (ontdek zeker eens de albums van projecten Undivided en Hera). In 2011 trad het ensemble voor het eerst aan op Amerikaanse bodem, maar niet zonder problemen. De Oekraïnse bassist Mark Tokar kreeg immers geen visum van de Amerikaanse regering en moest inderhaast vervangen worden door Devin Hoff (die intussen ook lid is van Vandermarks Made To Break). De concertweek in Chicago en Milwaukee was echter een eclatant succes en aan het einde van die bewogen periode trok het gezelschap ook nog eens de studio in. Het resultaat, drie eerste takes uit een sessie die volgens de leider een van de meest gefocuste was die hij ooit bijwoonde, valt nu te horen op What Country Is This?.

En opnieuw valt meteen op wat een stelletje kleppers Vandermark bij elkaar gebracht heeft. Elk van deze muzikanten is op zijn instrument(en) een absolute topper, maar je hoort bij deze band ook een cohesie die je niet zou verwachten op basis van die tweejaarlijkse samenkomsten. Al kan je er meteen ook aan toevoegen dat velen van hen in zo veel contexten spelen en zo vaak op weg zijn dat er wel vaker aan teambuilding gedaan kan worden. Vandermark kan composities uitwerken op maat van een band, maar ook van het individu. Zo is een figuur als Steve Swell, met een grondige achtergrond in (klassieke) big bands, vertrouwd met de dynamiek van zo’n ensemble en kan hij door z’n bruisende stijl altijd een centrale rol opeisen. Of Per-Åke Holmlander, die zo’n brede waaier aan speeltechnieken heeft op de tuba dat hij steeds vrij spel lijkt te krijgen.

Opener “Fabric Monument (for Czeslaw Milosz)” is een visitekaartje waarin meteen alles uit de kast gehaald wordt: strakke thema’s, opruiende ritmes, vrije improvisatie, verrassende invullingen en een enorm ontwikkeld vermogen om combinaties heen en weer te schuiven. En dan is er nog het vuur, meteen duidelijk in de verschroeiende solo van Rempis vooraan in de compositie. De blazers plaatsen accenten, de ritmesectie (naast Hoff ook drummers Tim Daisy en Michael Zerang) legt een voortdenderende fond neer en de jonge blazer kan aardig van jetje geven. Dan wordt even teruggeschroefd naar een collectief samenspel en is het vervolgens aan Vandermark (baritonsax) en Trzaska op de altsax, terwijl Swell een eindje wegschettert in de achtergrond en de ritmesectie de boel even stillegt. Halverwege ondergaat de compositie een gedaanteverwisseling vanuit een bassolo die de weg opent naar een majestueuze tweede helft.

Dan wordt de muziek dramatischer, filmisch haast, aangekondigd door de klarinetten van Zimpel, Trzaska en Vandermark. Mooi om te horen hoe koper en hout elkaar daarna aanvullen en contrasteren en hoe Zimpels intensifiërende solo overgaat in de berusting van Hoffs ingetogener afsluiter. “Acoustic Fence (for Witold Lutoslawski)” lijkt meer richting nieuwe muziek te neigen, verder weg van het jazzidioom. Centraal staan eerst Holmlander, die zich staande houdt in een zee van blazersherhalingen, tot een exotisch getinte beat wordt opgepikt en het tiental definitief vertrokken is. Er wordt gespeeld met ritmes en kleuren, met expressief geschetter (schittermoment voor Steve Swell!), met stilte en dichtgemetselde passages, en het klinkt allemaal zo gesmeerd, zo logisch, zo gemakkelijk, dat je haast zou vergeten wat voor een klasbakken je hier aan het werk hoort.

“Open Window Theory (for Fred Anderson)” bevestigt nogmaals dat Vandermark ook buiten de jazztraditie inspiratie gaat zoeken. Regelmatig duiken er knikjes op richting moderne klassiek in die geagiteerde, haast kakofonische passages, maar net zo vaak kan je enkel respect opbrengen voor de knappe dosering die gevonden wordt (zelden hoorde je trombone en tuba zo vanzelfsprekend rond elkaar dansen) en de manier waarop schijnbare onvoorspelbaarheid steeds in evenwicht gehouden wordt door de hechtheid van een groep gelijkgezinden. Dit Resonance Ensemble is misschien niet even genreoverschrijdend als Vandermarks Territory Bands, waar nog meer geëxperimenteerd werd met geluid en elektronica, maar de combinatie van collectieve spanning en individuele expressie, organisatie en vrijheid, is hier zo sterk uitgewerkt, en door zo’n imponerende band, dat je alleen maar kan hopen dat ze er nog een resem vervolgen aan breien.

Op zaterdag 17 maart staat het Resonance Ensemble voor het eerst in het land, in KC BELGIE (Hasselt). Het is het enige optreden in deze contreien (naast Oostenrijk, Slovenië en Polen) en dus een aanrader van formaat. Daags erna speelt Vandermark een soloset in de Brugse Parazzar.

E-mailadres Afdrukken
 
The Resonance Ensemble

Advertentie

TEST