Banner

The Hoax

7.0
Peter De Backer - 18 juni 2007





Stanley Tucci, Julie Delpy e.a.

Nooit gedacht dat Richard Gere mij ooit nog zou verrassen, maar na al die jaren te staan zwabberen in romantische prullen, schiet de Tibetstrijder toch nog eens onverwacht uit zijn indommelhoekje. Voor 'The Hoax', het ongelooflijke maar waar gebeurde avontuur van superliegebeest Clifford Irving, meet Gere zich een verfrissende against type-rol aan. De zilveren vos liet zijn glanzende manen bruin lakken en hij krijgt voor de verandering eens iets meer te doen dan bevallige deernes rond zijn vinger draaien. De smeulende charmes en de vlotte babbels zijn nog steeds aanwezig, maar deze keer worden ze ingeschakeld om het hachje van een obsessieve bedrieger te redden. Dat is al eens wat anders dan reclame maken voor Ferrero Rocher-pralines.

Gere kruipt dus in de huid van Clifford Irving, een gefrusteerde auteur die begin jaren zeventig zonder uitgeverscontract en dus ook zonder geld zit. Wanneer de inspiratie maar niet wil komen, beslist Irving om een gokje te wagen. Hij trekt naar McGraw-Hill, een gereputeerde uitgeverij in New York, en zegt hen dat hij het belangrijkste boek van de twintigste eeuw gaat schrijven: de exclusieve biografie van de excentrieke miljardair en kluizenaar Howard Hughes. Bij McGraw-Hill zijn ze zo overdonderd door de gedachte van een potentiële überbestseller ('dit gaat beter verkopen dan de Bijbel'), dat ze Irving, tot zijn eigen verbazing, geloven. Samen met zijn trouwe vriend Dick Susskind (een geestige Alfred Molina) en zijn Europese vrouw (Marcia Gay Harden met een dubieus accentje) begint Irving aan de nepbiografie van een man die hij nog nooit in zijn leven ontmoet heeft. Als een meester-manipulator bluft en sjoemelt hij zich uit elke benarde situatie om de hongerige uitgevers toch maar in de waan te laten dat het allemaal officieel en echt is.

'Ik heb er niks mee te maken en de film heeft nog veel minder met mij te maken', aldus de echte Cliff Irving. Alsof hij zich moet zijn schamen over de manier waarop de makers van 'The Hoax' zijn zwendelpraktijken in een tragikomische biografie goten. Tuurlijk springt men wat losjes om met de details van het echte verhaal en wordt er een beetje creatief gefantaseerd (Gere verkleed als Howard Hughes met een potloodsnorretje en pilootjecker, really?), maar Hallström laat zich tenminste niet leiden door de dwingende en saaie regeltjes van het beruchte 'biopic'-genre. Door de intrigerende karakterschets van Irving (en op een clevere, indirecte manier toch ook wel een beetje van Howard Huges) te koppelen aan een spannende plot (hoelang houdt Irving stand?), wordt een vlot verteld verhaaltje gecreëerd dat voorzien is van voldoende diepgang met opvallende donkere kantjes.

Eigenlijk valt 'The Hoax' nog het meest van al te vergelijken met die andere dramedies omtrent sympathieke bedriegers, 'Matchstick Men' en 'Catch Me If You Can'. Ook hier krijgen we aanvankelijk een zonnig, speels en ondeugend relaas (geheime dossiers in de broek verstoppen, gniffel) van een charismatische charlatan die keer op keer de dans ontspringt, om dan uiteindelijk te struikelen over zijn innerlijke demonen. Het verhaal van Cliff Irving is een interessant gegeven dat pas écht fascinerend wordt als je verder dan de feiten begint te denken. Wat doe je als je steeds verder geraakt met je leugens, wat gebeurt er als je zo in de ban geraakt van je eigen verzinsels dat de grens tussen waarheid en fictie steeds vager begint te worden? Het is die extra dimensie die van 'The Hoax' een meer intrigerende kijkervaring maken - of die dimensie ook in het hoofd van de echte Irving aanwezig was, doet daarbij weinig ter zake.

Regisseur Hallström begon ooit sterk met het wondermooie 'My Life as a Dog', maar werd de laatste jaren een beetje gereduceerd tot werkslaafje van het Oscar bait-producerende Miramax. Met 'The Hoax' levert hij wellicht zijn beste film sinds 'What's Eating Gilbert Grape?'. 'The Hoax' rolt aan een behoorlijk tempo vooruit en de onvermijdelijke toonwisseling van luchtig amusement naar koortsachtige paranoïa valt gebalanceerd uit. Net zoals zijn hoofdpersonage manipuleert de Zweed op uitgekiende wijze de kijker doorheen de smoezen en trucjes van Cliff Irving (die hem toevallig tot de corrupte daden van Nixon leiden). De grijnsfactor bij de 'The Hoax' ligt (althans in het eerste deel) bijzonder hoog en het is een plezier om Irving steeds opnieuw op het nippertje door de mazen van het net te zien glippen. Je kunt bijna niet anders dan sympathie voelen voor deze antiheld met de overijverige verbeelding. Komt daar nog bij dat Hallström handig inspeelt op de mythevorming rond weirdo Howard Huges (de anekdote met de gedroogde pruim!) en dit naadloos verwerkt in het verhaal van Irving. Thematisch klikt het, plotgewijs glijdt het lekker en ook de personages Irving en Hughes passen bij elkaar. Als je dat kan verwezenlijken, dan mag er gerust een loopje genomen worden met de precieze feiten.

Maar de grootste troef blijft toch wel Gere zelf, die met zijn gladde charisma perfect de obsessieve en arrogante trekken van Irving weet te kanaliseren. Het is niet zozeer dat Gere zoveel anders acteert dan gewoonlijk, hij krijgt gewoon een veel interessanter personage in de schoot geworpen en is daar blijkbaar bijzonder dankbaar voor. Hij slaagt er niet alleen in om Irving geloofwaardig neer te zetten als een getroebleerde man die zijn eigen leugens begint te geloven, maar bij momenten ben je zo geboeid door zijn spel, dat je als kijker effectief z'n verzinsels begint te geloven. De lepe vogel. Ook Alfred Molina is een plezier om bezig te zien als de zenuwachtige maar loyale sidekick van Irving. Gere en Molina (precies Jommeke en Filiberke in een jongensachtig avontuurtje bij momenten) zijn een overtuigend duo en hun aanstekelijke wisselwerking werpt z'n vruchten af. Enkel de rollen van de meisjes vallen wat dunnetjes uit. Hope Davis doet het nog behoorlijk, maar Marcia Gay Harden krijgt weinig om handen en haar vals klinkende Euro-accent werkt ook niet in haar voordeel. Julie Delpy krijgt dan weer een ondankbaar en schaars gekleed (tepels ahoy!) rolletje dat nauwelijks ruimte heeft om iets te betekenen.

Niettemin, een fijn filmpje, deze 'The Hoax'. Bij momenten gezapig luchtig, als vrijblijvend entertainment, maar al even succesvol als het onder de oppervlakte schraapt om een bitter en cynisch portret van een obsessieve leugenaar bloot te leggen. Maar de grootste verdienste ligt erin om die twee extreme werelden op een samenhangende en ongeforceerde wijze met elkaar te verzoenen. En ja, ik zal het nog één keer zeggen. Richard Gere is geweldig goed op dreef. Net zoals deze film, ongelooflijk maar waar.

E-mailadres Afdrukken
 
The Hoax
VS / 2006
Regie: Lasse Hallström
Scenario: William Wheeler
Met: Richard Gere; Alfred Molina; Marcia Gay Harden; Hope Davis;StanleyTucci; Julie Delpy
Duur: 115 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST