Marker :: New Industries

Wired For Sound, het eerste statement van het nog piepjonge Marker, liet eerder al horen dat de band barst van het talent en de drievoudige cd-box Roadwork 1/Roadwork 2/Homework 3 gaf een genereuze inkijk op een work-in-progress. Vandaag kan je Vandermarks jongste band Marker omschrijven als een kanon. De release van hun nieuwste worp New Industries verovert een cruciale plaats in ’s mans imponerende discografie.

“The same image brought in by ten different routes will be a different image ten times.” Deze woorden van cineast Robert Bresson vormen de leuze van New Industries, dat verdeeld is over een studioalbum en een live-album, samen goed voor meer dan twee uur muziek. Twee helften die een dozijn Vandermark-composities op een andere manier belichten, trouw aan de gedachte dat een inventieve band bekend materiaal steeds nieuw leven inblaast. Samen met gitaristen Steve Marquette en Andrew Clinkman, toetseniste/violiste Macie Stewart (onlangs nog in deze contreien met popband Ohmme) en drummer Phil Sudderberg laat Vandermark horen waartoe dat kan leiden: een statement waar de spanning vanaf spat.

Nog altijd halen ze hun inspiratie bij de cinema: de composities, die doorgaans in clusters van 3-4 uitgevoerd worden, worden vernoemd naar werk van o.m. Bresson, Jean-Luc Godard en het Belgische genie Chantal Akerman, met verwijzingen naar La Chambre 1 & 2 en het onsterfelijke Jeanne Dielman, 23, Quai du Commerce, 1080 Bruxelles. Daarnaast liet Vandermark zich naar eigen zeggen ook inspireren door muziek die hij in de aanloop naar de opnames beluisterde, van avant-garde componist Mauricio Kagel en de Braziliaanse zangeres Elza Soares (meer specifiek het gitaarwerk op A Mulher do Fim do Mundo) tot The Fall, DNA en D’Angelo (al werden die invloeden verwerkt met variërende graden van explicietheid).

Snel valt op dat Marker als band alweer vooruitgang geboekt heeft in vergelijking met de vorige releases. Het helpt dat Vandermark een ijzersterk boek composities bij elkaar gepend heeft, want het zijn niet enkel de tactieken van de band die opvallen, maar ook de impact van de stukken. De grooves zijn dwingender, de thema’s aanstekelijker, de energie nog gebalder, en tegelijkertijd is de vrijheid, welja… vrijer. Samen zorgt dat ervoor dat New Industries de meest verfijnde, gevarieerde én toegankelijke release van de band is. Vanaf startbundel “Alphaville #2/Trance/Alphaville #1” word je heen en weer geslingerd tussen kleurrijke uitspattingen met piepende, schurende gitaren en tuimelende drums die plots gezelschap krijgen van een tenorsax en viool die een pakkend thema introduceren en vervolgens vertrokken zijn voor een tumultueus parcours met ontregeling in lijfelijke energie. Maar ook heavy toetsengrooves en 70s getinte uitspattingen die even herinneren (in een iets minder bombastische vorm weliswaar) aan David Shire’s pompende arrangementen voor de originele The Taking Of Pelham 123.

Verderop wordt rondgehangen in een repetitieve trance met een versterkte viool die vanuit droney texturen het boeltje openbreekt en de weg voorbereidt voor een innemende klarinetpassage. In “L’Argent/Roulette” heeft het strakke samenspel met die knetterende funkinvloed dan weer iets van “Vehicle”, een van de meest geliefde stukken van het oude vlaggenschip van de leider: The Vandermark 5. Het is een oefening in constrastwerking, waarbij baritonsax en gitaar knap tegen elkaar worden uitgespeeld en iets later de twee verstrengelde gitaren een ondraaglijke spanning creëren. “La Chambre #1/La Chambre #2/Pickpocket #1/Two Or Three” zoekt het aanvankelijk ook echt bij een kamermuzieksfeer en een zinderende combinatie van vrije excursies en hechte thema’s, met een komiek element wanneer Macie Stewart een overstuurde telefoon lijkt te imiteren met haar keyboard.

Spontaniteit en structuur worden vernuftig in balans gehouden, maar zijn het boeiendst als ze tegelijkertijd op elkaar inwerken. Net zo goed is dit ook zo’n band die je een knoert van een adrenalineshot kan bezorgen. Slothoofdstuk “Porto/Key for 23, Pt. 2/Key for 23, Pt. 1/Baal” bevat rond de zes-minutengrens zo een ziedende uitbarsting die nog het beste te vergelijken valt met de withete kopstoten die Vandermark binnen Lean Left regelmatig genereert met drumbeest Paal Nilssen-Love en de gitaristen van The Ex. En toch kan ook deze band in een vingerknip weer omslaan in een kaal spel van texturen en prikkelende ideeën. Meer dan een uur lang bewandelt de band zo de grens tussen improvisatie en compositie, en vrijheid en strakke uitvoeringen. Op zich niets nieuws, het is een rode draad voor veel improvisatoren, maar het aplomb waarmee dat gebeurt is indrukwekkend.

Je zou dan kunnen zeggen dat het onnodig is om diezelfde composities nog eens aan te bieden op een tweede schijfje. Maar die opwerping mag dan gesorteerd worden onder missing the point, want de wat rauwere concertopname van drie dagen eerder in Milwaukee laat horen hoe hetzelfde materiaal door elkaar geschud kan worden en een nieuwe plaats in een groter geheel kan innemen. Meer dan twee uur van dit blijft natuurlijk een stevige boterham, maar het materiaal leent zich er ook toe om in kleinere dosissen te consumeren. Ook dan zal deze combinatie van viscerale energie, knetterende inventiviteit en weldadige vrijheid z’n effect niet missen. New Industries is het voorlopige hoogtepunt van de Markerdiscografie en heeft alles in huis, inclusief een onstuitbare cool, om uit te groeien tot een van dé knallers van 2019.

Marker staat binnenkort in de nieuwe Visitations-reeks van Sound In Motion, meteen hun eerste verschijning op Belgische bodem, en speelt op vrijdag 29 maart in De Studio. De dag erna worden nieuwe composities voorgesteld in een uitgebreide bezetting met jong, Belgisch talent: Farida Amadou, Hanne De Backer, Audrey Lauro en Stan Maris. Meer info en tickets via de website. Het album beluisteren kan intussen via Bandcamp.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in