Vlaanderen blockbusterland :: Dossier K en de bloei van de Vlaamse film


De crisis mag dan wel de halve wereld platleggen, voorlopig
hebben we daar in de cinemazalen nog maar weinig van gemerkt. De
Vlaamse film lijkt het alvast goed te doen, met in het voorbije
jaar krakers als ‘Loft’, ‘De Helaasheid der Dingen’ en nu,
ongetwijfeld, ‘Dossier K’. En dan spreken we nog niet over kleinere
producties als ‘Meisjes’, ‘(N)iemand’, en ‘My Queen Karo’. Er zijn
zelden zoveel films in Vlaanderen geproduceerd als de laatste
jaren, en het is wellicht nog nooit zo bon ton geweest om
daar ook effectief naar te gaan kijken. De jaren 2000 hebben een
popularisering van cinema van eigen bodem teweeg gebracht die
voordien haast ondenkbaar was.

Tot en met de jaren negentig scoorden Belgische filmmakers
slechts zeer sporadisch. Kluchten met tv-komieken deden het niet
slecht (‘Koko Flanel’, ‘Oesje’, ‘Max’) en daarnaast waren er vooral
veel literair geïnspireerde, “ernstige” films, zoals ‘Lijmen/Het
Been’, ‘Olivetti 82’, ‘Daens’, ‘Alles Moet Weg’, ‘Villa des Roses’
en – niet gebaseerd op een boek, maar wel duidelijk in de
arthouse-sfeer – ‘Le Bal Masqué’, ‘Film 1’ en ga zo maar door.
Zowel artistiek als commercieel waren deze producties veeleer
hit and miss. Sommigen scoorden redelijk, met als
uitschieter natuurlijk ‘Daens’, een film waarnaar mensen gingen
kijken met de plichtsbewustheid van kerkgangers, terwijl anderen,
althans op financieel vlak, roemloos ten onder gingen. In ieder
geval bestond er rond de eeuwwisseling absoluut nog niet de sfeer
die er vandaag bestaat. Er werd niet uitgekeken naar nieuwe
Belgische of Vlaamse producties – het beste waar je als filmmaker
op kon hopen, was dat je met veel trekken en sleuren de interesse
van het publiek op gang kon brengen eens je prent al in de zalen
was.

Naambekendheid van regisseurs was beperkt – Stijn Coninx en Jan
Verheyen deden hier en daar wel een belletje rinkelen, maar voor de
rest mochten filmmakers hooguit in De Zevende Dag hun zeg komen
doen, waarna ze opnieuw achter in de rij moesten gaan aanschuiven
om van het VAF subsidies te krijgen voor hun volgende project.

Fast forward naar december 2009: Vlaamse films worden
standaard voorzien van sterke promotiecampagnes, namen als Felix
Van Groeningen, Pieter Van Hees en (vooral) Erik Van Looy zijn
overbekend bij iedereen die sporadisch al eens een cinema
binnenstapt en mensen die ‘Loft’ en ‘De Helaasheid der Dingen’ nog
altijd niet gezien hebben, zijn écht niet mee. Er is een
omwenteling gekomen in de perceptie van de Vlaamse film. En hoewel
het ongetwijfeld simplistisch is om die hele verandering af te
schrijven op één prent, mag het duidelijk zijn dat ‘De Zaak
Alzheimer’ één van de voornaamste verantwoordelijken is. Waarom,
omdat dat een goeie film was? Gedeeltelijk. Maar vooral ook omdat
‘De Zaak Alzheimer’ gepromoot werd op een sterke, bijna agressieve
manier die eerder alleen Jan Verheyen met ‘Team Spirit’ en ‘Alias’
hem had voorgedaan (overigens ook twee films die goed scoorden).
Maanden voordat de film uitkwam, kregen we al making-of items in
programma’s als ‘De Rode Loper’, waarin cast en crew zich
dolenthousiast uitlieten over hun eigen prent. Intrigerende
trailers en een sterke samenwerking met bladen als Humo deden de
rest. Tegen de tijd dat ‘De Zaak Alzheimer’ uitkwam, had de
promotionele afdeling al zo dikwijls in alle mogelijke media
herhaald dat dit de grootste en beste Vlaamse film aller tijden zou
worden, dat het voor veel mensen al geen optie meer was om niet te
gaan kijken – het moest maar eens waar zijn. Het feit dat Erik Van
Looy zich al populair had gemaakt als ondeugende interviewer van
Hollywoodsterren in De Laatste Show (aan Liam Neeson vragen of die
zijn neus wil breken, lollig), zal ook geen kwaad gekund hebben.
Kortom: de film was goed, maar de marketing was ronduit
briljant.

En zo werd het ook duidelijk dat promotie geen vies woord was
(zo lang die promotie tenminste ten dienste staat van de film, in
plaats van omgekeerd – denken wij maar aan ‘Team Telenet Spirit
2’). Een signaal dat daarna werd opgepikt door de rest van de
Vlaamse filmindustrie. Natuurlijk was niet elke film plots een
kassucces (iedereen die destijds naar Rudolf Mestdaghs ‘Ellektra’
is gaan kijken, mag nù zijn hand opsteken), maar er was wel een
mentaliteitsverandering opgetreden. De zinssnede “nieuwe Vlaamse
film” lokte als standaardreactie een geïnteresseerd “ah ja?” uit,
in plaats van een verveeld “het zal wel”.

‘Dossier K’, gepromoot als “de langverwachte opvolger van ‘De
Zaak Alzheimer'”, is dan ook perfect geplaatst om dat succesverhaal
verder te zetten. Los van de artistieke waarde van de film, zit hij
op commercieel vlak nu eigenlijk al gebeiteld. Wat wij van de film
vonden, leest u hier.

Voor één keer verwachten we van u dat u meedoet. Bent u een fan
van de Vlaamse film? En waarom? Kijkt u uit naar ‘Dossier K’ of kan
het u allemaal gestolen worden? Heeft het succes enkel te maken met
betere promotie, of ook met het steeds toenemend flamingantisme?
Wat zijn uw favoriete Vlaamse films? Onderaan deze pagina staat een
“reageer”-knop. Gebruik ze, en laat het ons weten. Om u alvast op
weg te helpen, geven we een (weliswaar onvolledig) overzicht van de
Vlaamse filmproductie van de voorbije tien jaar.

Aanrijding in
Moscou
AliasAny Way the Wind Blows
Ben XBuitenspelChristmas in Paris
Confituur
Dagen Zonder
Lief
De Hel
van Tanger
De
Helaasheid der Dingen
De IndringerDe KusDe Laatste Zomer
De Zaak Alzheimer
Dennis Van
Rita
Dirty
Mind
Een Ander
Zijn Geluk
EllektraEx DrummerFirminHappy Together
Kassablanka
Koning van de
Wereld
LinkeroeverLoftLosMan Zkt VrouwMeisjeMy Queen KaroOlivetti 82Pauline en Paulette
SM Rechter
Small Gods
Steve + Sky
Suske en Wiske: De
Duistere Diamant
Suske en Wiske: De
Texasrakkers
SuspectTeam Spirit 2Verder Dan De Maan
Verlengd Weekend
Vermist
Vidange Perdue
Windkracht
10

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Schrijf uw reactie
Vul hier uw naam in